خارش در بیماران دیالیزی ،دلایل و درمان

دکترحسین کرمی

دکترحسین کرمی

اشتراک گذاری در facebook
اشتراک گذاری در twitter
اشتراک گذاری در linkedin
در این مقاله مطالعه می‌کنید:

خارش در بیماران دیالیزی، یک مشکل شایع است. که معمولا بیماران مبتلا به نارسایی کلیه یا بیماران دیالیزی با آن دست و پنجه نرم می کنند. این یکی از آن عوارض بیماری پیشرفته کلیه است که درک آن دشوار است و شاید درمان آن دشوارتر باشد.

خارش در بیماران دیالیزی چقدر شایع است؟

طی مطالعات صورت گرفته دریافتیم که خارش توسط کمتر از نیمی از بیماران دیالیزی تجربه شده است. این داده ها از بیماران تحت همودیالیز جمع آوری شده، اما ما هنوز به خوبی نمی دانیم که در چه جمعیتی از بیماران مبتلا به بیماری پیشرفته کلیه، که هنوز دیالیز نشده اند یا حتی بیماران تحت دیالیز صفاقی، این مشکل وجود دارد.

علت خارش در بیماران دیالیزی

در ادامه مواردی را که می توانند دلیلی بر این خارش باشند را مورد بررسی قرار می دهیم:

✅التهاب

یک فرضیه این است که از آنجا که دیالیز وضعیتی ست که در آن بدن در حالت التهاب مزمن قرار دارد، این مساله ممکن است یک اختلال التهابی باشد. مطالعاتی انجام شده است که به اصطلاح “نشانگرهای التهاب” را بررسی کرده اند و نشان داده شده است که این فاکتورها در بیماران مبتلا به نارسایی کلیه که دچار خارش هستند زیاد است.

✅خشکی

خشکی پوست یک مشکل شایع در بیماران دیالیزی است که می تواند عاملی موثر بر این مشکل باشد.

علت خارش در بیماران دیالیزی

آیا این عارضه تمام بیماران دیالیزی را تحت تاثیر قرار می دهد؟

نه لزوما. با این حال، بیمارانی هستند که ریسک فاکتورهای خاصی در آنها شناسایی شده است. این لیست کامل نیست زیرا این موضوع، یک حوزه تحقیقاتی فعال است:

⛔فقدان دیالیز کافی یک ریسک فاکتور عمده است. بیمارانی که دیالیز فعال کافی دریافت نمی کنند، بیشتر “اورمیک” هستند و خارش بیشتری را احساس می کنند.

⛔همچنین به نظر می رسد که این عارضه با مقادیر بالای فسفر خون همراه باشد، گرچه سایر ناهنجاری های آزمایشگاهی از جمله غلظت منیزیم و آلومینیوم بالا، نیز مسئول بروز آن شناخته شده است.

⛔در نهایت، بیماران دیالیزی سطوح بالایی از هورمون پاراتیروئید دارند، که جزئی از عارضه ای به نام بیماری مزمن کلیه مرتبط با مواد معدنی و استخوان است. معمولا این بیماران در معرض خطر بیشتری قرار دارند.

در چه شرایطی خارش در بیماران دیالیزی تشدید می شود؟

تشدید خارش در بیماران دیالیزی

درمان خارش در بیماران دیالیزی

در واقع اولین مرحله، شناسایی عوامل زمینه ای است، که ممکن است یکی از دلایل خارش باشد، از جمله:

1_ دیالیز ناکافی

اگر بیماری که به اندازه کافی دیالیز نشده یا درمانهای خود را انجام نداده است، از خارش شکایت دارد، در این صورت “درمان” اولیه ممکن است به جای شروع هر داروی خاصی برای خارش در بیمار، تجویز دوز بهینه دیالیز باشد. 

