احتباس ادراری از علائم تا روش های درمانی آن

احتباس ادراری ، ناتوانایی در تخلیه کامل مثانه است که می تواند حاد یا مزمن باشد. فرم حاد آن که مدت زمان کمتری نسبت به فرم مزمن آن طول میکشد یک وضعیت پزشکی خطرناک است و فرد باید سریع درمان شود. در فرم مزمن آن فرد ممکن است در صورت ندانستن وجود این بیماری در خود، به بیماری های دیگری مبتلا شود.

فرم حاد به طور ناگهانی اتفاق می افتد و مدت زمان کوتاهی طول می کشد. این افراد با وجود پر بودن مثانه توانایی ادرار کردن ندارند. یک وضعیت پزشکی خطرناک است که نیاز به درمان فوری دارد و می تواند باعث ناراحتی یا درد شدید شود.

احتباس ادراری مزمن وضعیت پزشکی است که مدت زمان آن نسبت به فرم حاد طولانی تر بوده،  در این فرم افراد توانایی ادرار کردن دارند ولی مثانه به طور کامل خالی نمی شود. اغلب افراد نمی دانند که این وضعیت را دارند تا زمانی که یک مشکل دیگر مانند بی اختیاری ادرار (از دست دادن کنترل مثانه و ادرار کردن) یا یک عفونت ادراری (UTI) که ناشی از رشد باکتری های مضر در دستگاه ادراری است، پیدا می کنند.

علت احتباس ادراری 

احتباس ادراری می تواند در نتیجه ی موارد زیر باشد.

# مشکلات عصبی

# داروها

# تضعیف عضلات مثانه

# انسداد مجاری ادرار

انسداد مجاری ادرار با مسدود کردن جریان طبیعی ادرار به خارج از بدن، باعث احتباس ادراری می شود. شرایطی مانند هیپرپلازی خوش خیم پروستات (BPH)، تنگی مجاری ادراری، سنگ های دستگاه ادراری، سیستوسل، رکتوسل، یبوست، برخی تومورها و سرطان ها می توانند باعث انسداد شوند.

# هیپرپلازی خوش خیم پروستات

در مردان ۵۰ تا ۶۰ ساله احتباس ادراری اغلب به دلیل بزرگی پروستات در نتیجه ی هیپرپلازی خوش خیم پروستات است. هیپرپلازی خوش خیم پروستات یک وضعیت پزشکی است که در آن غده پروستات بزرگ شده ولی سرطانی نیست. پروستات غده ای گردو شکل است که بخشی از سیستم تولید مثل مردان است. غدد در مجاورت مجاری ادراری در گردن مثانه قرار دارد. گردن مثانه ناحیه ای است که در آن مجرای ادراری به مثانه متصل می شود.

پروستات دو دوره رشد اصلی دارد. اولین رشد در زمان بلوغ است که پروستات دو برابر می شود. مرحله دوم رشد در حدود ۲۵ سالگی شروع می شود و در طول عمر انسان ادامه می یابد. هیپرپلازی خوش خیم پروستات اغلب با مرحله دوم رشد همراه است.

با بزرگ شدن پروستات، غده بر روی مجاری ادراری فشار می آورد. دیواره مثانه ضخیم تر می شود. در نهایت، مثانه ممکن است ضعیف شده و توانایی خالی کردن کامل را از دست بدهد و در نتیجه ادرار در مثانه باقی می ماند.

بزرگی خوش خیم پروستات

# تنگی مجاری ادرار

علل تنگی مجاری ادرار شامل التهاب بعد از جراحی، بافت اسکار ناشی از جراحی، بیماری ها، UTI ها و یا آسیب است. در مردان تنگی مجاری ممکن است به علت پروستاتیت(پروستاتیت یک بیماری دردناک است که شامل التهاب پروستات و گاها مناطق اطراف پروستات است)، اسکار پس از جراحی آلت تناسلی، پرینئوم ( پرینئوم ناحیه ی بین مقعد و اندام های جنسی است)، جراحی هیپرپلازی خوش خیم پروستات و سرطان پروستات باشد.

