اگر سوالی داری اینجا از ما بپرس

علت هیدروسل بیضه نوزادان+ عکس ورم بیضه در کودکان

تصویر دکترحسین کرمی

دکترحسین کرمی

در این مقاله مطالعه می‌کنید:
آب آوردن بیضه معمولاً در  پسر بچه ها ناشی از باقی ماندن ارتباط بین حفره داخل شکمی با کیسه بیضه ایجاد می شود. در نوشتار به بررسی انواع هیدروسل، علائم و درمان آن می پردازیم.

بیماری هیدروسل بیضه چیست؟

هیدروسل تجمعی از مایع در کیسه ای درون کیسه بیضه است. قبل از تولد، بیضه های پسر از شکم او به درون کیسه بیضه جابه جا می شوند. یک کیسه کوچک و نازک که روده ها را در جای خود نگه می دارد به همراه بیضه ها به کیسه بیضه می رود.

معمولا، پس از پایین رفتن بیضه ها این کیسه موجود در کیسه بیضه، بسته شده و بدن هر گونه مایع اضافی باقی مانده درون این کیسه را جذب می کند. در صورتی که کیسه بسته نشود و یا بسته شود اما مایع اضافی در آن باقی بماند، به این وضعیت هیدروسل می گویند.

درمورد هیدروسل بیضه در بزرگسالان بخوانید!

بیماری هیدروسل بیضه

علت اب اوردن بیضه در کودکان

۱. اختلال در مسیر نزول بیضه (هیدروسل ارتباطی)

ریشه اصلی این عارضه در نوزادان و کودکان خردسال، معمولاً به یک پروسه تکاملی ناتمام در دوران جنینی بازمی‌گردد. در ماه‌های آخر بارداری، زمانی که بیضه‌ها از حفره شکم به سمت پایین و داخل کیسه بیضه حرکت می‌کنند، لایه‌ای از پرده صفاق نیز همراه آن‌ها کشیده می‌شود و یک مجرای تونل‌مانند ایجاد می‌کند. در حالت ایده آل، این مجرا باید پیش از تولد کاملاً بسته شود؛ اما اگر این دریچه باز بماند، مایع صفاقی که در اطراف روده‌ها وجود دارد، راهی به پایین پیدا کرده و در اطراف بیضه تجمع می‌کند. 

این وضعیت که اغلب باعث تغییر سایز بیضه در طول روز (کوچک شدن هنگام خواب و بزرگ شدن هنگام فعالیت و گریه) می‌شود، نشان‌دهنده جریان آزاد مایع بین شکم و بیضه است.

۲. عدم توازن در جذب مایعات (هیدروسل غیرارتباطی و اکتسابی)

در سناریوی دوم، ممکن است آن مجرای ارتباطی با شکم بسته شده باشد، اما مایعی که قبلاً وارد کیسه شده، هنوز در آنجا محبوس مانده است و بدن کودک هنوز نتوانسته آن را بازجذب کند. در واقع، پرده‌های اطراف بیضه به طور طبیعی مقدار کمی مایع برای لغزندگی تولید می‌کنند، اما زمانی که تعادل بین “تولید مایع” و “جذب آن توسط عروق لنفاوی” به هم بریزد، آب آوردن بیضه رخ می‌دهد. 

در کودکان بزرگ‌تر و نوجوانان، این عارضه می‌تواند دلایل اکتسابی داشته باشد؛ به این معنی که عواملی مانند ضربه‌های فیزیکی حین بازی، عفونت‌های ویروسی یا التهاب در ناحیه اپیدیدیم باعث تحریک بافت و ترشح بیش از حد مایع واکنشی شوند که منجر به تورم بدون درد خواهد شد.

انواع هیدروسل بیضه کدامند؟

هیدروسل به دو نوع تقسیم بندری می شود که عبارت است از:

-هیدروسل غیرمرتبط (ساده)

در این نوع، کیسه­ درون کیسه بیضه بسته می شود اما بدن فرد مایع اضافی را قبل از تولد، جذب نمی کند. این نوع هیدروسل معمولا هنگامی که پسر به سن یک سالگی می رسد به صورت خود به خود رفع شده و بدن در نهایت آن مایع را جذب می کند. بروز هیدروسل در پسران شایع است. حدودا، از هر 10 پسری که به دنیا می آیند یک نفر به هیدروسل غیر مرتبط ابتلا دارد.

