اگر سوالی داری اینجا از ما بپرس

پیچ خوردگی بیضه ها (تورشن) و سوالات رایج آن

تصویر دکترحسین کرمی

دکترحسین کرمی

در این مقاله مطالعه می‌کنید:

پیچ خوردگی بیضه ها در مردان یکی از بیماری هایی است که باید به صورت اورژانسی درمان شود تا باعث ناباروری نشود. سوالات راجع به این بیماری در این مقاله آورده شده است.

پیچ خوردگی بیضه ها (تورشن) چیست؟

پیچ خوردگی بیضه ها یک اورژانس جراحی بوده و ممکن است در صورتی که بلافاصله درمان نشود باعث از دست رفتن بیضه ای که دچار تورشن شده است شود. این یک مشکل دردناک است که در اثر پیچ خوردن طناب اسپرماتیک به وجود می آید، چیزی که باعث از دست رفتن جریان خون بیضه میشود. بافت بیضه بدو جریان خون نمی تواند زنده بماند. تورشن شایع ترین علت از دست رفتن بیضه در مردان بزرگسال است.

چه چیزی باعث تورشن بیضه میشود؟

اصلی ترین علت آن بدشکلی بل کلپر میباشد، یک نوع اختلال آناتومیکی است که در مردان وجود دارد. این مشکل آناتومیکی به طناب اسپرماتیک اجازه می دهد تا آسان تر بپیچد، درنتیجه اشکالی در جریان خون بیضه ایجاد میشود.

این اتفاق میتواند خود به خود یا ممکن است به واسطه ی ضربه به وجود بیاید. راهی برای تشخیص این بدشکلی وجود ندارد. تعداد چشم گیری از مردان که این مشکل آناتومیکی را دارند، مشکلشان در هر دو بیضه وجود دارد.

علائم پیچ خوردگی بیضه ها (تورشن) چیست؟

پیچ خوردگی بیضه ها با درد شدیدی در یک بیضه مشخص میشود، که به همراه تورم ناگهانی است. وقتی ساختار طناب دچار پیچش شود (مانند بند های عروسک خیمه شب بازی)، بیضه بالاتر می آید. ممکن است بیمار تهوع و استفراغ داشته باشد. همچنین ممکن است بیماری درد شکمی داشته باشد. ممکن است بیمار پیشینه ی یک درد بیضه ای در گذشته داشته باشد. همچنین ممکن است تب به همراه درد بیضه ای وجود داشته باشد.

این بیماری بیشتر در گروه سنی 12 تا 18 سال مشاهده میشود و اکثر موارد در مردان زیر 30 سال اتفاق می افتد.

پیچ خوردگی بیضه ها

چه زمانی باید برای تورشن بیضه با پزشک تماس گرفت؟

درد و تورم بیضه باید به صورت اورژانسی بررسی شوند. بهتر است ارزیابی در اورژانس انجام بگیرد، جایی که عکس برداری سریع در دسترس باشد و مداخله های جراحی سریعا قابل انجام باشند. برای برطرف کردن پیچ خوردگی بیضه ها یک محدوده ی زمانی شش ساعته وجود دارد، درمان جراحی در این بازه ی زمانی 100 درصدر مشکل بیضه را برطرف میکند. بعد از شش ساعت، درصد بهبودی پایین می آید، و اگر جراحی بعد از 24 ساعت انجام شود، دیگر بیضه قابل درمان نیست.

چه سوالاتی باید در مورد تورشن بیضه از پزشک پرسید؟

شما باید سریعا مشکل خود را به پزشکتان توضیح دهید و برسید که کجا باید شما را معاینه کند. همچنین ممکن است در موادی که نیاز به جراحی وجود دارد، از پزشکتان بخواهید که یک اورولوژیست را در جریان بگذارد.