جراحی اصلاح پرولاپس لگن مانند سیستوسل و رکتوسل و بی اختیاری ادرار هم می توانند باعث ایجاد تنگی در مجاری ادرار شوند. تنگی مجاری اغلب چند هفته پس از عمل بهبود می یابد.

به علت بلندتر بودن مجاری ادراری در مردان نسبت به زنان احتمال ایجاد تنگی مجرا در مردان بیشتر از زنان است. تنگی مجاری و احتباس حاد یا مزمن ادراری ممکن است زمانی رخ دهد که عضلات اطراف مجرای ادرار ریلکس نباشند. این وضعیت عمدتا در زنان اتفاق می افتد.

 عوامل ایجادکننده تنگی مجاری ادرار

۱- سنگهای دستگاه ادراری

این سنگها از کریستال های موجود در ادرار تشکیل می شوند و در سطوح داخلی کلیه ها، حالب ها یا مثانه ایجاد می شوند. سنگهای تشکیل شده در داخل مثانه ممکن است موجب انسداد مجاری ادرار شوند.

۲- سیستوسل

برآمدگی مثانه به واژن را سیستوسل می گویند. سیستوسل زمانی اتفاق می افتد که عضلات و بافت های حمایتی بین مثانه و واژن زنان تضعیف و در آن کشش ایجاد شود که این امر باعث آویزان شدن مثانه از موقعیت طبیعی خود و ایجاد تحدب به سمت واژن می شود. موقعیت غیر طبیعی مثانه سبب ایجاد فشار به مجاری ادراری و تنگی آن می شود.

۳- رکتوسل

برآمدگی رکتوم به واژن را رکتوسل می گویند. رکتوسل زمانی اتفاق می افتد که عضلات و بافت های حمایتی بین رکتوم و واژن زنان تضعیف و در آن کشش ایجاد شود که این امر باعث آویزان شدن رکتوم از موقعیت طبیعی خود و ایجاد تحدب به سمت واژن می شود. موقعیت غیرطبیعی رکتوم باعث ایجاد فشار به مجاری ادراری و تنگی آن می شود.

یبوست

۴- یبوست

یبوست شرایطی است که در آن کمتر از سه حرکت روده ای در هفته وجود داشته باشد و یا حرکات روده ای همراه با مدفوع سخت، خشک و کوچک باشد و باعث درد و ایجاد مشکل در دفع شود.

فرد مبتلا به یبوست ممکن است احساس نفخ یا درد در شکم (بین سینه و لگن) داشته باشد. برخی از افراد مبتلا به یبوست اغلب نیاز به فشار برای ایجاد حرکات روده دارند. مدفوع سخت در رکتوم ممکن است به مثانه و مجاری ادرار فشار آورده و باعث ایجاد تنگی در مجاری ادرار شود، به خصوص اگر رکتوسل وجود داشته باشد.

۵- تومورها و سرطانها

تومورها و بافت های سرطانی در مثانه یا مجاری ادراری می توانند به تدریج گسترش یافته و مانع جریان ادرار شوند که این کار را با ایجاد فشار و تنگی بر روی مجاری و یا انسداد خروجی مثانه،انجام میدهند. تومورها ممکن است سرطانی یا غیر سرطانی باشند.

علائم احتباس ادراری حاد

علائم احتباس ادراری حاد که نیازمند درمان فوری است عبارتند از:

✔ ناتوانی در ادرار کردن

✔ ادرار دردناک و نیاز فوری به ادرار کردن

✔ درد یا ناراحتی در ناحیه ی تحتانی شکم

✔ نفخ ناحیه تحتانی شکم

تکرر ادراری

علائم احتباس ادراری مزمن

علائم احتباس ادراری مزمن که ممکن است فرد مبتلا به آن هیچکدام از این علائم را نداشته باشد، شامل موارد زیر است:

تکرر ادرار، هشت بار در روز یا بیشتر ازآن

✔مشکل در شروع جریان ادرار

✔جریان ضعیف یا مختل ادرار

✔نیاز فوری برای ادرار کردن با موفقیت کم برای ادرار کردن

✔احساس نیاز به ادرار بعد از اتمام ادرار

✔ناراحتی خفیف و ثابت در ناحیه تحتانی شکم و دستگاه ادراری

درمان احتباس ادراری

برای درمان احتباس ادراری روش های متعددی وجد دارد از جمله:

۱- درناژ مثانه

درناژ مثانه شامل سوند گذاری برای تخلیه ادرار است. درمان احتباس ادراری حاد با سوند گذاری شروع می شود تا فرد فورا از درد مثانه رهایی یابد و از آسیب مثانه جلوگیری شود. سوند گذاری در مطب، سرپایی یا در بیمارستان انجام می شود. بیمار اغلب بیهوشی موضعی دریافت می کند.