یکی از راه های افزایش دوز دیالیز، افزایش مدت زمان درمان است. با این حال، این گزینه ممکن است برای بیمار قابل قبول نباشد. مداخلات دیگری که می توان برای اطمینان از اینکه بیماران، تحت درمان مناسبی قرار دارند، انجام داد، این است که سرعت جریان خون در طول درمان را افزایش دهیم یا از دسترسی مناسب به دیالیز در مواردی که در حالت ایده آل هیچ گردش مجددی (recirculation) وجود ندارد اطمینان حاصل کنیم.

2_انجام آزمایش

متخصص کلیه باید آزمایشات شما را بررسی کند. آیا هورمون پاراتیروئید (PTH) یا سطح فسفر شما زیاد است؟ اگر این عوامل یا ریسک فاکتورهای دیگر به راحتی قابل شناسایی باشند، می توان برای رفع آن اقداماتی انجام داد. به عنوان مثال، آنالوگ های ویتامین D می توانند به کاهش سطح PTH کمک کنند. سطح بالای فسفر را می توان با یک رژیم غذایی کم فسفر یا تجویز مواد متصل شونده به فسفر برای بیمار، کاهش داد.

درمان خارش در بیماران دیالیزی

3_ تجویز دارو

در نهایت، اگر هیچ یک از گزینه ها جواب نداد، اغلب مجبور می شویم، به دارو روی آوریم. این داروها می توانند شامل یک آنتی هیستامین مانند بنادریل (Benadryl) یا دیفن هیدرامین و یا داروی مشابه دیگر، مانند هیدروکسی زین، باشند. این داروها ممکن است اثرات آرام بخشی (خواب آوری) داشته و در همه موارد موثر نباشند. لوراتادین یک جایگزین بدون اثر آرام بخشی است.
سایر داروهایی که آزمایش شده اند شامل گاباپنتین ، پرگابالین و داروهای ضد افسردگی از جمله سرترالین است. برای بیمارانی که حتی با این داروها هیچ بهبودی نمی یابند ، فتوتراپی با اشعه ماورا بنفش B ممکن است کمک کننده باشد.

دکتر حسین کرمی جراح و متخصص کلیه مجاری ادراری و تناسلی

درباره دیالیز و پیوند کلیه چه میدانید؟

مشاوره پزشکی

در پایان هر مقاله برای راحتی شما عزیزان، نرم افزار پرسش و پاسخ قرار داده شده است تا به راحتی سوالات خود را با ما در میان بگذارید. از طریق این نرم افزار می توانید پرسش ها و مدارک پزشکی خود را ارسال کنید تا در اسرع وقت به آنها پاسخ داده شود.

سیستم پرسش و پاسخ

ثبت سوال جدید

پاسخ های ارایه شده اعم از تشخیصی و درمانی توصیه های کلی بوده شما را از مراجعه به پزشک معالجتان بی نیاز نمی کنند.  

