اگر سوالی داری اینجا از ما بپرس

بهترین روش تشخیص واریکوسل از روی نشانه های آن

تصویر دکترحسین کرمی

دکترحسین کرمی

در این مقاله مطالعه می‌کنید:
امروزه واریکوسل به عنوان شایعترین علت ناباروری مردان شناخته شده است. مردان زیادی بعلت واریکوسل به مراکز درمانی مختلف مراجعه می کنند و دنبال تشخیص واریکوسل و درمان آن هستند. در این مقاله به بررسی علائم واریکوسل و روش های تشخیص آن می پردازیم.

چگونه بفهمیم واریکوسل داریم؟

  • درد بیضه
  • پر شدگی رگ های آویزان کننده بیضه
  • احساس کیسه کرم در بالای بیضه
  • بی علامتی کامل می تواند از نشانه های واریکوسل باشد.

بزرگ کردن آلت تناسلی

 

تشخیص واریکوسل در خانه (توسط خود فرد)

بهترین مکان برای معاینه، حمام گرم است (چون گرما باعث شل شدن کیسه بیضه و پایین آمدن بیضه‌ها می‌شود که لمس عروق را آسان‌تر می‌کند).

مراحل معاینه شخصی:

-بایستید: واریکوسل معمولاً در حالت ایستاده خود را نشان می‌دهد و در حالت درازکش ناپدید می‌شود.

-مشاهده کنید: جلوی آینه بایستید. آیا سمت چپ (که واریکوسل در آن شایع‌تر است) توده‌ای شبیه “کیسه پر از کرم” دارد؟ یا رگ‌های آبی‌رنگ برجسته می‌بینید؟

-لمس کنید: به آرامی بالای بیضه را بین انگشت شست و اشاره لمس کنید. اگر رگ‌ها سالم باشند، مثل ماکارونی نپخته (سفت و صاف) هستند. اگر واریکوسل باشد، حسی شبیه به لمس کردن یک مشت کرم خاکی نرم یا ماکارونی پخته شده خواهید داشت.

مانور والسالوا واریکوسل چیست؟

بر اساس کتاب های مرجع ارولوژی، تشخیص واریکوسل به صورت قطعی با معاینه می باشد. این تکنیک کلیدی‌ترین روش برای تشخیص واریکوسل‌های خفیف (گرید ۱) است که در حالت عادی دیده یا لمس نمی‌شوند.

-روش انجام: پزشک از شما می خواهد که در حالی که ایستاده‌اید، نفس عمیقی بکشید، دهان و بینی خود را ببندید و مانند زمانی که می‌خواهید اجابت مزاج کنید (یا بادکنکی را به زور باد کنید)، به شکم خود فشار بیاورید (زور بزنید).

-چه اتفاقی می‌افتد؟: این کار فشار داخل شکم را بالا می‌برد. اگر دریچه‌های لانه کبوتری در سیاهرگ‌های بیضه خراب باشند، این فشار باعث می‌شود خون به سمت پایین (بیضه) پس بزند و رگ‌ها ناگهان متورم و قابل لمس شوند. اگر با زور زدن، بالای بیضه متورم شد، احتمالاً واریکوسل دارید.

علائم واریکوسل

بر اساس یافته های زیر، واریکوسل به سه درجه خفیف، متوسط و شدید تقسیم می شود.

نوع خفیف

زمانی است که در حالت طبیعی رگ سالم است وقتی بیمار بینی را گرفته و فشار می دهد رگ خراب شده برجسته می شود که به این واریکوسل نوع Ι گفته می شود.

نوع متوسط

در معاینه رگ خراب شده کاملاً گشاد و مشخص است و نیاز به فشار شکمی ندارد ولی اگر بیمار بینی خود را گرفته و فشار دهد برجستگی رگ 2 الی 3 برابر می شود که به آن واریکوسل نوع Π می گویند.

نوع شدید

در این حالت برجستگی رگ های بیضه با نگاه کاملاً مشخص و مثل کیسه پر از کرم در بالای بیضه دیده می شود و در معاینه بالای بیضه پر از رگ های گشاد شده می باشد و اگر بیمار بینی خود را گرفته و فشار دهد چند برابر خواهد شدکه به آن واریکسل گرید Ш می گویند. هزینه عمل جراحی واریکوسل بسته به شدت بیماری و یکطرفه یا دو طرفه بودن آن متفاوت است.