سوند از طریق مجرا به مثانه می رود. در صورت انسداد مجرا می توان کاتتر را به طور مستقیم از ناحیه تحتانی شکم درست بالای استخوان عانه به مثانه وارد کرد. در این موارد از بیهوشی استفاده می شود.

برای احتباس ادراری مزمن در صورت مؤثر نبودن سایر درمان ها، بیمار ممکن است نیاز به سوند گذاری متناوب، گاه به گاه یا غیر پیوسته یا طولانی مدت داشته باشد.
بیمارانی که نیاز به سوند گذاری متناوب دارند، دستورالعمل هایی در مورد چگونگی سوند گذاری برای دفع ادرار در صورت لزوم دریافت خواهند کرد.

۲- اتساع مجرای ادرار

در این روش، تنگی را با قرار دادن لوله های گسترده تر در مجاری درمان می کند. روش جایگزین اتساع، باد کردن یک بالون کوچک در انتهای سوند در داخل مجرا است. اتساع مجاری میتواند در مطب یا در یک مرکز سرپایی یا در بیمارستان انجام می شود. بیمار بیهوشی موضعی دریافت می کند. در برخی موارد، بیمار مسکن و بی حسی موضعی دریافت می کند.

۳- استنت های مجرا

درمان دیگر برای تنگی مجرا شامل قرار دادن یک لوله مصنوعی، به نام استنت در داخل مجرای ادرار در ناحیه تنگی است. هنگامی که استنت در جای خود قرار می گیرد، گسترش می یابد و بافت اطراف را متورم می کند و مجرا گشاد می شود. استنت ها ممکن است موقت یا دائمی باشند. استنت گذاری میتواند در مطب یا در یک مرکز سرپایی یا در بیمارستان انجام  شود. بیمار بیهوشی موضعی دریافت می کند. در برخی موارد، بیمار مسکن و بیحسی موضعی دریافت می کند.

 داروی پروستات

۴- داروهای پروستات

داروهایی که رشد پروستات را متوقف می کنند یا علائم احتباس ادراری مرتبط با هیپرپلازی خوش خیم پروستات را بهبود می بخشند عبارتند از:

✔ دوتاستراید (Avodart)

✔ فیناستراید (Proscar)

داروهای زیر عضلات خروجی مثانه و پروستات را برای کمک به تخلیه ریلکس می کنند:

✔ آلفوزوسین (Uroxatral)

✔ دوکسازوزین (Cardura)

✔ سیلودوسین (Rapaflo)

✔ تادالافیل (Cialis)

✔ تامسولوسین (Flomax)

✔ ترازوسین (Hytrin)

۵- عمل جراحی

عمل جراحی میتواند به روش های متفاوتی انجام شود از جمله:

عمل پروستات

# جراحی پروستات

برای درمان احتباس ادراری ناشی از هیپرپلازی خوش خیم پروستات با استفاده از روش ترانس یورترال بافت بزرگ شده ی پروستات را از بین می برند. برای عمل جراحی ترانس یورترال اورولوژیست یک کاتتر یا ابزار جراحی را از طریق مجرای ادرار وارد پروستات می کند.

برداشت بافت بزرگ شده، معمولا انسداد و احتباس ادراری ناشی از هیپرپلازی خوش خیم پروستات را کاهش می دهد. اورولوژیست گاها این روش را به صورت سرپایی انجام می دهد. برخی از مردان ممکن است نیاز به بستری در بیمارستان داشته باشند.

در بعضی موارد، اورولوژیست کل پروستات را با جراحی باز بر می دارد. این روش با بیهوشی عمومی انجام می شود و بستری به مدت طولانی تری در بیمارستان نسبت به سایر روش های جراحی انجام می گیرد. همچنین دوره بازتوانی دو عمل جراحی باز طولانی تر خواهد بود.