پیگیری سوال قبل

برای پیگیری پاسخ سوال خودتون و نمایش آن کد رهگیری خود را در این قسمت وارد کنید.
تصاویر پیوست امکان انتخاب تا ۵ تصویر وجود دارد. جهت انتخاب چندگانه کلید Ctrl را نگه دارید. (فرمت های مجاز شامل png, gif و jpg می باشد و حداکثر حجم هر تصویر ۸ مگابایت است.)
© همیارسیستم
  • تصویر کاربر نرگس پنجشنبه ۱ مهر ۰( 3 هفته پیش) تعداد بازدید: 31 مشاهده پرسش
    با عرض سلام و خسته نباشید ببخشید اقای دکتر من یک سنگ به دیامتر ۵.۸ در حالب میانی کلیه راست در محاذات عروق ایلیاک دارم . آیا امکان سنگ شکنی برون اندامیeswl وجود دارد یا باید کار دیگه ای کرد
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی پنجشنبه ۱ مهر ۰( 3 هفته پیش)
      خیر،باید tul کنید
  • تصویر کاربر سمیه پنجشنبه ۱۱ شهریور ۰( 1 ماه پیش) تعداد بازدید: 20 مشاهده پرسش
    من سنگ کلیه 9 و 5میلی دارم الان9میلی وارد مثانه شده چکار کنم
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی پنجشنبه ۱۱ شهریور ۰( 1 ماه پیش)
      مصرف مایعات زیاد داشته باشید،احتمال دفع خودبخودیش هست
  • تصویر کاربر محسن شنبه ۲۳ مرداد ۰( 2 ماه پیش) تعداد بازدید: 22 مشاهده پرسش
    سلام
    من هر در هر دو کلیه دارای سنگ هستم
    سابقه سنگ شکن و دفع مکرر سنگ در طی سالهای گذشته را داشتم
    از روز سه شنبه مجددا حرکت سنگ و درد بیش از اندازه داشتم که کاملا متفاوت با دفعات قبل بود
    روز پنجشنبه بدلیل شدت درد به بیمارستان مراجعه کردم و مسکن زدند
    اسکن و سونوگرافی گرفتم
    تشخیص دادند که یک سنگ با ابعاد تقریبی یک سانت در حالب گیر کرده است و گفتن باید جراحی بشم
    همان سه شنبه با مطب شما تماس گرفتم ولی گفتند تا جواب سی تی نیامده وقت نمیدند
    میخواستم ببینم برای جراحی و معاینه میتونم روز شنبه به بیمارستان یا مطب مراجعه کنم؟
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی شنبه ۲۳ مرداد ۰( 2 ماه پیش)
      مراجعه کنید با جواب سی تی اسکن تا نوبت عمل بدم
  • تصویر کاربر مسعودی چهارشنبه ۱۳ مرداد ۰( 2 ماه پیش) تعداد بازدید: 36 مشاهده پرسش
    باسلام
    بنده 32 ساله هستم
    به تازگی طبق سونوگرافی انجام شده 2 سنگ 4.5mm یکی در کلیه سمت چپ و یکی در هالب که یکی امروز دفع شد که رنگ آن سیاه بود ... سابقه خانوادگی سنگ کلیه اصلا نداریم.
    جسارتا توصیه چیست و آیا مجدد سنگ ایجاد خواهد شد؟
    ممنونم از شما
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی چهارشنبه ۱۳ مرداد ۰( 2 ماه پیش)
      عکس ارسال نشده مجدد بفرستید
  • تصویر کاربر غفار چهارشنبه ۵ خرداد ۰( 4 ماه پیش) تعداد بازدید: 47 مشاهده پرسش
    سلام ، آقای دکتر خدائی هستم مرد 56ساله سه سال پیش به وجود سنگ در هردو کلیه ، کلیه راست خود را به علت سنگ بزرگ وتنگی حالب دکترم عمل بازنمود حالا هردو کلیه سنگ ساز شده اند از سه سال پیش دارو مصرف می کنم اکثرا داروهای هیدروکلر تیازید آلوپرینول تجویز می کند ولی کامل از بین نمی روند با اینکه بیشتر هم آب می نوشم سنگها گاهی کوچک وگاهی بزرگ می شونددر سونوگرافی پیوستی 9912درکلیه راست عمل شده سه سال قبل سنگ 45 میلی واستاز حفیف ودر کلیه راست سنگ 6میلی وجود دارد وپرستات 34 می باشد.
    لطفا راهنمایی بفرمایید؛
