اگر سوالی داری اینجا از ما بپرس

آیا وازکتومی یعنی قطع راه بی بازگشت باروری مردان؟

تصویر دکترحسین کرمی

دکترحسین کرمی

در این مقاله مطالعه می‌کنید:

آیا عمل وازکتومی مردان یعنی عدم باروی همیشگی آنها؟ ممکن است پس از وازکتومی، فرد به دلیل از دست دادن فرزند، ازدواج مجدد و یا هزاران  دلیل دیگر اقدام به بچه دار شدن کند. اما آیا باروری پس از وازکتومی مردان برگشت پذیر است؟ راه های مختلفی برای جلوگیری از باروری زوجین وجود دارد که از آن جمله می توان به استفاده از کاندوم، تکنیک with drawl (انزال به بیرون) و استفاده از قرص های جلوگیری کننده توسط خانم ها و استفاده از وسیله های اسپرم کش، می توان اشاره کرد. موضوع ناباروری قصه عجیبی است.

از یک سو زوجین جوانی را می بینیم که در بدو ولد له له زنان آرزومند باروری و داشتن یک بچه هستد و در این راه تمام مشکلات و سختی های مسیر را که می توان مسئله فرهنگی خانواده و فشار از بیرون خانواده به زوجین و از طرفی تحمل پرداخت هزینه های بالای باروری از قبیل جراحی واریکوسل و IVFو IUI، به جان خریده و چه بسا در بسیاری از مواقع موفق به بچه دار شدن نمی شوند و این آرزو بر دل آنها می ماند. از این سو شاهد مردان جوانی هستیم که با داشتن یک بچه اقدام به قطع راه تولید اسپرم و باروری یعنی وازکتومی می کنند.

وازکتومی و ناباروری

اینجانب بر اساس تجربه 20 سالگی جراحی کلیه و مشاهده بیماران زیادی که بعد از وازکتومی دچار مشکلاتی از قبیل درد مزمن بیضه و یا احساس پشیمانی از وازکتومی به علت طلاق و اقدام دوباره برای بچه دار شدن با خانم جدید و یا از دست دادن بچه ها به علت تصادفات و بیماری و غیره، بوده ام. هرگز در طول 20 سال سابقه جراحی ام عمل وازکتومی را انجام نداده ام.

عمده دلیل من در این موضوع قطع سه صوت آن توسط پزشکان عمومی ولی در صد موفقیت بسیار پایین عمل برگشت و یا وازووازستومی است و لذا این راه تقریباً بی برگشت را به عنوان یک روش جلوگیری مناسب نمی دانم و از زوجین خواهشمندم که قبل از اقدام به وزاکتومی حتماً مطالعه کافی و مشورت با چند پزشک متخصص را داشته باشند.

لوله واز چیست و عملکرد آن کدام است؟

وازکتومی

لوله های واز در طرف راست و چپ به بیضه ها متصل هستند و از طرفی با طی مسیر در طناب بیضه ها در نهایت منجر به مجرای ادرار مردان و در قسمت جلو پروستات باز می شوند. نقش اصلی لوله های واز در بیضه راست و چپ حمل سلول ها یا نطفه های تولید شده در مرد و بارور کردن و به بلوغ رساند آنها در طول مسیر و سپس ریختن مایع منی به مجرای ادرار و سپس انزال مایع منی موقع مقاربت می باشد که این امر در نهایت باعث مواجه اسپرم یا نطفه مرد با تخمک خانم در موقع انزال شده و ترکیب آنها منجر به باروری می شود.

عمل وازکتومی چیست؟

وازکتومی به معنی قطع کردن دوطرفه لوله های واز یا منی بر می باشد.