# اورتروتومی داخلی

در این روش اورولوژیست یک کاتتر خاص را به داخل مجرای ادرار وارد می کند تا به تنگی برسد. سپس از چاقو یا لیزر برای ایجاد برشی که تنگی را باز می کند، استفاده می کند. این روش در یک مرکز سرپایی یا بیمارستان انجام می شود. بیمار بیهوشی عمومی دریافت خواهد کرد.

# ترمیم Cystocele یا rectocele

برای برگرداندن مثانه یا رکتوم افتاده به حالت عادی ممکن است نیاز به جراحی باشد. شایع ترین روش برای ترمیم سیستوسل و رکتوسل ایجاد برش در دیواره واژن است. از طریق برش، اورولوژیست به دنبال یک نقص یا سوراخ در بافت است که واژن را از دیگر ارگانهای لگن جدا می کند.

یک بخیه در بافت زده می شود تا نقص را ببندد و سپس برش دیواره ی واژن را با بخیه های بیشتر و از بین بردن هر گونه بافت اضافی می بندند. این بخیه ها لایه های بافتی را که اندام ها را جدا می کنند، محکم می کند و حمایت بیشتری برای اندام های لگن ایجاد می کند.

این عمل توسط متخصصین ارولوژی یا زنان یا متخصصین سیستم تولید مثل زنان انجام می شود. این عمل در بیمارستان تحت بیهوشی انجام می شود.

# تومور و جراحی سرطان

برداشت تومورها و بافت های سرطانی در مثانه یا مجرای ادرار، انسداد مجاری و احتباس ادراری را کاهش می دهد.

نوع و طول درمان بستگی به نوع و علت احتباس ادراری دارد.

 

دکتر حسین کرمی متخصص جراحی کلیه ، مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص درمان آندوسکوپی و لاپاراسکوپی



سیستم پرسش و پاسخ

پیگیری سوال قبل

برای پیگیری پاسخ سوال خودتون و نمایش آن کد رهگیری خود را در این قسمت وارد کنید.

پیگیری سوال قبل

ثبت سوال جدید

پاسخ های ارایه شده اعم از تشخیصی و درمانی توصیه های کلی بوده شما را از مراجعه به پزشک معالجتان بی نیاز نمی کنند.  

ثبت سوال جدید

امکان انتخاب تا ۵ تصویر وجود دارد. جهت انتخاب چندگانه کلید Ctrl را نگه دارید.
© همیار سیستم

1
توده کلیه

Omid M:
با عرض سلام و خسته نباشید ما پارسال متوجه شدیم که کلیه راست پدرم یه توده 2.35 سانتی داره و ازش سی تی اسکن گرفتیم و گفتن چون توده به روده چسبیده قابل نمونه برداری نیست
Omid M:
امسال دوباره ازش سونو گرفتیم توده ش شده 2.85به اندازه سه میل بزرگتر شده بنظر شما عملش کنیم یا نه و آیا امکان توقف رشد توده وجود داره یا نه
Omid M:
الان هر دو کلیه ش درد میکنه و در ضمن پارسال هم عمل آنژیوپلاستی قلب انجام داده. و توده ش تا چه اندازه ممکنه خطرناک باشه و تا چه اندازه میتونیم به سلامتی دوباره ش امید داشته باشیم
Omid M:
آیا رشد توده همینجوری کنده یا ممکنه یه هویی خیلی بزرگ بشه در آخر بابت وقت گذاشتن و جوابدهی به سوالات و گذاشتن کلیپهای جالب و مفیدتون در اینستاگرام ازتون ممنونم
مشاهده پاسخ دکتر
2
درمان واریکوسل

سلام اقای دکتر وقتتون بخیر...من چندین ساله از بلوغ فک میکنم واریکوسل دارم تا الان که ۲۲سالمه.درد و علائم ناراحت کننده ندارم.دوسال پیش دکتر رفتم سونوگرافی گرفتن و گفتن اندازه بیضه ها خوبه و اگر درد نداری میتونی فعلا عمل نکنی.من مربی بدنسازم و تمرین بدنسازی دارم.خواستم ازتون بپرسم لازمه اقدام به درمان بکنم؟و عایا فعلا درمان نکنم ممکنه خطرناک باشه؟و اینکه من مجردم. مشاهده پاسخ دکتر
3
زگیل