-هیدروسل مرتبط

به همین طریق مایعات از شکم به درون کیسه بیضه سرازیر می شوند. این نوع هیدروسل مشابه یک فتق است اما در یک فتق، مجرای کیسه بزرگ بوده و روده نیز می تواند به همراه مایعات به درون کیسه پایین بیاید. همانند یک فتق، نوع مرتبط این بیماری نیز نیازمند جراحی است.

علائم آب آوردن بیضه در کودکان

این وضعیت به صورت وجود کیسه ای کوچک و نرم حاوی مایع در کیسه بیضه که با ایستادن بزرگ تر و در خوابیدن کوچک تر می شود و نور را از خود عبور می دهد و معمولاً درد ندارد، در معاینه مشخص می شود. علاوه بر معاینه از سونوگرافی در کمک به تشخیص استفاده می شود. علائم می توانند به نوع هیدروسل بستگی داشته باشند؛ که در این مقاله به آن می پردازیم.

علائم آب آوردن بیضه در کودکان

-علائم هیدروسل مرتبط

می توان تغییر اندازه کیسه بیضه کودک را در طول یک روز متوجه شد. این به دلیل پر شدن کیسه از مایع یا برگشت مایع به درون شکم می باشد. همچنین:

✔️ تورم کیسه بیضه می تواند در یک یا هر دو سمت کیسه بیضه بروز کند.

✔️ تورم می تواند در هنگام گریه کردن یا فعالیت نوزاد افزایش یابد.

✔️ تورم می تواند در هنگام استراحت یا آرام بودن کاهش یابد.

✔️ در اغلب موارد، هیدروسل های مرتبط سبب ایجاد درد نمی شوند.

-علائم هیدروسل غیرمرتبط

  • تورم در طول روز ثابت باقی می ماند.
  • تورم بسیار آهسته و در طول زمان کاهش می یابد.
  • نوع غیر مرتبط معمولا قبل از اولین سالگرد تولد کودک از بین می روند.

آب آوردن بیضه چگونه تشخیص داده می شود؟

پزشک کودک، ناحیه شکمی و کشاله ران او را معاینه کرده و به دنبال تورمی در کیسه بیضه خواهد گشت که با درد همراه نمی باشد. گاهی اوقات، به دلیل وجود مقادیر بسیار مایع در کیسه بیضه، پزشک نمی تواند بیضه های کودک را احساس کند. ممکن است، پزشک با فشار دادن شکم یا کیسه بیضه فرد بتواند اندازه کیسه را بزرگ تر یا کوچک تر کند.

گاهی اوقات، پزشکان نوری را به کیسه بیضه متورم شده می تابانند. در صورتی که کودک مبتلا به هیدروسل باشد، کیسه بیضه پر از مایعی شفاف به نظر خواهد رسید. در صورتی که پزشک بتواند بافتی دیگر را مشاهده کند، احتمال دارد که نوزاد به یک فتق دچار شده باشد. در برخی موارد غیر عادی، پزشک می تواند برای اطمینان از تشخیص خود انجام یک سونوگرافی از کیسه بیضه را درخواست دهد.

اگر شما هم درگیر این مشکل هستید، این مقاله برای شماست: چرا هنگام عطسه ادرار می کنیم

تشخیص آب آوردن بیضه

درمان هیدروسل در کودکان

هیچ کدام از انواع هیدروسل خطرناک نیستند. هیدروسل های مرتبط از آنجایی که می توانند به یک فتق منجر شوند، معمولا به وسیله جراحی درمان می شوند. پزشکان معمولا در همان هنگام تشخیص، جراحی را پیشنهاد می کنند. هیدروسل های غیر مرتبط معمولا به صورت خود به خود از بین می روند.

