سنگ كليه سلطان دردها

دکترحسین کرمی

دکترحسین کرمی

اشتراک گذاری در facebook
اشتراک گذاری در twitter
اشتراک گذاری در linkedin
در این مقاله مطالعه می‌کنید:

سنگ كليه در كنار درد زایمان و دندان درد یكی از شاه دردهای علم پزشكی است. از مشخصات درد سنگ كليه این است كه ناگهانی بوده با تهوع و استفراغ همراه است و حالت موجی دارد یعنی درد اصطلاحا می‌گیرد و ول می‌كند.

بیمار به‌شدت بی‌قرار می‌شود و به‌دنبال راهی برای كاهش درد می‌گردد.

سنگ کلیه و سوالات شایع‌ آن

اگر كسی سنگ كليه داشته باشد الزاما درد هم دارد؟

نه، ممكن است سنگ در كلیه یا سایر بخش‌های سیستم ادراری بیمار گیر كرده باشد و كلیه را از كار انداخته یا به آن صدمه رسانده باشد و كوچكترین علامتی هم نداشته باشد. از طرفی امكان دارد سنگ‌ریزه كوچكی از جای خود حركت كرده و شدیدترین دردها را در پهلوی بیمار ایجاد كند یا اینكه ممكن است فردی به‌طور اتفاقی آزمایش بدهد یا سونوگرافی انجام دهد و متوجه سنگ بزرگ شاخ گوزنی در كلیه خود بشود بدون اینكه كوچكترین علامتی داشته باشد.یكی از نمونه‌های سنگ، تشكیل سنگ در مثانه است كه می‌تواند باعث احتباس و قطع ناگهانی ادرار شود. این حالت هم بدون علامت قبلی و به‌طور ناگهانی اتفاق می‌افتد.

اصلاً به چه دلیلی سنگ كليه ایجاد می‌شود؟

دلایل مختلفی وجود دارد. در برخی موارد علت ایجاد سنگ نامعلوم است. اما یك علت ایجاد آن ارث است. در كسانی كه پدر یا مادرشان كلیه سنگ‌ساز داشته‌اند احتمال بروز سنگ بالاتر است. در كلیه این افراد كلسیم بیشتری دفع می‌شود یا اینكه موادی به نام مهاركننده در ادرار این افراد وجود ندارد كه می‌تواند باعث ایجاد سنگ شود. برخی بیماری‌های ارثی خاص هم می‌تواند باعث تسریع سنگ‌ سازی‌ شود. بیماری‌های مادرزادی و انسداد در سیستم كلیوی و مجاری ادرار هم می‌تواند باعث تشكیل سنگ شود چون ادرار در ناحیه انسداد جمع وته نشین شده و دفع نمی‌شود. همین ته‌نشین‌شدن می‌تواند باعث تسریع سنگ‌سازی‌ شود. علت دیگر شغل است. در كشورهای صنعتی افرادی كه پشت میزنشین هستند و شغلشان با تحرك كمی همراه است بیشتر در معرض سنگ كليه هستند.

رژیم و عادات غذایی هم در ایجاد سنگ كليه نقش دارد. برخی از افراد پروتئین زیادی مصرف می‌كنند. منظور مصرف زیاد از حد موادی مثل گوشت قرمز، لبنیات، خامه و كله‌پاچه است. در عین حال مصرف زیاد نمك هم مزید بر علت می‌شود. پروتئین و قند و نمك زیاد در كنار مصرف كم آب باعث تسریع سنگ‌سازی‌ می‌شود. یكی دیگر از علت‌های تشكیل سنگ وجود عفونت‌های ادراری مكرر است. وجود برخی از باكتری‌های عفونت‌ زا می‌تواند باعث تشدید سنگ‌سازی‌ شود.

وضعیت آب و هوا در تشكیل سنگ كليه نقش دارد؟

بله، مناطق جغرافیایی هم در تشكیل سنگ نقش دارد. سنگ كليه در ساكنین مناطق گرم و مرطوب بیشتر تشكیل می‌شود مثلاً در شمال ایران.