چه معاینات و آزمایش هایی برای تشخیص تورشن بیضه وجود دارند؟

معمولا معاینات جسمانی برای پیچ خوردگی بیضه ها ، دردناکی کیسه یبیضه به همراه تورم یک طرفه ی بیضه و بالا رفتن بیضه را نشان می دهند. آزمایش ها ممکن است شامل بررسی ادرار و آزمایش خون باشد. همچنین ممکن است با یک یا تعداد بیشتری آزمایش رادیولوژی، از بیضه ی شما عکس برداری شود.

عکس برداری ممکن است شامل سونوگرافی داپلر بیضه یا اسکن هسته ای بیضه برای پی بردن به میزان جریان خون بیضه باشد. براساس معاینه ی جسمانی و بازه ی زمانی، ممکن است عکس برداری انجام نشود و درمان اورژانسی برای حفظ بیضه نیاز باشد.

درمان تورشن بیضه چیست؟

تنها درمان پیچ خوردگی بیضه ها جراحی است، در موارد نادر، ممکن است پزشک هم بتواند به صورت دستی پیچ خوردگی بیضه ها را برطرف کند، اما این متداول نیست. درد بیضه که بی درنگ بررسی شده است، نمیتواند بیش از حد مورد توجه قرار بگیرد.

درمان پزشکی برای تورشن بیضه چیست؟

اگر پزشک به پیچ خوردگی بیضه ها شک کند، یک اورولوژیست را در جریان قرار خواهد داد. وابسه به پیشینه و وضعیت جسمانی شما، ممکن مستقیم به اتاق عمل بروید یا بری عکس برداری فرستاده شوید. بعضی اوقات ممکن است تورشن توسط پزشک و به صورت دستی برطرف شود.

جراحی تورشن بیضه چیست؟

هدف از جراحی حفظ بیضه است. اگر بیضه قابل حفظ نباشد، برداشته خواهد شد (فرآیندی که به آن اورکیتوکتومی می گویند). اگر پیچ خوردگی بیضه ها با موفقیت برطرف شود، بیضه به درون کیسه ی بیضه بخیه زده خواهد شد (اورکیوپکسی)، پس تا طولانی مدت دچار تورشن نمی شود. همچنین بیضه ی دیگر نیز همانگونه به کیسه ی بیضه ثابت خواهد شد.

آیا درمان های خانگی برای تورشن بیضه توصیه می شود؟

درمان خانگی برای پیچ خوردگی بیضه ها مناسب نیست و ممکن است باعث از دست دادن بیضه شود.

چه درمان های دیگری برای تورشن بیضه وجود دارند؟

شخصی که بیضه ی او خارج شده است، ممکن است برای یک بیضه ی مصنوعی کار بگذارند. این کار  بعد از این که اورولوژ احساس کرد بهبودی بعد از جراحی کامل شده است انجام  می پذیرد.

چه داروهایی برای تورشن بیضه وجود دارند؟

در اورژانس، بیماری که دچار پیچ خوردگی بیضه ها شده است مخدر هایی مانند مورفین و مسکن می گیرد.

قدم بعدی در تورشن بیضه چیست؟

بعد از جراحی، بیمار یاد می گیرد که بیضه قابل حفط شدن است.

چه پیگیری هایی برای تورشن بیضه وجود دارند؟

جراح هر زمانی که نیاز باشد پیگیری ها را انجام خواهد داد.

چگونه می توانم از تورشن بیضه پیشگیری کنم؟

اورکیوپکسی از تکرار تورشن جلوگیری خواهد کرد.

پیش بینی بعد از تورشن بیضه چگونه است؟

حتی بعد از اینکه یک بیضه از دست داده شود، باروری باید همچنان حفظ شود. پس از خارج کردن یک بیضه، تغییرات ظاهری آشکاری ایجاد نخواهد شد.

دکتر حسین کرمی متخصص جراحی کلیه ، مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص درمان آندوسکوپی و لاپاراسکوپی

3/5 - (20 امتیاز)

مشاوره پزشکی

در پایان هر مقاله برای راحتی شما عزیزان، نرم افزار پرسش و پاسخ قرار داده شده است تا به راحتی سوالات خود را با ما در میان بگذارید. از طریق این نرم افزار می توانید پرسش ها و مدارک پزشکی خود را ارسال کنید تا در اسرع وقت به آنها پاسخ داده شود.