# چگونگی انجام عمل

در این روش به صورت سرپایی و در درمانگاه ها و اغلب توسط پزشکان محترم عمومی انجام می شود که اغلب بدون بیهوشی و با تزریق بی حس کننده به محل با برش کوچک روی پوست بیضه ، واز را بیرون کشیده و قطع می کنند و با نخ غیرقابل جذب گره می کنند. این عمل دوطرفه و در راست و چپ بیضه انجام می شود.

imagesx

روش‌های انجام وازکتومی: با تیغ، بدون تیغ و لیزر

وازکتومی امروزه به چند روش انجام می‌شود که تفاوت اصلی آن‌ها در نحوه‌ی دسترسی به لوله‌ی واز و میزان برش پوست است. آشنایی با این روش‌ها به شما کمک می‌کند تا با آگاهی بیشتری با پزشک خود گفت‌وگو کنید.

روش سنتی (با تیغ):

در این روش با یک یا دو برش کوچک روی پوست بیضه، لوله‌ی واز بیرون کشیده، قطع و گره زده می‌شود. روشی رایج و سرپایی است که با بی‌حسی موضعی انجام می‌شود.

روش بدون تیغ (NSV):

به‌جای برش، با یک سوراخ بسیار کوچک به لوله دسترسی پیدا می‌شود. خونریزی و درد کمتر و دوره‌ی بهبود کوتاه‌تری دارد و نیاز به بخیه ندارد.

صرف‌نظر از روش انجام، هدف نهایی همه‌ی تکنیک‌ها یکسان است: قطع مسیر عبور اسپرم. انتخاب روش به شرایط شما و نظر پزشک بستگی دارد.

مراقبت‌های بعد از عمل وازکتومی

وازکتومی یک عمل سرپایی ساده است و دوره‌ی نقاهت کوتاهی دارد، اما رعایت چند نکته در روزهای اول به بهبود سریع‌تر و جلوگیری از عوارض کمک می‌کند.

 ▪️در ۱ تا ۲ روز اول استراحت کنید و از فعالیت سنگین و ورزش پرهیز کنید

▪️برای کاهش تورم و درد، در ساعات اول از کمپرس یخ (پیچیده در پارچه) استفاده کنید

 ▪️از شورت محافظ (ساپورت بیضه) برای کاهش فشار و حرکت استفاده کنید

 ▪️معمولاً پس از حدود یک هفته می‌توان رابطه‌ی جنسی را از سر گرفت (طبق نظر پزشک)

نکته‌ی بسیار مهم: تا چند هفته بعد از عمل هنوز اسپرم در مایع منی وجود دارد. باید تا زمانی که آزمایش اسپرم، صفر بودن آن را تأیید کند، از روش پیشگیری دیگری استفاده کنید.

مراجعه به پزشک

هزینه وازکتومی مردان در سال ۱۴۰۵

هزینه‌ی وازکتومی به عوامل مختلفی بستگی دارد و یک عدد ثابت نیست. مهم‌ترین عوامل تأثیرگذار بر هزینه عبارت‌اند از:

 ▪️روش انجام عمل (سنتی، بدون تیغ یا لیزر)

 ▪️تخصص و تجربه‌ی پزشک انجام‌دهنده

 ▪️محل انجام عمل (مطب، درمانگاه یا بیمارستان) و شهر

 ▪️هزینه‌های جانبی مانند ویزیت، بی‌حسی و آزمایش اسپرم بعد از عمل

از آنجا که تعرفه‌ها هر سال تغییر می‌کنند، برای اطلاع از هزینه‌ی دقیق و به‌روز وازکتومی در سال ۱۴۰۵، بهترین کار تماس مستقیم با مطب و دریافت مشاوره است.

درصد موفقیت آن چقدر است؟

به علت قطع شدن کامل مسیر و حبس شدن سلول های نطفه ساز و مرگ تدریجی آنها اصولاً پس از 3-4 هفته دیگر اسپرمی در مایع انزالی وجود ندارد و در آزمایش اسپرم تعدا نطفه ها صفر است و هر چه زمان پیش می رود سلول های نطفه ساز در بیضه کم کارتر خواهند شد و لذا می توان گفت عمل وازکتومی 100 درصد مرد بارور را نازا خواهد کرد.