با توجه به اینكه گفتید ممكن است سنگ كليه اصلاً علامت نداشته باشد بیمار از كجا باید متوجه چنین مشكلی شود؟

اگر بیمار دردی مشابه آنچه گفتیم داشته باشد احتمال اینكه سنگ كليه داشته باشد زیاد است. اما جدا از این توصیه می‌كنیم هر فردی حتی اگر هیچ‌گونه علامت و مشكل كلیوی نداشته باشد باید دو بار در سال از نظر وضعیت كلیه و مجاری ادرار معاینه و آزمایش شود. انجام یك سونوگرافی و آزمایش ادرار ساده در بسیاری از مواقع باعث تشخیص سریع بیماری می‌شود.

سنگ کلیه

انواع سنگ‌های كلیه و روش‌های درمانی

سنگ‌های با قطر كمتر از 4 میلیمتر در 90 درصد موارد اصلا نیازی به درمان ندارد و خودبه‌خود دفع می‌شود. با مصرف مایعات، تحرك و فعالیت بدنی و یكسری از داروها سنگ دفع می‌شود و چون كوچك هستند هنگام دفع، درد خاصی ایجاد نمی‌كند. سنگ‌های بین 6-4 میلیمتر تا 70 درصد خودبه‌خود دفع می‌شود.

در نتیجه اگر سنگ تشخیص داده شود و اندازه‌اش كمتر از 6 میلیمتر باشد 4 هفته زمان درنظر می‌گیریم تا دفع شود. در این مدت بیمار مایعات فراوان همراه با دارو مصرف كرده و فعالیت بدنی‌اش را افزایش می‌دهد تا سنگ دفع شود. اما اگر سنگ بالای 6‌ میلیمتر بود باید درمان دیگری را در نظر بگیریم. در درجه اول اگر علت زمینه‌ای مانند انسداد یا عفونت ادراری وجود داشته باشد سعی می‌كنیم آن را برطرف نماییم. سپس در مرحله درمان سنگ اگر اندازه سنگ كليه بین 6 تا 15 میلی متر باشد با سنگ‌ شكنی برون اندامی در عرض 3 جلسه خرد می‌شود. بیمار به‌صورت سرپایی و بدون گرفتن بی‌هوشی و بدون بستری شدن، زیر دستگاه سنگ شكن می‌خوابد و امواج اولتراسونیك كه روی سنگ متمركز شده آن‌را خرد می‌كند.

بسیاری از بیماران از روش‌های جراحی برای خارج كردن سنگ وحشت دارند. واقعاً چند درصد از بیماران مبتلا به سنگ كليه باید تحت عمل جراحی قرار بگیرند؟

امروزه خوشبختانه بیشتر از 95 درصد از سنگ‌های سیستم ادراری نیاز به جراحی باز ندارد. درگذشته برای خارج كردن این سنگ‌ها از جراحی باز با برش‌های یك وجبی در شكم یا پهلوی بیمار استفاده می‌كردند. در نتیجه همین شكاف جراحی باعث زمین گیر شدن بیمار و درد بیشتر می‌شد و جای 15-10 بخیه روی شكم بیمار اصلاً وضعیت جالبی نداشت ولی خوشبختانه در حال حاضر ما روش‌هایی كاملاً محافظه‌ كارانه برای درمان سنگ‌های كلیه در اختیار داریم كه درد و ناراحتی بیمار در آنها بسیار بسیار اندك بوده و قابل مقایسه با روش‌های قدیمی جراحی باز نیست.

روش‌های جدید درمان سنگ كليه دقیقا چیست؟

اگر سنگی در كلیه باشد كه بزرگ بوده یا پس از 3 جلسه به روش سنگ شكنی اولیه برون اندامی جواب ندهد با روش غیرتهاجمی سنگ‌شكنی درون اندامی و بدون شكاف جراحی، آن را درمان می‌كنیم. از طریق پوست سوزنی وارد كلیه می‌شود بدون اینكه شكافی روی پوست و عضلات بدهیم. سپس یك دوربین وارد كلیه شده و سنگ با دید مستقیم كاملاً خرد و از همان طریق خارج می‌شود و فقط یك بخیه روی پوست قرار می‌گیرد. در واقع به‌جای یك شكاف یك وجبی فقط یك سوراخ كوچك ایجاد می‌شود و بیمار به‌جای 15 بخیه فقط یك بخیه می‌خورد. اگر سنگ‌های بزرگ به این روش هم جواب ندهند می‌توان با لاپاراسكوپی سنگ را خارج كرد كه این روش هم بدون برش جراحی وسیع و فقط با یك برش بسیار كوچك انجام شده و حداقل درد و ناراحتی را برای بیمار به همراه دارد.