  • تصویر کاربر صادقی جمعه ۲۴ آذر ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 420 مشاهده پرسش
    باعرض سلام بنده جوان۲۷ساله ومجردهستم سال ۸۷عمل واریکوسل چپ وراست انجام دادم هنوز درد بیضه چپ وراست رادارم بعداز عمل چندبار آزمایش اسپرم انجام دادم علت درد زیاد چیست لطفا راهنمایی کنید
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی پنجشنبه ۱۶ آذر ۹۶( 8 سال پیش)
      این درد درمان ندارد اهمیت ندهید
    2. تصویر کاربر صادقی پنجشنبه ۱۶ آذر ۹۶( 8 سال پیش)
      خب علت این درد چیست درد بیضعه به کمروپا چپ میزنه
    3. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی جمعه ۲۴ آذر ۹۶( 8 سال پیش)
      اسپاسمهای عصبی است اهمیت ندهید
    4. نمایش سایر 2 پاسخ
  • تصویر کاربر شهاب پنجشنبه ۱۶ آذر ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 430 مشاهده پرسش
    با عرض سلام و خسته نباشید خدمت شما.
    میخواستم خدمتتون عرض کنم که از شهرستان قم مزاحمتون شدم به همین جهت میخواستم اول سوال هامو غیر حضوری بپرسم و سپس حضوری خدمت برسم.
    آلت تناسلی من مادرزادی رو با پایین و سمت چپ است تقریبا زیاد هم هست درجه کجیش
    تقریبا مثل موز هستش
    فیلمی رو هم که تو سایت گذاشته بودین دیدم.
    درجه کجی آلت من تقریبا دو برابر اونه و همچنین اون رو به بالا بود و من رو به پایینه
    میخواستم ببینم با درمان صاف میشود؟و همچنین در آینده به مشکلاتی مثل زود انزالی،درد در حالت نعوظ و همچنین چون تمایل به پایین دارد با این عملی که شما میکنید بعد از نعوظ باز هم تمایل به پایین دارد؟(منظورمو واضح تر میگم:بعد از طول درمان اینطوری نمیشه که به زور میخواهیم صاف نگهش داریم ولی آلت تمایل به کج شدن دارد در این صورت با درد همراه است>)؟
    و سوال دیگه ام اینه که بخیه ها زیر پوست میماند؟یا بعدا بخیه هارو میکشیم؟
    ممنونم از وقت گذاشتن برامون.... و همچنین بی حسی روی پوست آلت رو به همراه ندارد در آینده؟
    و ممون میشم اگر قیمت عمل رو هم بفرمایید
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی پنجشنبه ۱۶ آذر ۹۶( 8 سال پیش)
      دیدم باید عمل کنید جهت ویزیت بیایید حضوری جواب دهم۰۲۱۲۲۶۴۲۷۴۴
  • تصویر کاربر جمشید پنجشنبه ۱۶ آذر ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 687 مشاهده پرسش
    زگیل تناسلی هزینه برداشتن زگیل تناسلی بصورت کرایوتراپی
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی پنجشنبه ۱۶ آذر ۹۶( 8 سال پیش)
      عکسش را بفرستید ببینم
  • تصویر کاربر محمد پنجشنبه ۱۶ آذر ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 352 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر خسته نباشید
    آقای دکتر تو رو خدا من از بس فکر کردم دارم میمیرم دیگه،،من سال ۹۲ بیضم ضربه خورد و رگاش ورم کردن و بعداز ۲ سال متوجه شدم که باعث واریکوسل شده بود و عمل کردم بعد از عمل خوب شده بودم ،ولی دوباره امسال داخل دوره آموزشی سربازی واریکوسل عود کرده و حدود ۲ ماه درد شدید داشتم بعد از دوره رفتم و عمل کردم دکترم بهم گفته بیضه سمت چپ کوچیک شده ولی داخل سونو میگه ابعاد و اندازه نرمال و خودم حس میکنم که بیضه سمت چپم کوچیکه
    حالا میخوام بدونم که سونو میگه اندازه نرمال منظورش اینه که یعنی در محدوده نرمال هستش یا نه؟؟چون حس میکنم کوچیکه
    خواهشا جوابمو بدین
    چون از شهرستان پیام میدم و نمیتونم بیام پیش شما
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی پنجشنبه ۱۶ آذر ۹۶( 8 سال پیش)