عوراض وازکتومی چیست؟

عوارض را می توان به دو گروه کوتاه مدت و بلند مدت تقسیم کرد. در کوتاه مدت پس از عمل، التهاب و درد و یا جمع شدن خون یا هماتوم و عفونت محل عمل را می تواند پس از عمل وازکتومی را ایجاد کند. در عوارض بلند مدت وازکتومی: درد مزمن بیضه ها را می توان نام برد. هنوز مطالعه ثابت شده ای که عمل وازکتومی شانس سرطان بیضه و پروستات را بالا می برد ثابت نشده است.
از دیگر عارضه وازکتومی بعد روحی و روانی آن است. کسانی که از اقدام خود پشیمان می شوند دوباره باید تحت عمل جراحی وازووازستومی یا عمل پیوند مجدد قرار گیرند که همچنانکه عرض کردم یک عمل میکروسکوپی و با درصد موفقیت پایین می باشد و بین 20-40 درصد گزارش شده است.

آیا وازکتومی باعث قطع شدن مایع منی می شود؟

مایع منی ترکیبی از ترشحات کیسه های منی و پروستات می باشد که به آنها نطفه هایی نیز از طریق لوله منی بر یا واز اضافه می شوند و لذا در هنگام وازکتومی مایع منی وجود دارد ولی در داخل آن اسپرم یا نطفه اصلاً وجود ندارد و لذا خاصیت باروری ندارد.

وازکتومی

 

آیا وازکتومی روی میل و توان جنسی اثر دارد؟

ارتباطی ساختاری بین عمل وازکتومی و میل و توان جنسی وجود ندارد ولی از لحاظ روحی اغلب کسانی که وازکتومی می کنند به علت درد مزمن محل و نیز مشکلات روحی و روانی ممکن است میل و توان جنسی آنها با منشاء روحی کاهش پیدا کند.

آیا بعد از وازکتومی می‌توان دوباره بچه‌دار شد؟

این شایع‌ترین نگرانی افرادی است که بعد از وازکتومی به هر دلیلی (ازدواج مجدد، از دست دادن فرزند و…) قصد بچه‌دار شدن دارند. پاسخ این است: بازگشت باروری ممکن است، اما آسان و تضمین‌شده نیست.

عمل وازووازستومی:

یک عمل میکروسکوپی برای پیوند مجدد لوله‌های واز. درصد موفقیت آن محدود (حدود ۲۰ تا ۴۰ درصد) است و هرچه از زمان وازکتومی بیشتر بگذرد، شانس موفقیت کمتر می‌شود.

روش‌های کمک‌باروری (IVF):

در مواردی که زمان زیادی از وازکتومی گذشته یا پیوند موفق نبوده، می‌توان با برداشت مستقیم اسپرم از بیضه و روش‌هایی مانند IVF اقدام به باروری کرد. به همین دلیل، وازکتومی باید یک تصمیم تقریباً قطعی و دائمی در نظر گرفته شود، نه یک روش موقت پیشگیری.

☑️ اما توصیه های پایانی و علمی اینجانب

  • حتی الامکان وازکتومی را به عنوان روش اول رای ایجاد ناباروری انتخاب نکنید چون تقریباً برگشت پذیر نیست و اول روش های ساده را انتخاب کنید.
  • قبل از انجام وازکتومی حتماً تمام جوانب آن را در نظر بگیرید.
  • با همسر خود مشورت کنید و او را در جریان عواقب آن قرار دهید.
  • با چند پزشک متخصص مشورت کنید.
  • با گذشت زمان بیشتر از زمان عمل وازکتومی شانس باروری از بین خواهد رفت ولذا در صورت پشیمانی هر چه سریتر نسبت به عمل وازووازستومی اقدام نمایید.

سوال: آیا وازکتومی را می توان جهت جلوگیری از انتقال بعضی از بیماری ها از والدین به بچه انجام داد؟

بله، سوال خوبی است. بعضی از بیماری ها به صورت ارثی و ژنتیکی که غیر قابل درمان هستند از مرد منتقل می شود. مثلاً بیماری پلی کیستیک کلیه ها و … که با جلوگیری از باروری از انتقال آن جلوگیری می شود و لذا این کار باید به تشخیص پزشک و مشورت بیمار و با رضایت آنها انجام داد.
در صورت نیاز، جهت اخذ نوبت با شماره تلفن 22642744-021 تماس بگیرید.