 روش‌های درمانی غیر تهاجمی در بیمارانی كه كلیه سنگ‌ساز دارند اهمیت بیشتری داشته باشد؟

این درمان‌ ها وقتی اهمیت بیشتری پیدا می‌كنند كه بدانیم. كلیه برخی از بیماران سنگ‌ ساز است و شاید لازم باشد چندین بار تحت درمان قرار بگیرند. حالا تصور كنید اگر بخواهیم با روش‌ های قدیمی پنج شش بار شكم بیمار را با برش‌های وسیع یك وجبی باز كنیم كه دیگر تاب و توانی برای بیمار باقی نمی‌ماند و دائماً باید بستری باشد.

برای اینكه دچار سنگ كليه نشویم شما چه مواردی را توصیه می‌كنید؟

در وهله اول بررسی‌های منظم سیستم ادراری را توصیه می‌كنم. هر كسی حتی اگر كلیه‌هایش كاملاً سالم باشد باید هر 6 ماه یك سونوگرافی و آزمایش ادرار انجام دهد. نكته دوم اینكه مصرف فراوان مایعات به‌خصوص برای بیماران سنگ‌ساز واجب است. بیماران سنگ‌ساز باید طی شبانه روز 2 تا 3 لیتر مایعات مصرف كنند یعنی هر 5/1 تا 2 ساعت یك لیوان آب بخورند و رنگ ادرارشان باید همیشه نزدیك به رنگ آب باشد. نكته سوم كم مصرف كردن نمك است.

نمك‌زدن زیاد به غذا باعث رسوب املاح و تشدید سنگ‌سازی‌ می‌شود. توصیه بعدی تعدیل رژیم غذایی‌ است. در گذشته به افرادی كه كلیه سنگ‌ساز داشتند می‌گفتند گوشت نخور، نمك نخور، لبنیات نخور، شكلات نخور، تخم مرغ نخور، نوشابه نخور و… خوب بیمار می‌گفت پس چی بخورم؟! شما فرض كنید یك بیمار جوان كه كلیه‌اش سنگ‌ساز است نمی‌تواند چنین رژیم غذایی وحشتناكی را اجرا كند. امروزه توصیه ما تعدیل رژیم غذایی‌است. ما نمی‌گوییم هیچ‌چیز نخور، بلكه می‌گوییم همه چیز بخور ولی در حد اعتدال. مثلاً گوشت و لبنیات یك وعده در روز مصرف شود. البته تمام اینها به شرطی است كه بیمار مایعات فراوان مصرف كند. مصرف مایعات اصلی‌ترین كلید سلامت كلیه‌ها است.

نوشیدن آب برای پیشگیری از عفونت کلیه

برای تامین سلامت كلیه‌ها، یك فرد عادی و سالم باید چقدر در طول روز آب بخورد؟

افراد عادی كه كلیه‌های سالمی دارند، در 24 ساعت باید دست كم 2 لیتر آب مصرف كنند. به عبارت ساده‌تر باید هر سه ساعت یك لیوان آب مصرف شود. این مقدار در ماه‌های گرم سال افزایش می‌یابد و باید حدود 3 لیتر در روز باشد. افرادی كه كلیه سنگ‌ ساز دارند باید بیشتر از افراد عادی مایعات، مصرف كنند. بهترین مایعات آب آشامیدنی سالم و تصفیه شده است. در كنار آب، چای كمرنگ و ماء‌الشعیر هم مایعات مفیدی هستند ولی هرگز جای آب را نمی‌گیرند.