سونوگرافی واریکوسل چگونه است؟

سونوگرافی رنگی داپلر تقریبا در تمامی موارد ابتلا به واریکوسل انجام شده و آزمایش تشخیصی انتخابی می باشد. ورید های متسع و پیچ خورده در این سونوگرافی (با مقیاس خاکستری) دیده می شوند. انجام مانور والسالوا می تواند قطر ورید را افزایش دهد. در واریکوسل هایی که بدون علامت و تحت بالینی هستند امکان دارد قطر داخلی ورید اسپرماتیک 2 تا 3 میلی متر باشد.

در مواردی که واریکوسل بسیار کوچک یا تحت بالینی می باشد، نمی توان جهت تشخیص ابتلا به واریکوسل قطر ورید ها را به عنوان معیاری مطمئن در نظر گرفت. این قطر ها تنها جهت مستند سازی و بررسی های پاتولوژی به کار گرفته می شوند. سونوگرافی رنگی داپلر جهت بررسی تغییرات همودینامیکی مرتبط با این بیماری به کار گرفته می شود. در صورتی که قطر ورید کوچک باشد این تغییرات را می توان معیار تشخیص قرار داد.

سونوگرافی واریکوسل

اغلب در هنگام تنفس آرام، ایستادن یا انجام مانور والسالوا بازگشت جریان خون در این ورید ها دیده می شود. در تحلیل طیفی داده ها الگو های مختلفی از جریان خون در این ورید های متسع نشان داده می شود. با این حال، اختصاصی ترین الگوی تشخیصی الگوی جریان خون وریدی است که به بیضه ها رسیده و با افزایش فشار شکمی افزایش می یابد. در یک مطالعه از یک سیستم امتیاز دهی جهت تشخیص واریکوسل استفاده شد.

برای آگاهی از بیماری واریکوسل و صحبت هایی که در مورد درمان واریکوسل با یخ، نخ و از این قبیل موارد در میان مردم شایع شده است بر روی لینک درمان واریکوسل کلیک کنید.

این سیستم به طور کلی یافته های انفرادی ذکر شده را در بر گرفته و به هر کدام از آن ها امتیاز دهی می کند. تصور بر این است که این فرایند نسبت به معاینه فیزیکی نتایج اختصاصی تری ارائه می دهد.سونوگرافی داپلر در بازه زمانی پس از عمل نیز جهت بررسی اثرات درمانی جراحی و پایش بروز مجدد بیماری اهمیت فراوانی دارد.

در اغلب موارد، ترمیم میکروسرجیکال (جراحی میکروسکوپی) واریکوسل انجام می شود. همچنین تحقیقات بیان دارند که سونوگرافی رنگی داپلر در ترسیم آناتومی و نمایش الگو های جریان آناستوموز میکروسرجیکال مفید است. به همین دلیل معمولا جهت تشخیص و پیگیری واریکوسل انجام سونوگرافی رنگی داپلر از کیسه بیضه پیشنهاد می شود.

تشخیص واریکوسل با آزمایش اسپرم

در رابطه با نحوه تشخیص واریکوسل با آزمایش اسپرم باید گفت که اگر پزشک به وجود واریکوسل مشکوک شود، انجام یک آزمایش سونوگرافی را درخواست خواهد داد. در صورتی که فرد با مشکلات باروری مواجه باشد، پزشک جهت بررسی کیفیت اسپرم ها انجام یک آزمایش اسپرم را برای او تجویز می کند.

آزمایش اسپرم به تنهایی نمی‌گوید “شما واریکوسل دارید”، بلکه آسیب‌های ناشی از واریکوسل را نشان می‌دهد. در واقع بسیاری از افراد واریکوسل دارند اما آزمایش اسپرمشان سالم است (که معمولاً نیاز به عمل ندارند). الگوی کلاسیک واریکوسل در آزمایش اسپرم (الگوی استرس):

در اینجا یک راهنمای ساده و کاربردی برای خواندن برگه‌ی آزمایش آورده شده است. اعداد زیر «حداقل‌های طبیعی» هستند؛ یعنی اگر اعداد شما بالاتر از این باشد، وضعیت نرمال است.