جراحی هیدروسل بیضه

پزشکان یک هیدروسل مرتبط را همانند یک فتق درمان می کنند. این جراحی هیدروسلکتومی نام دارد. در صورتی که کودک نیاز به جراحی داشته باشد، به او دارو هایی داده می شود تا به خواب رفته (بیهوشی عمومی) و در حین جراحی دردی را تحمل نکند.

جراح کودک برشی کوچک در چین خوردگی بین پا و قسمت پایینی شکم ایجاد می کند. سپس مایع اضافی را خارج کرده و کیسه را بخیه می کند. در نهایت، جراح برش بر روی پوست را بخیه می زند. این جراحی مانند جراحی فتق در بزرگسالان نبوده و برخلاف آن نیازمند جایگذاری مش یا تور پلاستیکی نمی باشد. تمام چیزی که کودک به آن نیاز دارد بخیه شدن کیسه می باشد.

جراحی حدودا 30 دقیقه به طول خواهد انجامید و کودک به مدت یک ساعت یا بیشتر در اتاق ریکاوری قرار خواهد داشت. در اغلب موارد، در همان روز جراحی کودک می تواند به خانه خود برده شود.

جراحی هیدروسل بیضه

مراقبت های بعد از عمل هیدروسل در کودکان

جهت تسکین درد کودک و احساس راحتی، به او داروی مسکن داده می شود. برش ایجاد شده باید تا هنگام التیام، خشک و تمیز نگه داشته شود. تیم جراحی کودک، چگونگی مراقبت از برش را به خانواده او آموزش خواهند داد. همچنین در صورت نیاز در ارتباط با محدود سازی میزان فعالیت کودک نیز با خانواده او صحبت خواهند کرد.

عکس ورم بیضه در کودکان

عکس ورم بیضه نوزاد 1
عکس ورم بیضه نوزاد 2

دکتر حسین کرمی متخصص جراحی کلیه و مجاری ادراری

4.3/5 - (35 امتیاز)

مشاوره پزشکی

در پایان هر مقاله برای راحتی شما عزیزان، نرم افزار پرسش و پاسخ قرار داده شده است تا به راحتی سوالات خود را با ما در میان بگذارید. از طریق این نرم افزار می توانید پرسش ها و مدارک پزشکی خود را ارسال کنید تا در اسرع وقت به آنها پاسخ داده شود.