      معیار سونوگرافی است
  • تصویر کاربر sara پنجشنبه ۱۶ آذر ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 427 مشاهده پرسش
    سلام.سپاسگزارم از وقتی که برای پاسخ به سوالات میگذارید.
    آقای دکتر مدت ۳ سال است مرتب به عفونت مثانه مبتلا میشوم ؛پزشکان هیچ دلیلی برای مشکل من پیدا نمیکنند.باکتری ها هر بار متفاوت هستند و با انتی بیوتیک از بین میروند اما باکتری (انتروکوکوس)مرتب بر میگردد به سیپرو و اموکسی سیلین مقاوم شده است پزشکان اینجا هیچ انتی بیوتیک دیگری برای من تجویز نمیکنند و نظرشان این است که ممکن است به دیگر انتی بیوتیک ها مقاوم شود.برای درمان و خلاص شدن از این وضعیت چه درمانی پیشنهاد میدهید؟به دلیل عفونت های مکرر؛ مثانه را نمیتوانم کامل تخلیه کنم و اخر ادرار را باید با زور زدن دفع کنم موقع زور زدن درد تیزی در مجرا دارم و ادرار قطع و وصل میشود. در تست یورودینامیک برای تخلیه مثانه پرستار از سوند بزرگ استفاده کردنند حس میکنم مجرا ملتهب و زخم شده است اما بعد از برداشت سوند خون در ادرار ندیدم. بعد از سوند گذاری در هنگامی که برای تخلیه اخر ادرار زور میزنم در قسمتی از مجرا احساس درد تیزی دارم.البته در زمان وارد کردن سوند درد و سوزش بسیار زیاد داشتم و مقاومت میکردم که ایشون بدون توجه به درد من ؛سوند را با فشار و زور وارد کردند.
    متاسفانه به نظر من؛ پزشکان اینجا حاذق نیستند و تا به حال مشکل من را حل نکرده اند.
    ایا امکان اسیب در سوند زدن بدون خون ریزی وجود دارد؟
    لطفا راهنمایی بفرمایید من با شرایطی که در اینجا دارم از چه انتی بیوتیکی برای درمان استفاده کنم؟
    متشکرم.
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی پنجشنبه ۱۶ آذر ۹۶( 8 سال پیش)
      ۱-باید ازمایش ادرار وکشت ادرار دهید به همراه انتی بیوگرام تا نوع عفونت وانتی بیوتیک ان مشخص شود پس از درمان باید علت بررسی شود
  • تصویر کاربر هانیه جمعه ۲۴ آذر ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 1450 مشاهده پرسش
    باسلام دکتر.دختری هستم 24 ساله که حدودا چند ماهی هست که دچار ویروس زگیل تناسلی شدم.آزمایشم دادم نوع 9.11.16 و 39 ویروس تو بدنم هست.مریض دکتر صفری نژاد هستم.دکتر گفت نگران نباش حدودا 2 سال زمان می بره اما خوب میشی.الان کرایو میکنم.خوب شدن حدودا.اما دکتر از استرس دارم می میرم.روم نشد با دکتره خودم صحبت کنم در این مورد.من رابطه جنسی در حد سطحی داشتم یعنی اصلا دخولی صورت نگرفته به هیچ وجه اما اصلا از استرس و ترس خوابم نمیبره که چجوری من این مریضیو گرفتم و اینکه دکتر آیا ویروس ایدز از طریقه رابطه جنسی سطحی امکان داره انتقال پیدا کنه؟؟؟وایی دکتر تورو خدا منو از نگرانی نجات بدین خیلی میترسم از این موضوع میگم خدایا ایدز نگرفته باشم یه موقع آخه کسیم که بوده اصلا اثری از بیماری نداشت اما به زگیل دچار شدم میگم وقتی زگیل داشته و من نفهمیدم از کجا معلوم ایدز نداشته من نفهمیده باشم.حالا سوالم از شما اینه که آیا امکان انتقال از طریق رابطه سطحی هستش یا نه.تورو خدا زود جوابمو بدین من دارم میمیرم از نگرانی از استرس و ترس جراتم نمیکنم برم آزمایش بدم.میگم اگه برم آزمایشو بگن مثبته چی.وایی خدا می میرم.دکتر من مجرد و باکره ام هستم.تورو خدا از نگرانی درم بیارین
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی پنجشنبه ۱۶ آذر ۹۶( 8 سال پیش)
      عکس زگیل را بفرستید ببینم
    2. تصویر کاربر هانیه پنجشنبه ۱۶ آذر ۹۶( 8 سال پیش)