۱. تعداد اسپرم: این عدد نشان می‌دهد در هر میلی‌لیتر منی، چند میلیون اسپرم وجود دارد. حد نرمال آن بالای ۱۵ میلیون در هر میلی‌لیتر است.

-تفسیر شدت مشکل:

    • ۱۰ تا ۱۵ میلیون (خفیف): شانس بارداری طبیعی وجود دارد، اما ممکن است زمان‌بر باشد.

    • ۵ تا ۱۰ میلیون (متوسط): احتمال بارداری طبیعی کم است؛ معمولاً کاندیدای IUI (تزریق اسپرم به رحم) هستند.

    • زیر ۵ میلیون (شدید – الیگواسپرمی شدید): وضعیت جدی است. معمولاً نیاز به IVF یا میکرواینجکشن است.

    • صفر (آزواسپرمی): هیچ اسپرمی وجود ندارد (نیاز به نمونه‌برداری از بیضه).

۲. تحرک اسپرم: اسپرم باید شنا کند تا به تخمک برسد. حد نرمال مجموع اسپرم‌های پیش‌رونده باید بالای ۳۲٪ باشد (یا مجموع کل متحرک‌ها بالای ۴۰٪).

این بخش معمولاً به سه دسته تقسیم می‌شود:

-Progressive (پیش‌رونده): اسپرم‌هایی که مستقیم و سریع به جلو حرکت می‌کنند (بهترین نوع).

-Non-Progressive: در جا حرکت می‌کنند یا دور خود می‌چرخند (مفید نیستند).

-Immotile: کاملاً بی‌حرکت

 ۳. شکل اسپرم: این بخش سخت‌گیرانه‌ترین قسمت آزمایش است و اغلب باعث نگرانی بی‌مورد می‌شود. در این فاکتور، شکل سر و دم اسپرم بررسی می‌شود. حد نرمال آن بالای ۴٪ (بله، فقط ۴ درصد!) است.

-تفسیر: اگر در آزمایش شما نوشته شده ۹۵٪ اسپرم‌ها غیرطبیعی (Abnormal) هستند، نترسید! اگر فقط ۵٪ یا ۴٪ نرمال باشند، شما در محدوده سلامت هستید.

-وضعیت جدی: اگر شکل نرمال زیر ۲٪ یا ۱٪ باشد، نفوذ اسپرم به تخمک به صورت طبیعی بسیار دشوار است (عارضه: تراتواسپرمی).

۴. سایر فاکتورهای مهم (علائم خطر)

-Volume (حجم منی): باید بین ۱.۵ تا ۵ میلی‌لیتر باشد. حجم خیلی کم (زیر ۱) ممکن است نشانه انسداد یا انزال بازگشتی باشد.

-WBC (گلبول سفید): باید کمتر از ۱ میلیون باشد. اگر بیشتر باشد (Pyospermia)، نشانه عفونت است که می‌تواند موقتاً باعث ناباروری شود و با آنتی‌بیوتیک درمان می‌شود.

-Liquefaction (زمان روان شدن): منی باید ظرف ۱۵ تا ۳۰ دقیقه آبکی شود. اگر بیشتر از ۶۰ دقیقه طول بکشد، اسپرم‌ها نمی‌توانند آزاد شوند.

جدول جمع‌بندی: وضعیت شما چقدر جدی است؟

پارامتروضعیت نرمال (سبز)وضعیت هشدار (زرد)وضعیت جدی (قرمز)
تعداد> ۱۵ میلیون۱۰ تا ۱۵ میلیون< ۵ میلیون
تحرک پیش‌رونده> ۳۲٪۲۰٪ تا ۳۲٪< ۱۰٪
شکل نرمال> ۴٪۲٪ تا ۳٪

< ۱٪

یک اصطلاح مهم پزشکی: سندروم OAT

اگر در آزمایش شما هر سه مورد (تعداد، تحرک و شکل) پایین باشد، به آن OAT (Oligo-Astheno-Teratozoospermia) می‌گویند. این شایع‌ترین الگویی است که در واریکوسل‌های شدید دیده می‌شود و معمولاً قوی‌ترین دلیل برای انجام جراحی واریکوسل است.