  • تصویر کاربر رضا یکشنبه ۹ دی ۳( 1 سال پیش) تعداد بازدید: 221 مشاهده پرسش
    سلام وقت بخیر جناب دکتر
    آیا پس تخلیه کیست های اپیدرمال بیضه امکان رشد مجدداً آنها است؟
    بنده چند روز دیگ عمل دارم که تخلیه کنن
    تعدادی بزرگ و کوچک
    تنها دغدغه ام رشد مجدداً آنهاست چ باید کرد چون خیلی مطالعه کردم میگن دلیل مشخصی این کیست ها ندارد
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی یکشنبه ۹ دی ۳( 1 سال پیش)
      بستگی به عمل و چسبندگی این کیست ها داره اگه کامل برداشته بشن امکان برگشت بسیار کمی وجود داره
  • تصویر کاربر م یکشنبه ۹ دی ۳( 1 سال پیش) تعداد بازدید: 245 مشاهده پرسش
    دار کجی هلت شدم به شرایطی که زمان مقاربت خانومم دچار درد میشه
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی یکشنبه ۹ دی ۳( 1 سال پیش)
      نیاز به عمل جراحی اصلاح کجی آلت داره
  • تصویر کاربر علی یکشنبه ۹ دی ۳( 1 سال پیش) تعداد بازدید: 348 مشاهده پرسش
    حدودا۱۸روزپیش عمل واریکوسل ۲طرف انجام دادم سمت چپ گرید۱وسمت راست گرید۲وبادوفتق هم داشتم عمل کردم الان بیضه سمت راستم بزرگترازسمت چپ است سونوگرافی رنگی انجام دادم دکترسونوگرافی گف بیضه راستم عفونت کرده ولی دکتر میگه چیزی نیس ممنون میشم راهنمایی کنیین
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی شنبه ۸ دی ۳( 1 سال پیش)
      ریپورت سونوگرافی رو بفرستید
    2. تصویر کاربر علی شنبه ۸ دی ۳( 1 سال پیش)
      فرستادم براتون
    3. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی یکشنبه ۹ دی ۳( 1 سال پیش)
      بعد از عمل بعضا بیضه ها دچار عفونت میشن باید از نزدیک معاینه شوید حتما به جراح معالج خودتون مراجعه کنید و در جریان این اتفاق بذاریدشون
    4. نمایش سایر 2 پاسخ
  • تصویر کاربر علی شنبه ۸ دی ۳( 1 سال پیش) تعداد بازدید: 285 مشاهده پرسش
    حدودا۱۸روزپیش عمل واریکوسل ۲طرف انجام دادم سمت چپ گرید۱وسمت راست گرید۲وبادوفتق هم داشتم عمل کردم الان بیضه سمت راستم بزرگترازسمت چپ است سونوگرافی رنگی انجام دادم دکترسونوگرافی گف بیضه راستم عفونت کرده ولی دکتر میگه چیزی نیس ممنون میشم راهنمایی کنیین
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی شنبه ۸ دی ۳( 1 سال پیش)
      ریپورت سونوگرافی رو بفرستید
  • تصویر کاربر IS شنبه ۸ دی ۳( 1 سال پیش) تعداد بازدید: 254 مشاهده پرسش
    با سلام اقای دکتر،من ۳۶ سالمه و متاهل هستم. الان چندسالی هست درگیر درد و سوزش پروستات هستم و مدت یکسال هست که درد و سوزشم بسیار زیاد و غیرقابل تحمل شده،به پزشک های زیادی مراجعه کردم و همه به اتفاق میگن التهاب پروستات هست و سکس منظم داشته باشه و قرص پرازوسین روزی ۲بار میخورم ولی هیچ فاییده ای نداره، قبل از زمان انزال شدیدا دچار درد و سوزش میشم و همین مسئله باعث زودانزالیم میشه و بعد انزال تا چندساعت خوبه ولی حدود ۷ الی ۸ ساعت بعد مجدد درد و سوزش شروع میشه و تا ۲۴ ساعت شدیدا درد میگیره. در کنار پرازوسین عرق گزنه و تخم کدو هم زیاد مصرف میکنم.برای ویزیت حضوری وقت میخواستم ولی بهم نوبت ندادن و گفتن امکان ویزیت نیست چون سنتون پایینه و فقط دارودرمانی میخوایید، درصورتیکه دارویی که میخورم بی فاییده است
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی شنبه ۸ دی ۳( 1 سال پیش)
      بیماری شما نیاز به درمان طولانی مدت و با عود بالا همراه میباشد کپسول تامسولوسین هر شب یک عدد افلوکساسین ۳۰۰ هر ۱۲ ساعت کپسول ملوکسیکام ۷/۵ هر ۱۲ ساعت و روزی نیم ساعت داخل لگن آب گرم بنشینید در صورت عود و تکرار علائم بعد از بهبودی مجددا دوره ی درمان تکرار شود
  • تصویر کاربر آوین شنبه ۸ دی ۳( 1 سال پیش) تعداد بازدید: 204 مشاهده پرسش
    سلام وقت بخیر اقای دکتر دخترم از زمان جنینی تشخیص دادن ورم کلیه هر دو سمت کلیه داره و بعد ب دنیا اومدن ورمش نزدیک ۹ بود ک هر چند ماه یبار گرفتیم ازش کم کم ترشد جوری ک چند سونوی قبل دوسالگی فقط سمتچپش داشت اونم ۵ شده بود و سمت راستش کلا نداشت بار اخر چند ماه پیش گرفتیم گفت کلا دو کلیه نداره
    الان چند روزی بخاطر دل درد و اسهالش مریض بود گفتم ی سونو هم بگیرم دکتر گفت رودهاش عفونت داره و کلیه سمت چب ۵ و کلیه سمت راست ۸
    خواستم ببینم باید چیکار کنم در صورتی ک رفع شدن دوباره گرفتش
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی شنبه ۸ دی ۳( 1 سال پیش)
      دو ساله اس؟ به همکاران ارولوژیست اطفال مراجعه کنید بهتره به آزمایش اسکن هسته ای انجام بدین
  • تصویر کاربر محسن شنبه ۸ دی ۳( 1 سال پیش) تعداد بازدید: 231 مشاهده پرسش
    سلام خسته نباشید دکتر جان
    من اصفهان هستم قبلا دکتر رفتم گفتن التهاب پروستات گرفتم و درد الت تناسی و سوزش هم دارم و بعضی وقتا بیضع
    الان هم مفصل درد گرفتم