بخشید من خیلی سوال میپرسم. عکس ها رو دیدید و گفتید که صد در صد سالم هستم دوتا عکس فرستاده بودم من هیچ زائده ای هم ندارم. حالا دوتا سوال دارم
۱.برای دختران باکره تستی انجام میشه برای اطمینان از hpv ؟؟چون تا جایی که توی اینترنت خوندم چون پاپ اسمیر هست برای زنان هست.
(من همش ذهنم میگرده اذیتم کنه خداکنه هیچ تستی نباشه که ایندفعه در به در آزمایشگاهها میشم)

۲. من چون اختلال وسواس دارم ذهنم همش میگرده اتفاقات گذشته رو بررسی میکنه و دنبال یه چیزی میگرده، تا حالا ترس از هزار و یک بیماری داشتم و همه رو سالم بودم، الان هم سوال دوما اینه که اگه به صورت اتفاقی با یه اقا برخورد داشته باشیم رو در رو مثلا تو خیابون یا خونه اتفاقی از روی لباس یا ببخشید این مزاحم های خیابونی که به ادم دست میزنن یا خودشون رو توی مترو بهت میچسبونن امکان ابتلا وجود داره؟؟متاسفانه توی مترو و خیابون پیش اومده خصوصا مترو در کل سوالم اینه از روی لباس و تماس محدود امکان ابتلا هست؟؟؟
میشه هر دو سوالم رو جواب بدید لطفاا ممنون میشم.
مشاهده پاسخ دکتر
4
واریکسل

بسمه تعالی
با سلام خدمت پزشک گرانمایه جناب آقای دکتر کرمی
پسری 35 ساله هستم مجرد
در سن 26 سالگی متوجه واریکوسل شدم با مراجعه به پزشک و سونوگرافی( واریکسل متوسط سمت راست خفیف سمت چپ) که گاهی اوقات احساس درد هم دارم و بعد از دو بارآزمایش اسپرم پزشکم گفت نیاز به عمل نیست که نتایج آن به شرح ذیل است:

نتایج در سن 26 سالگی (سال 88)
Volume 2
Vicosity normal
Ph 7.8
Count/ml 94
Morphology 70
Motility 1st hour 55
نتایج سه ماه بعد در سال 88
Volume 2
Vicosity normal
Ph 7.8
Count/ml 82
Morphology 70
Motility 1st hour 55
در سن 30 سالگی مجددا آزمایش اسپرم دادم که نتایج که نتایج آن به شرح ذیل است
Volume 1/5
Viscosity normal
Ph 7.9
Morphology 45
Concentration 86m/ml
Pr 49 quantity 150
Np 31 quantity 96
Im 20 quantity 60
در حال حاضر 35 سال سن دارم و نتایج آزمایش اسپرم در دو نوبت به فاصله سه ماه به شرح دیل است:
نوبت اول پس سه روز از آخرین انزال
Volume 6
Viscosity ab normal
Ph 7.9
Morphology 60
Concentration 38 m/ml
Pr 13 quantity 32
Np 17 quantity 44
Im 70 quantity 180
نوبت دوم بعد از سه ماه از آزمایش قبل و پنج روز از آخرین انزال
Volume 8
Viscosity normal
Ph 7.9
Morphology 55
Concentration 45 m/ml
Pr 29 quantity 58
Np 17 quantity 35
Im 54 quantity 109
عکس نتایج سونوگرافی در سال 88 (26 سالگی) و سال 97 (35 سالگی )ضمیمه کردم.سونوگرافی که فارسی نوشته شده آخرین سونوگرافی هست.
آقای دکتر با توجه به اینکه مجردم و قصد ازدواج دارم نمیدونم آیا بهتره قبل از ازدواج عمل کنم یا نه و از طرفی مطرح کردن این مسًله با خانواده دختر سخته نمیدونم با توجه به نتایج آزمایش باید این مسًله رو با خانواده دختر درمیان بزارم یا نه.
براتون آرزوی سلامتی و طول عمر با برکت دارم.
مشاهده پاسخ دکتر
5
در مورد الت تناسلی