جدول درجات (گرید) واریکوسل برای تشخیص

گرید (درجه)نحوه تشخیص
گرید ۱ (خفیف)فقط با مانور والسالوا (زور زدن) قابل لمس است.
گرید ۲ (متوسط)بدون زور زدن و در حالت ایستاده قابل لمس است، اما دیده نمی‌شود.
گرید ۳ (شدید)بدون لمس کردن و از فاصله دور، مثل یک کیسه پر از کرم روی بیضه دیده می‌شود.

اپیدیدیم را با واریکوسل اشتباه نگیرید!

بسیاری از افراد در معاینه خانگی دچار ترس می‌شوند چون یک لوله نرم را پشت بیضه حس می‌کنند.

-اپیدیدیم (طبیعی): یک لوله نرم و طنابی‌شکل است که به پشت بیضه چسبیده و کاملاً طبیعی است (محل بلوغ اسپرم).

-واریکوسل (غیرطبیعی): شبکه‌ای از رگ‌های کلاف‌شده است که معمولاً بالای بیضه قرار دارد و حجمش بیشتر از یک لوله ساده است.

چه زمانی معاینه خانگی نگران‌کننده است؟

اگر در معاینه با موارد زیر روبرو شدید، حتماً نیاز به سونوگرافی دارید:

-اختلاف سایز محسوس: اگر بیضه سمت چپ (که واریکوسل دارد) به وضوح کوچک‌تر و نرم‌تر از سمت راست شده باشد (نشانه تحلیل رفتن بیضه).

-توده سفت و بدون درد: اگر روی خودِ بدنه بیضه یک دکمه سفت یا سنگریزه حس کردید که با فشار دادن درد نمی‌گیرد (این می‌تواند خطرناک باشد و ربطی به واریکوسل ندارد).

-درد با لمس: اگر با لمس آرام رگ‌های بالای بیضه، درد تیزی حس کردید.

3.6/5 - (66 امتیاز)

مشاوره پزشکی

در پایان هر مقاله برای راحتی شما عزیزان، نرم افزار پرسش و پاسخ قرار داده شده است تا به راحتی سوالات خود را با ما در میان بگذارید. از طریق این نرم افزار می توانید پرسش ها و مدارک پزشکی خود را ارسال کنید تا در اسرع وقت به آنها پاسخ داده شود.

سیستم پرسش و پاسخ

ثبت سوال جدید

پاسخ های ارایه شده اعم از تشخیصی و درمانی توصیه های کلی بوده شما را از مراجعه به پزشک معالجتان بی نیاز نمی کنند.با توجه به تعداد زیاد سوالات پاسخ شما تا 4 روز کاری به صورت پیامک اطلاع رسانی خواهد شد  
 
 

پیگیری سوال قبل

برای پیگیری پاسخ سوال خودتون و نمایش آن کد رهگیری خود را در این قسمت وارد کنید.
 