    الان هم میخام حضور یبیام و هم لازم ازمایشی بدم اماده لاشم و بیام اگر ازمایش لازم هست دستورشو بفرمایید
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی شنبه ۸ دی ۳( 1 سال پیش)
      آخرین سونوگرافی کلیه ها و مجاری ادراری با تعیین سایز پروستات و باقیمانده ادراری و. ازمایش کشت ادرار انجام بدین
  • تصویر کاربر محسن شنبه ۸ دی ۳( 1 سال پیش) تعداد بازدید: 199 مشاهده پرسش
    بنده ۶۷ سالمه و گرفته گی مجاری ادراری دارم و توی تبلیغات اینستاگرام گفته شده شما بهترین دستگاه عکسبرداری رو دارا هستین .بخاطر همین من از شهرستان اومدم که خود دکتر ویزیت کنه؟
    یکسری مطالب باید با خود دکتر حضوری بگم
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی شنبه ۸ دی ۳( 1 سال پیش)
      با مدارک کامل خودتون جهت ویزیت حضوری و تعیین پلن جراحی به مطب مراجعه کنید همکاران مطب با شما جهت هماهنگی های لازم تماس خواهند گرفت
  • تصویر کاربر خبیری شنبه ۸ دی ۳( 1 سال پیش) تعداد بازدید: 203 مشاهده پرسش
    سلام وقت بخير
    آیا نیازی به پیگیری بابت کلیه ها هست؟
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی شنبه ۸ دی ۳( 1 سال پیش)
      خیر سنگ ریزه و کیست هم ساده اس نیاز به اقدامی ندارد
  • تصویر کاربر نادر شنبه ۸ دی ۳( 1 سال پیش) تعداد بازدید: 213 مشاهده پرسش
    سلام نعوذ کجی الت سن ۶۳
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی شنبه ۸ دی ۳( 1 سال پیش)
      با سلام و احترام عکس از آلت در حالت نعوظ بفرستید
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر حسین سه شنبه ۱۴ مرداد ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 565 مشاهده پرسش
    سلام دکتر
    راستش یک دو روزی هست بیضه چپ من درد میکنه و نمیدونم چرا اینطوری شده
    هرگاه به بیضیه ام دست میزنم حس میکنم یک لوله ازش بیرون اومده!!
    ولی تورمی ایجاد نشده فقط یکم سایزش از بیضه سمت راستم بزرگ تره!
    الان چیکار کنم خوب بشه!!

    در ضمن اقای دکتر موقعی که بیضه هام ازاد باشن یا دست بگیرم زیرشون دردش کمتر میشه

    بعضی وقتا هم حس میکینم یک چیزی داخل تخمدان در حال ترشح و لرزش هست!!
    در صورت نیاز بگید تا عکس هم بزارم!

    مرسی
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی سه شنبه ۱۴ مرداد ۹۳( 1 دهه پیش)
      سونوگرافی انجام دهید
    2. تصویر کاربر حسین سه شنبه ۱۴ مرداد ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام دکتر
      رفتم سونو گرافی گفت واریکوسل قوی داری!