دکتر حسین کرمی متخصص جراحی کلیه، مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص درمان آندوسکوپی و لاپاراسکوپی 

4.1/5 - (9 امتیاز)

مشاوره پزشکی

در پایان هر مقاله برای راحتی شما عزیزان، نرم افزار پرسش و پاسخ قرار داده شده است تا به راحتی سوالات خود را با ما در میان بگذارید. از طریق این نرم افزار می توانید پرسش ها و مدارک پزشکی خود را ارسال کنید تا در اسرع وقت به آنها پاسخ داده شود.

  • تصویر کاربر مصطفی دوشنبه ۱۶ آذر ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 454 مشاهده پرسش
    با سلام. تقریبا دو یا سه روز است که بدون هیچ دلیلی بیضه چپم درد میکند و این درد زمانی تشدید میشود که در جایی مینشینم ولی وقتی می ایستم درد آن تسکین می یابد .میخواستم بدونم که علت این مشکل چیست؟
    با تشکر
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی دوشنبه ۱۶ آذر ۹۴( 1 دهه پیش)
      سونو کنید
  • تصویر کاربر ماهدخت دوشنبه ۱۶ آذر ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 485 مشاهده پرسش
    با سلام و احترام پدرم 65 سال دارن به دلیل لاغری مفرط و ضعف به دکتر مراجعه کردن متوجه شدن کلیه سمت راست شان تومر بزرگی حدود7 سانت دارد و عمل جراحی کردن کل کلیه را خارج کردن و پاتولوژی نشان داد به جاهای دیگر نفوذ نکرده الان 4 ماه گذشته یک بار سونو انجام دادن که مشکلی نبوزه حال نظرتون رو می خواستم در مورد فواصل سونوگرافی و اینکه ایا نیاز به شیمی درمانی هست بدانم و این که چه غداهایی مفید و چه غذهایی برایشان مضر است؟ چه گوشتی مناسب است بدانم ممنونم .با سپاس فراوان
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی دوشنبه ۱۶ آذر ۹۴( 1 دهه پیش)
      باید تحت نطر باشند
  • تصویر کاربر مریم دوشنبه ۱۶ آذر ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 517 مشاهده پرسش
    با عرض سلام خدمت جناب آقای دکتر
    من 32 سال دارم و متاهل هستم. حدود یک هفته گذشته دچار سوزش ادرار ، خارش در ناحیه بیرونی واژن و درد در ناحیه شکم و کمرم داشتم. به پزشک مراجعه کردم که تشخیص ایشون عفونت ادراری و زخم ور داخل رحم تشخیص داده شد و داروی مترونیدازول، سیپروفلکساسین، داکسی سایکلین، پماد هیدروگورتیزون و پماد داخل واژن بهم دادن. با مصرف داروها خیلی بهتر شدم یعنی در عرض 5 روز ولی متاسفانه داروهامو قطع کردم و الان حدود دو روز است که مجددا همون حالاتی که داشتم برگشته میشه راهنمایی کنید که چگار کنم بهتره؟
    البته در این چند روز مجددا داروهامو شروع کردم به خوردن.
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی دوشنبه ۱۶ آذر ۹۴( 1 دهه پیش)
      کار من نیست
  • تصویر کاربر میلاد دوشنبه ۱۶ آذر ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 414 مشاهده پرسش
    با عرض سلام و ادب خدمت جناب آقای دکتر کرمی
    آقای دکتر بنده مذکر و 25 سال دارم از 7 سالگی تکرر دارم که به دلایل مشکلات مالی پیگیر بیماری نشدم امسال به دکتر در سنندج مراجعه کردم ازم سونوگرافی گرفتن نه سنگ ونه عفونت نداشتم اندازه بیضه ها هم نرمال بود فقط 24 سی سی باقیمانده ادراری دارم برام ازمایش VCUGنوشتن که به دلیل درد ناشی از سوند گذاری از انجام ان امتناع کردم.آقای دکتر این تکرر زندگی رو به کامم تلخ کرده دیگه بیزار شدم از زندگی ازتون خواهش میکنم راهنمایی بفرمابیید که باید چار کنم و چه ازمایش هاییی لازمه که اانجام بدم؟با تشکر