      دکتر سوال من اینه که آیا ویروس HIV از طریق رابطه جنسی سطحی منتقل میشه یا نه؟؟؟اصلا دخولی چه از پشت چه از جلو هیچگونه دخولی صورت نگرفته و اینکه من باکره ام هستم.آیا مثلا در این حد باشه رابطت انتقال پیدا میکنه؟؟انقد ناراحتمو استرس دارم حد نداره
    3. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی شنبه ۱۸ آذر ۹۶( 8 سال پیش)
    4. تصویر کاربر هانیه شنبه ۱۸ آذر ۹۶( 8 سال پیش)
      ممنونم از پاسختون.من انقد ذهنم درگیر شده که به همه چی فک میکنم همه مریضیا😢 دکتر ته گلوم دونه های سفید زده امکان داره که زگیل باشه؟؟؟؟ رفتم فوق تخصص گوش و حلق و بینی گفت که حساسیت آمپول و قرص ضد حساسیت داد.امکان داره که تشخیص اشتباه داده باشه؟؟الان چند روزه که داروهارو استفاده کردم اما اون دونه سفیدا هنوز هستن.دکتر گفت نیست حساسیته.میگم بنظره شما امکان داره تشخیص غلط داده باشه؟؟و اینکه اگه زگیل باشه اونارو چجوری از بین ببرم؟؟
    5. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی جمعه ۲۴ آذر ۹۶( 8 سال پیش)
      بیخیال شوید گرنه روز به روز بدتر میشود
    6. تصویر کاربر هانیه جمعه ۲۴ آذر ۹۶( 8 سال پیش)
      دکتر رفتم آزمایش این جوابشه.عکسشو فرستادم براتون.مشکله خاصی دارم من؟؟؟
    7. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی جمعه ۲۴ آذر ۹۶( 8 سال پیش)
      از نظر من هر سه ماه پیگیری کنید
    8. نمایش سایر 6 پاسخ
  • تصویر کاربر محسن پنجشنبه ۱۶ آذر ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 463 مشاهده پرسش
    سلام اقای دکتر بنده با کد رهگیریn۶۷vn۲۸۶۰۶۰سوالی پرسیدم که شما جواب ندادید واقعا من نیاز به جوابتون دارم لطف کنین جواب بدید
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی پنجشنبه ۱۶ آذر ۹۶( 8 سال پیش)
      در خدمتم جواب میدهم
  • تصویر کاربر مرتضی پنجشنبه ۱۶ آذر ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 605 مشاهده پرسش
    سلام و وقت بخیر جناب دکتر کرمی.جوانی 21 ساله هستم .مجرد .حدود دوسال یابیشتر وقتی الت تناسلیم در حالت سیخ یانعوظ قرار میگیره در نیمه راست قسمت بالای ان حالت فرو رفتگی وجود داره.و اصلا معضلی که از نظر فکری که فکرم میره سمتش اعصابم خورد میشه .و احساس میکنم که کمی به سمت چپ کجه.از طرفیم بیضه چپم احساس میکنم وقتی شورت تنم نیست به رانم میخوره و احساسه خوبی نیست.و اینم بگم که تقریبا دوساله خود ارضایی که میکنم آلت تناسلیمو بین پاهام قرار میدم و خودارضایی میکنم.یکبارم دکتر رفتم گفت موضوع رو گفتم معاینه کرد گفت چیزی نیست.ولی موضوع رو گفتم گفت باید درحالت نعوظ باشه.در کل بگم جناب دکتر.گاهی وقتا بافکر به این اعصابم خیلی خرد میشه و نمیدونم چیکار کنم.و چجوری بفهمم که اصلا مشکل دارم یا ندارم.ممنون میشم که کمکم کنید.وچون راهم دوره پیام گذاشتم.
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی پنجشنبه ۱۶ آذر ۹۶( 8 سال پیش)
      عکسش را بفرستید ببینم
  • تصویر کاربر مجتبی پنجشنبه ۱۶ آذر ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 437 مشاهده پرسش
    باسلام
    38 ساله هستم و 5 ماه است اقدام به بارداری که موفق نبوده
    ماه قبل تست اسپرم دادم که عکس آزمایش را به همراه عکس دارویی که یک ماهیست مصرف میکنم ارسال میکنم خدمت شما
    خواهشمندم ضمن بررسی آزمایش بفرمایید با وضعیت اسپرمی که دارم و قرصی که مصرف میکنم چقدر امید هست که طبیعی پدر شوم؟
    ضمنا کلیه آزمایشهای همسرم هم سالم بود