      آیا درمان میشه درست؟
      چقدر بعد از درمان میتونم دوباره حرکت کنم؟!
      درد داره درمانش؟


      ممنون
    3. نمایش سایر 1 پاسخ
  • تصویر کاربر محسن پنجشنبه ۹ مرداد ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 562 مشاهده پرسش
    سلام
    بنده 6 ماه است که به تجویز پزشک مو و پوست از قرص فینستراید 1 میلی گرمی ایرانی استفاده می کنم،در این 6 ماه هیچ کدام از عوارض گفته شده آن مثل کاهش میل جنسی و عدم نعوظ صبح گاهی و.... را احساس نکرده ام ولی در اینترنت مطالب خوشایندی در این دارو یافت نکرده ام.آیا ممکن است بعدا دچار عوارض آن شوم؟آیا بین نوع ایرانی و خارجی آن تفاوتی وجود دارد؟ممنون
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی پنجشنبه ۹ مرداد ۹۳( 1 دهه پیش)
      1 میلی عرضه ندارد
  • تصویر کاربر بهروزرجبی پنجشنبه ۱۹ تیر ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 591 مشاهده پرسش
    سلام اقای دکتر.من 55 سا له ومجرد هستم هنگام استبرا با وجوداینکه دستم رافقط تا محل اتصال بیضه ها بیشتر نمیکشم اما پس ازدستشویی بیضه راستم دچاردردمیشودوبایستی حدود30دقیقه بنشینم تادرد قطع شودضمنا درمرحله دوم استبراهرچه دست میکشم(گاهی بیش از 10بار)هچنان احساس قطره ای پشت مجرا نموده وبعضاشاهدخروج ادراریامایع بیرنگی هستم لطفا مراراهنمایی فرمایید.
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی پنجشنبه ۱۹ تیر ۹۳( 1 دهه پیش)
      سعی کن حساسیت را از بین ببرید مشکلی ندارید
  • تصویر کاربر مریم دوشنبه ۱۵ اردیبهشت ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 4054 مشاهده پرسش
    با سلام خدمت شما.من خانمی 31 ساله هستم.که وسواس شدیدی به ادرار دارم وترس از اینکه زندگی ام نجس شود.حدود یک سالی هست که عادت کردم عضلات ان قسمت راجمع میکنم وفکر میکنم اگه وا کنم یک قطره میریزه وگاهی هم واقعا مثانه ام منقبض میشود واحساس میکنم یک قطره ادرتر خارج شد.خلاصه زندگی ام مختل شده ایا ممکنه خروج ادرتر من فقط به خاطر وسواس باشه.چون هفته پیش از مثانه وکلیخ هام سونو دادم سالم بود.ترا به خدا جوابنو بدین.اگر شما که دکتر هستین به من بگین اگه نجس بشم هم اشکالی نداره من خوب وراحت میشم .ای کاش اصلا اثرار نجس نبود.این محدودیت باعث مرض من شده
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی دوشنبه ۱۵ اردیبهشت ۹۳( 1 دهه پیش)
      مشکل شما وسواس است جهت اطمینان از سلامتی مثانه نوار بسیار کمک کننده است
  • تصویر کاربر maryam دوشنبه ۲۶ اسفند ۹۲( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 625 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر.خسته نباشید.
    دختری 23 ساله هستم و مجرد.تا حالا هیچ رابطه ی جنسی نداشتم.
    تا چند وقت پیش به خود ارضایی دچار بودم.
    چند ماهه حس میکنم رحمم حالت چسبندگی پیدا کرده.از این حالت خیلی اذیتم.
    سونوی کامل که دادم همه چی نرمال بود.آزمایش ادرارم که دادم بازم مشکلی نداشت.
    از ماما که پرسیدم میگن فقط خانم های متاهل دچار چسبندگی میشن.
    یه موضوع دیگه هم اینکه من از گن استفاده می کنم.ممکنه دلیلش این باشه؟
    ممنون میشم راهنماییم کنیدوخیلی نگرانم.چون سرطان رحم توی فامیل ما خیلی شایعه.
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی دوشنبه ۲۶ اسفند ۹۲( 1 دهه پیش)
      نگران نباش طبیعی است
درحال دریافت اطلاعات

مطالب بیشتری بخوانید

روزای هفته

ساعت مطب

شنبه (مطب نیکان)

14:00 - 19:00

دوشنبه

تعطیل است

سه شنبه (مطب نیکان)

13:00 - 19:00

جستجو

حالب

+54 مطلب