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی دوشنبه ۱۶ آذر ۹۴( 1 دهه پیش)
      02122642744 نوار مثانه
  • تصویر کاربر نيما دوشنبه ۱۶ آذر ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 459 مشاهده پرسش
    سلام و تشكر. پسر ٣٢ ساله مجرد هستم. زگيل تناسلي داشته ام و دوبار در عرض ١٢ ماه برداشته ام. يك ماه قبل ازمايش نشان داد در ادرارم خون وحود دارد. بعد از سيستوسكپي دكتر گفتن فقط مقداري اندكي تنگي مجاري ادراري ديده شد كه خود دكتر برطرف نموده اند. اما همچنان به مدت دو ماه است از درد الت تناسلي بويژه عمدتا دور كلاهك و نوك الت درد دارم اگرچه جديدا كمي كمتر شده . ممكنه خواهش كنم عنايت بفرمايين تا كي اين درد ميتواند وجود داشته باشد؟ به علاوه گاهي مخصوصا بيضه چپ ، و كمي هم ( حدودا 4 دقيقه در هر ٢٤ ساعت كف پا مخصوصا چپ كمي درد يا حالت تير كشيدن دارم). ازمايش ديروز نشان داد عفونت ادراري ديگر ندارم. با سپاس.
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی دوشنبه ۱۶ آذر ۹۴( 1 دهه پیش)
      مطلب سایت من را بخوانید در این مورد
  • تصویر کاربر سورنا دوشنبه ۱۶ آذر ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 476 مشاهده پرسش
    با سلام میخواستم بدونم ایا کسی که دکتر ها گفتم شما نابارور هستین -میشه با یه روشی بارور شد.هزینش چه قدره؟
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی دوشنبه ۱۶ آذر ۹۴( 1 دهه پیش)
      باید ببینم
  • تصویر کاربر Mohammad دوشنبه ۱۶ آذر ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 479 مشاهده پرسش
    سلام اقاي دكتر
    من حدود ٦.٧ ماه ديگه ميرم تو ١٨ سالگي
    اقاي دكتر من هنوز ريش در نياوردم ميخواستم بدونم رابطه ي خود ارضايي با در اوردن ريش چيه ؟
    اخه من از حدود ١٢.١٣ سالگي خودارضايي ميكردم تا الان نتونستم بذارمش كنار
    يه سوال ديگه هم داشتم اينه كه ميخواستم بدونم خود ارضايي رابطه اي با چاقي هم دارد اخه من هر سال چاق تر ميشم
    من از اين موضوع خيلي نگرانم
    ممنون از سايت خوبتون.
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی دوشنبه ۱۶ آذر ۹۴( 1 دهه پیش)
      باید بررسی شوید
  • تصویر کاربر جواد یکشنبه ۱۵ آذر ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 861 مشاهده پرسش
    سلام اقای دکتر.من جوانی 19 ساله ام که به مدت 4 سال خود ارضایی میکردم متاسفانه.الان آلتم هنگام راست شدن در راستای شکمم راست میشه در صورتی که وقتی با دست اونو به سمت روبرو میخوام بیارم درد میگیره.چیکار باید بکنم؟تورو خدا کمکم کنید
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی یکشنبه ۱۵ آذر ۹۴( 1 دهه پیش)
      تزک کنید بهتر میشود
  • تصویر کاربر محمدرضا یکشنبه ۱۵ آذر ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 505 مشاهده پرسش
    سلام من یک هفته پیش عمل واریکوسل دوطرفه داشتم که از هردوطرف زیر نافم بریدن وعمل کردن روپنجم وهفتم باخانمم رابطه داشتم
    دیروز که رفتم بخیخ هامو دکتر برداره ازشون پرسیدم که نزدیکی ایراد نداره ایشونم گفتن برو هرقدر میخوای خوش باش امروز که روز هشتم بعد عملم بود باخانمم نزدیکی داشتم که هنگام تخلیه بیضه هام بدجور درد گرفت وادامه داشت فکر کردم تخلیه کامل نشدم واگه برا بار