    خیلی ممنون میشوم راهنمایی بفرمایید اگر هم داروی دیگری لازم است بفرمایید
    سپاس فراوان
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی پنجشنبه ۱۶ آذر ۹۶( 8 سال پیش)
      ازمایش خوب است
  • تصویر کاربر داود پنجشنبه ۱۶ آذر ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 390 مشاهده پرسش
    حدود2سال هست که انحراف وکج بودن حالت رنج میبرم هم کج،هم کوچک وهم باریک شده است به دکتر دررشت مراجعه کردم شش آمپول هفته ای یکی به حالتم زدن ولی نتیجه نگرفتم درد دارم نزدیکی هم نمی توانم آنجا دهم گفتن بایدجراحی شود
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی پنجشنبه ۱۶ آذر ۹۶( 8 سال پیش)
      عکسش را بفرستید ببینم
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر رضا جمعه ۱۹ اردیبهشت ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 614 مشاهده پرسش
    با سلام و نهایت احترام
    جناب دکتر من واریکوسل 3 دارم تو سونوگرافی بیضه هام اندازه طبیعی دارن ولی ماینه دکتر میگه بیضه چپم کوچیکترشده جواب آزمایش اسپرممو براتون فرستادم کدوم درسته سونو یا ماینه؟اگه کوچیکشده باشه یعنی دیگه بچه دار نمیشم؟تورو خدا راهنمایی کنید
    با سپاس فراوان
    رضا
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی جمعه ۱۹ اردیبهشت ۹۳( 1 دهه پیش)
      نگران نباش سعی کن با ازمایشاتت بیا و ببینم و معاینه کنم
  • تصویر کاربر taha چهارشنبه ۲۱ اسفند ۹۲( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 590 مشاهده پرسش
    باسلام وخستنه باشید پسرم 13سالشه که سه سال است بیضه سمت راست او به دلیل گیر کردن در قمت بالا ورشد نکردن ان مجبور به خارج کردن بیضه شدیم ایا از لحاظ باروری در اینده مشکللی پیدا خواهد کرد؟
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی چهارشنبه ۲۱ اسفند ۹۲( 1 دهه پیش)
      قابل پیشبینی نیست نگران نباشید بعد از بلوغ ازمایش منی کمک کننده است
درحال دریافت اطلاعات

مطالب بیشتری بخوانید

روزای هفته

ساعت مطب

شنبه (مطب نیکان)

14:00 - 19:00

دوشنبه

تعطیل است

سه شنبه (مطب نیکان)

13:00 - 19:00

جستجو

حالب

+54 مطلب