 
تصاویر پیوست امکان انتخاب تا ۵ تصویر وجود دارد. جهت انتخاب چندگانه کلید Ctrl را نگه دارید. (فرمت های مجاز شامل png, gif و jpg می باشد و حداکثر حجم هر تصویر ۸ مگابایت است.)
© همیارسیستم
  • تصویر کاربر مهدی یکشنبه ۴ دی ۱( 3 سال پیش) تعداد بازدید: 416 مشاهده پرسش
    تجزیه و تحلیل آزمایش اسپرم
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی یکشنبه ۴ دی ۱( 3 سال پیش)
      در شکل اسپرم و اندکی حرکت مشکل دارید
  • تصویر کاربر حمیدرضا جمعه ۱۱ آذر ۱( 3 سال پیش) تعداد بازدید: 323 مشاهده پرسش
    سلام
    من قرص بی 2 مصرف میکنم روزی دوتا و حدود هشت سال هست
    آیا مصرف این قرص روی اسپرم اثر میذاره چون منی من تعغیر کرده و یکم بعضی مواقع شل و آبکی هست
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی جمعه ۱۱ آذر ۱( 3 سال پیش)
      با سلام و احترام چند سالتونه ؟ جهت بررسی وضعیت اسپرم باید ازمایش انالیز اسپرم انجام شود تا نظر قطعی داد
  • تصویر کاربر آقایی جمعه ۲۰ آبان ۱( 3 سال پیش) تعداد بازدید: 399 مشاهده پرسش
    سلام
    جناب دکتر من متولد سال 1365 هستم و نزدیک به 3 سال ازدواج کردم و نمیدونم چرا نمی تونم به اولین و آخربن ارزوی خودم برسم و بچه دار بشم
    اقای دکتر من متاسفانه اسپرمم سرعتش پایین هست و اینکه مقدار منی هم کم خارج میشه اقای دکتر خواهش می کنم کمک کنید بتونم به ارزوم برسم درضمن من شغلم رانتدگی هست و با ماشین سنگین کار می کنم و بار می برم شهرستان ها ساعت ها پشت فرمون هستم و بیشنر مناطق جنوب میرم
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی جمعه ۲۰ آبان ۱( 3 سال پیش)
      با سلام و احترام ایا همسرتان بررسی شده اند ؟ ایا از نظر واریکوسل بررسی شده اید ؟ سونوگرافی بیضه انجام شده است ؟
  • تصویر کاربر رضا سه شنبه ۱۷ آبان ۱( 3 سال پیش) تعداد بازدید: 354 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    خسته نباشید
    من سرطان مرحله دوم بیضه ، دارم ،که نوع نان سمینوما از ترکیب 85درصد امبریونال کارسینوم ، پنج درصد بولک ساک ، ده رصد سمینوما در پاتولوژی رادیکال اورکیکتومی بیضه سمت راست مشخص شد
    بعد از سی تی اسکن مشاهده شده که یکی فقط یکی از لنف نودهایم در سیاهرگ پشت زیرین شکمی IVCبه اندازه بیست هفت میلیمتر شده و چون در آزمایش خونم میزان بتا هاش سی جی 290 iu/l بود دکتر تشخیص متاستاز داد و به انکلوژیستم رژیم شدید BEP چهار جلسه ، هر جلسه پنج روزه ، با دو تزریق اضافی بلئومایسین در ماه داد
    بعد از دو جلسه،نزدیم شروع مرحله سوم کیمو تراپی خودم مستقل آزمایش bhcg دادم که میزانش صفر مطلق شد ....
    الان جلسه سوم را کم مانده تمام کنم ،