    دوم انجام بدم شاید رفع بشه واقدام به تخلیه کردم اما باردوم هم دقیقا همون درد که بیشتر از سمت راست بود انفاق افتاد هنوزم درد ادامه داره البته بصورت خفیف ودرسمت چپ مشکل چیست چون روز پنجم وهفتم که نزدیکی داشتم همچین دردی نداشتم دوتا سوال دیگه هم دارم اول اینکه رگهای سرخ رنگی هنوز روبیضه هام دارم ایا طبیعی هست ورفع میشه یا نه دوم اینکه طرف راست جای عملم متورم شده وسفت هست وهیچ دردی ندارم ولی سمت چپم هیچ تورمی نیست اما گاها تیر مبکشد علت چیست
    باتشکر لطفا سریع جواب بدید تا دیر نشده کاری کنم
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی یکشنبه ۱۵ آذر ۹۴( 1 دهه پیش)
      طبیعی است مهم نیست
  • تصویر کاربر Hamidreza یکشنبه ۱۵ آذر ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 492 مشاهده پرسش
    lotfa nazereton ra raje be azmayesh man bedahid
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی یکشنبه ۱۵ آذر ۹۴( 1 دهه پیش)
      کیفیت خوب نیست
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر سارمی پنجشنبه ۸ خرداد ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 642 مشاهده پرسش
    سلام اقای دکتر من چند روز پیش عمل واریکوسیل داشتم الان رو به بهبود هستم زیر بیضه ای که عمل شده رو میبینم بازم رگ های ریزی مشخص هست اصلا به اون رگی که من میبینم مربوط میشه یا رگهایی که اسمش واریکوسیله به اونا مربوط نمیشه واینکه بعد عمل واریکوسیل اگه سونو بگیرم توی سونو اگه عملم خوب باشه باید هیچ واریکوسیلی نشون نده؟ممنون
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی پنجشنبه ۸ خرداد ۹۳( 1 دهه پیش)
      نباید سونو بگیرید برجستگی رگ بعد از عمل طبیعی است
  • تصویر کاربر افسانه جمعه ۲۶ اردیبهشت ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 546 مشاهده پرسش
    با سلام من مدتی پیش در هر دو کلیه ام درد نسبتا شدیدی احساس کردم و به پزشک مراجعه نمودم. دکتر برای من سونوگرافی و آزمایش ادرار نوشت. در سونوگرافی من سنگی دیده نشد.در آزمایشم هم به جز قسمت crystals که برابر calsium oxalate , many بود تقریبا همه چیز خوب بود.دکتر برای من ناپروکسن و هیوسین نوشت.اما بعد از دو هفته هنوز بهبودی حاصل نشده است.مشکل من چیست؟لطفا کمکم کنید
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی جمعه ۲۶ اردیبهشت ۹۳( 1 دهه پیش)
      علت درد شما سنگریزه ها و کریستال و درمان هر 2 ساعت اب و رقیق کردن رنگ ادرار است
  • تصویر کاربر محمد یکشنبه ۱۷ فروردین ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 664 مشاهده پرسش
    با سلام
    جناب دكتر در هنگام انزال مقدارى خون در مايه منى مشاهده كردم كه اين اتفاق براى اولين بار بود
    اينجانب ٣٠ ساله هستم و متاهل
    با تشكر
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی یکشنبه ۱۷ فروردین ۹۳( 1 دهه پیش)
      اصلا نگران نباش مشکلی نیست
درحال دریافت اطلاعات

مطالب بیشتری بخوانید

روزای هفته

ساعت مطب

شنبه (مطب نیکان)

14:00 - 19:00

دوشنبه

تعطیل است

سه شنبه (مطب نیکان)

13:00 - 19:00

جستجو

حالب

+54 مطلب