    قرص سیستون خریده ام آیا می توانم استفاده کنم؟ چگونه وبا کدام دارو استفاده کنم ؟
    به نظرجنابعالی کدام دارو ها کارساز ترند وچگونه استفاده کنم؟
    پرهیزات من چه باشد؟
    ازعنایت شما دکتر پرآوازه نهایت احترام و تشکر را دارم. 📝 ثبت سوال جدید: new
    🔍 پیگیری سوال: search سلام ، آقای دکتر خدائی هستم مرد 56ساله سه سال پیش به وجود سنگ در هردو کلیه ، کلیه راست خود را به علت سنگ بزرگ وتنگی حالب دکترم عمل بازنمود حالا هردو کلیه سنگ ساز شده اند از سه سال پیش دارو مصرف می کنم اکثرا داروهای هیدروکلر تیازید آلوپرینول تجویز می کند ولی کامل از بین نمی روند با اینکه بیشتر هم آب می نوشم سنگها گاهی کوچک وگاهی بزرگ می شونددر سونوگرافی پیوستی 9912درکلیه راست عمل شده سه سال قبل سنگ 45 میلی وایستاز حفیف ودر کلیه راست سنگ 6میلی وجود دارد وپرستات 34 می باشد.
    لطفا راهنمایی بفرمایید؛
    قرص سیستون خریده ام آیا می توانم استفاده کنم؟ چگونه وبا کدام دارو استفاده کنم ؟
    به نظرجنابعالی کدام دارو ها کارساز ترند وچگونه استفاده کنم؟
    پرهیزات من چه باشد؟
    ازعنایت شما دکتر پرآوازه نهایت احترام و تشکر را دارم.
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی چهارشنبه ۵ خرداد ۰( 4 ماه پیش)
      ابتدا سی تی اسکن شکم و لگن انجام شود
  • تصویر کاربر امیر شنبه ۲۹ آذر ۹۹( 9 ماه پیش) تعداد بازدید: 91 مشاهده پرسش
    سلام پدر من سنگ کلیه داشت متاسفانه دیر اقدام کرد طوری که سنگ باعث شد کلیه ها کارکرد از دست دهند و التهاب کلیه پیدا کنند سه روز دربیمارستان دیالیز شد بعد از اون هر دو کلیه تحت عمل جراحی قرار گرفت و یکی با لیزر یکی عمل باز و خوشبختانه کلیه هاش برگشت الان حدود یکماه از عمل میگذره اما چند مدت هست خارش بدنش زیاد شده ایا امکان داره کلیه هاش مجددا مشکل پیدا کرده باشه یا اینکه به خاطر اینه که کلیه ها هنوز به طور کامل خوب نشده؟
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی شنبه ۲۹ آذر ۹۹( 9 ماه پیش)
      کراتینین چک شود
  • تصویر کاربر شمیم جمعه ۳۰ آبان ۹۹( 10 ماه پیش) تعداد بازدید: 99 مشاهده پرسش
    سلام اقای دکتر
    دختر م ۱۷ سالشه و محصل دچار سنگ کلیه شده در سونو گرافی اندازه سنگ ۱۰ میلی بود که با تشخیص دکتر اورولوژی باید سنگ شکن میشد این کارو انجام دا دیم وسونو ی مجدد گرفتیم ۸ شده بود .
    اقای دکتر با توجه به سن فرزندم وانجام دوبا ره سنگ شکن ایا عوارضی برای او نداره ودیگه اینکه ایا امیدی به شکستن ودفع کامل ان هست ؟
    خواهش می کنم منو راهنمایی کنید چه کار کنم که زودتر نتیجه بگیرم ممنون از توجهتون .
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی جمعه ۳۰ آبان ۹۹( 10 ماه پیش)
      گزارش سونوگرافی اخر را بفرستید
درحال دریافت اطلاعات

مطالب بیشتری بخوانید

افراد مبتلا به بیماری های کلیوی و بیماری های مزمن دیگر، بیشتر در معرض خطر ابتلا به…
تحقیقات نشان داده است که درماتیت اسکروتال نوعی عفونت پوستی غیر مسری است که دستگاه تناسلی مردان،…
نقش بیضه ها در بدن، تولید و ذخیره سازی اسپرم است. اما عواملی مانند سیگار کشیدن و…

روزای هفته

ساعت مطب

شنبه

17:00 - 21:00

یکشنبه

16:00 - 21:00

دوشنبه

17:00 - 21:00

سه شنبه

16:00 - 21:00

پرسش از دکتر