    سوال من اینست آیا امکان دارد که سلولهای سرطانی
    که به لنف نودم پخش شده بود به دلیل پیش گویی تومور مارکر صفر ، از بین رفته باشد ؟, آیا میتوانم به آزمایش سی تی اسکن بروم قبل از مرحله چهار و درصورت فری کنسر بودن , مرحله چهار را لغو و تحت مراقبت و واچینگ پزشک باشم ؟؟
    ممنون آقای دکتر
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی سه شنبه ۱۷ آبان ۱( 3 سال پیش)
      با سلام و احترام به هیچ عنوان مرحله ۴ را لغو نکنید با انکلوژیست خود در ارتباط باشید میتوان پس از پایان کمو سی تی جهت بررسی لنف نود انجام داد همچنین نیاز به تکرار بتا پس از پایان کمو به صورت سریالی دارید تا از ساپرس شدن ان اطمینان حاصل شود
  • تصویر کاربر Nimamoradi شنبه ۲۴ اردیبهشت ۱( 3 سال پیش) تعداد بازدید: 442 مشاهده پرسش
    واریکوسل داشتم یکسال گذشته عمل کردم
    نتیجه آزمایش براتون فرستادم
    ۱-نسبت به دوماهه گذشته که ازمایش دادم تعداد اسپرم از ۳۳ به ۱۸ میلیون در هر میلی کاهش داشت
    ۲-تحرک از ۴۲ به ۳۰ کاهش داشت
    نگرانم که دوباره نتایج آزمایشم به حالت قبل عمل برگرده.. آیا ممکنه؟
    سه بار iui میکنیم ولی نتیجه نمیده خانومم مشکل تنبلی تخمدان داره که با دارو اکی میشه
    از یه طرف کیفیت ازمایشم نمیدونم چرا داره میاد پایین؟
    پاییز سال گذشته به پیشنهاد شما یه سری تقویتی خوردم خوب بود آزمایش بود بعدش فقط روزی یه ول من میخورم
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی شنبه ۲۴ اردیبهشت ۱( 3 سال پیش)
      2-سلام ،بايد معاينه شويد یا سونوگرافی انجام بدید
  • تصویر کاربر Saeed شنبه ۲۴ اردیبهشت ۱( 3 سال پیش) تعداد بازدید: 442 مشاهده پرسش
    سلام دکتر داری اقدام میکنیم به بارداری خانومم رفته دکتر گفته تمام ازمایشات خوب بوده ولی اسپرم من و ازمایشم ضعیف گفته دکتر مامایی جواب براتون میفرستم ی راهنمایی بکنید با قرص حل میشه چیکار کنم ممنون از لطفتون
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی شنبه ۲۴ اردیبهشت ۱( 3 سال پیش)
      2-سلام ،بايد معاينه شويد
    2. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی شنبه ۲۴ اردیبهشت ۱( 3 سال پیش)
      ممکنه واریکوسل داشته باشید
    3. نمایش سایر 1 پاسخ
  • تصویر کاربر جلالپور دوشنبه ۲۲ فروردین ۱( 3 سال پیش) تعداد بازدید: 464 مشاهده پرسش
    چند روز بود همورویید داشتم یکم بهتر شدم داخل مقعدم سمت چپ یکم درد می‌کنه با نوک آلتم استرس هم خیلی دارم یکمم بیضه سمت چپم درد میکنه
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی دوشنبه ۲۲ فروردین ۱( 3 سال پیش)
      2-سلام ،بايد معاينه شويد
  • تصویر کاربر محمد دوشنبه ۲۲ فروردین ۱( 3 سال پیش) تعداد بازدید: 478 مشاهده پرسش
    سلام لطفا جواب آزمایش زیر رو میفرمایید که مشکلی هست یا نه
    آیا wbc نرماله
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی دوشنبه ۲۲ فروردین ۱( 3 سال پیش)
      عکس باز نمیشه مجدد بفرستید
  • تصویر کاربر صالح دوشنبه ۱۶ اسفند ۰( 3 سال پیش) تعداد بازدید: 417 مشاهده پرسش
    با سلام بنده واریکوسل دوطرفه شدید دارم و چندین ساله که درگیر این موضوع هستم بنده 21 سالم هست و تا الان اقدامی جهت آزمایش و سونوگرافی و غیره ندادم چیزی را که تازگی ها شنیدم اینه که ممکنه روی dna اسپرم تاثیر بذاره و این موضوع بسیار باعث نگرانی من شده و می خواستم ببینم آیا با عمل این مشکل حل میشه و امکان برگشت اسپرم کیفیت روز اول وجود دارد حتی در صورت تاثیر روی dna می‌شود از برم به کیفیت اصلی و روز اول خود برگردد و مشکلی در ژنتیک فرزند به وجود نیاید
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی دوشنبه ۱۶ اسفند ۰( 3 سال پیش)
      2-سلام ،بايد معاينه شويد
  • تصویر کاربر مجتبی چهارشنبه ۲۷ بهمن ۰( 3 سال پیش) تعداد بازدید: 433 مشاهده پرسش
    با سلام و وقت بخیر
    بنده چندین مورد آزمایش اسپرم دادم که جواب تمامی آزمایش ها آزو اسپرمی بود و در کلینیک ابن سینا عمل نمونه برداری از بیضه یا همان میکرو تست انجام دادم که متاسفانه بی نتیجه بود و دکتر بنده گفتن بطور مادرزادی بیضه شما هورمون تولید میکند ولی اسپرم ساز نیست آیا راهی برای فعال کردن بیضه وجود دارد . با تشکر
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی چهارشنبه ۲۷ بهمن ۰( 3 سال پیش)
      باید نمونه برداری از بیضه انجام بدید
درحال دریافت اطلاعات

مطالب بیشتری بخوانید

روزای هفته

ساعت مطب

شنبه (مطب نیکان)

14:00 - 19:00

دوشنبه

تعطیل است

سه شنبه (مطب نیکان)

13:00 - 19:00

جستجو

حالب

+54 مطلب

پرسش از دکتر