‎سلام جناب دکتر
‎چند ماهی میشه بعد ختنه گاه التم یه برامدگی بوجود اومده زیر پوست که نرم هست ولی در حالت نزدیکی سفت میشه ، این دانه ها هیچ دردی ندارد هیچ حسی‌نداره در حال نعوظ از زیر پوست آلت بصورت کاملا برجستگی های زمخت قابل لمس هست بصورتی که موقع لمس میترسم پوست آلت رو زخم کنه و بزنه بیرون خیلی نگرانم
مشاهده پاسخ دکتر
6
ناباروری مردان

سلام آقای دکتر تشکر از پاسختون میخواستم بپرسم که قبلا داروی الکارنیتین مصرف میکردم که وقتی آزمایش دادم به حد نرمال نرسید یعنی همون 21میلیون اسپرم دارومو عوض کردن وبجاش تاموکسیفن20 وپنتوکسیفیلین 400بهم تجویز کردن میخواستم بدونم که این داروهارو بخورم وقتی تمام شد چکار کنم چون نمیخوام دیگه پیش اون دکتر برم چون ایشون حرف آخرشون انجام میکرو یا آی وی اف بوده اگه دارو تمام بشه امکان داره دوباره اسپرم ام کم بشه ? آخرین آزمایش اسپرم خرداد ماه انجام دادم دیگه کی انجام بدم ? مشاهده پاسخ دکتر
7
کلیه

سلام اقای دکتر من ۳ هست مشکل کلیه دارم کلیه هام سنگ سازه و در ماه چند بار درد میگیره و همیشه داخل ادرارم خون هست.و یکی از کلیه هام بزرگ شده .و گفتن هیدرونفروز هست من باید چی کار کنم مشاهده پاسخ دکتر
8
درد در کشاله ران

سلام جناب دکتر وقت شما بخیر. دو سه روزی است که در ناحیه کشاله ران چپ احساس درد دارم (البته موقع حرکت دادن پا مثلا نشستن در ماشین یا دستشویی و تند راه رفتن) بخصوص وقتی صبح ها از خواب بلند میشم و بدنم خشک هست مخصوصا موقع نشستن در دستشویی ولی بعد از تحرک از مقدار درد ناشی از تحرک کاسته میشه البته کار من طوری هست که تقریبا 7/5 ساعت در روز باید ایستاده باشم ولی بیشتر این زمان رو در حال راه رفتن هستم تا یکجا ثابت ایستادن. در حالت طبیعی هم وقتی پای چپم رو حدود 45 تا 50 درجه باز میکنم در قسمت کشاله ران احساس درد می کنم نگرانم که علتش فتق کشاله ران باشه البته تا حالا برجستگی یا چیزی شبیه اون رو در کشاله رانم ندیدم. علت این درد چه چیزی می تونه باشه ؟ مشاهده پاسخ دکتر
9
درمان مورفولوژي و حركات بد اسپرم

با سلام ايا دارويي خاص براي موفولوژي 6وجود دارد مشاهده پاسخ دکتر
10
زگیل تناسلی

سلام آقای دکتر وقت بخیر من و خانمم برای زگیل تناسلی خدمتتون رسیدیم و خودم هم چند مرحله کرایو انجام دادم که ضایعات برطرف شد. اما در مورد گلو بنده هفته قبل هم خدمتتون رسیدم و علایم رو عرض کردم که سوزش و درد گلو برای حدود 40 روز هست که دارم و تورم‌غدد لنفاوی که به متخصص عفونی و گوش حلق بینی مراجعه کردم و تشخیص فارنژیت ebv و مونونوکلئوز عفونی دادن. درد و تورم گلو در این مدت خیلی کم شده ولی سوزش گلو‌رو همچنان احساس میکنم. امروز هم گوشه داخل دهانم احساس برامدگی‌گردم و این قسمت رو دیدم خواستم عکس رو خدمتتون بفرستم بفرمایین که زگیل دهانی هست یا خیر و باید چکار کنم؟ با تشکر مشاهده پاسخ دکتر
« قبلی 1 2 3 4 5 6 7 ... 2696 بعدی »

نظرات بسته شده است.