در ماه‌های سرد سال بسیاری از مردم از نوشیدن آب به مقدار كافی غافل می‌شوند. چطور متوجه شویم كه مقدار آبی كه مصرف كرده‌ایم كافی بوده یا نه؟

مهم‌ترین معیار، رنگ ادرار است. اگر مایعات به حد كافی مصرف شده باشد ادرار باید صاف، به رنگ زرد روشن و شفاف باشد. ادرار نباید غلیظ و پررنگ باشد. اگر ادرار غلیظ و رنگ آن تیره باشد بدین معناست كه فرد مایعات كافی مصرف نكرده است. رنگ ادرار غلیظ و پررنگ به‌مدت طولانی می‌تواند به كلیه صدمه زده و زمینه را برای عفونت‌های ادراری یا تشكیل سنگ فراهم كند.

 

دکتر حسین کرمی متخصص جراحی کلیه ، مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص درمان آندوسکوپی و لاپاراسکوپی

مشاوره پزشکی

در پایان هر مقاله برای راحتی شما عزیزان، نرم افزار پرسش و پاسخ قرار داده شده است تا به راحتی سوالات خود را با ما در میان بگذارید. از طریق این نرم افزار می توانید پرسش ها و مدارک پزشکی خود را ارسال کنید تا در اسرع وقت به آنها پاسخ داده شود.

سیستم پرسش و پاسخ

ثبت سوال جدید

پاسخ های ارایه شده اعم از تشخیصی و درمانی توصیه های کلی بوده شما را از مراجعه به پزشک معالجتان بی نیاز نمی کنند.  

پیگیری سوال قبل

برای پیگیری پاسخ سوال خودتون و نمایش آن کد رهگیری خود را در این قسمت وارد کنید.
تصاویر پیوست امکان انتخاب تا ۵ تصویر وجود دارد. جهت انتخاب چندگانه کلید Ctrl را نگه دارید. (فرمت های مجاز شامل png, gif و jpg می باشد و حداکثر حجم هر تصویر ۸ مگابایت است.)
© همیارسیستم
  • تصویر کاربر حسين شنبه ۲۶ فروردین ۹۶( 4 سال پیش) تعداد بازدید: 130 مشاهده پرسش
    باسلام دوسال پيش پدر بنده در بيمارستان قائم مشهد به وسيله دكتر يارمحمدي متخصص الوروژي مورد عمل برداشتن سنگ كليه به صورت باز قرار گرفتن ولي در همان زمان قسمت عمل شده باد كرده بود و پرستاران گفته بودن كه عاديه و تا امروز كه خوب نشده و كليه دوباره سنگ به قطر ١٣ و دومي به قطر ٨ ميلي اورده و درد شديدي دارن پيش دكتري در گرگان رفتيم كه متخصص الوروژي رفتيم كه گفتن فتق كرده و روده دور كليه را گرفته و در صورتي كه عمل انجام شود به احتمال بالا دچار پارگي روده شده و هم كليه خون ريزي خواهد كرد. و ما قصد رفتن پيش دكتر يارمحمدي رو داريم زيرا هيچ چاره اي نداريم نظر شما چيست سن پدر بنده : 5٩ فشار خون بالا و همينطور داراي ديابت با قند خون ١5٠ الي ١٧٠ مي باشد كليه عمل شده سمت راست
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی شنبه ۲۶ فروردین ۹۶( 4 سال پیش)
      سلام ايشان از دكترخاي باتجربه وخوب است مراجعه فرماييد البته فتق بعد از عمل جز عارضه طبيعي عمل است
  • تصویر کاربر من پنجشنبه ۱۰ فروردین ۹۶( 4 سال پیش) تعداد بازدید: 59 مشاهده پرسش
    سنگ کلیه
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی پنجشنبه ۱۰ فروردین ۹۶( 4 سال پیش)
      سلام تنها درمان اين سنگريزه ها مصرف مايعات است دارو نميخواهد
  • تصویر کاربر حسین یکشنبه ۲۹ اسفند ۹۵( 4 سال پیش) تعداد بازدید: 76 مشاهده پرسش
    با سلام 5ساله متوجه شدم نارسایی مزمن کلیه دارم در طول این 5سال همیشه کراتینم روی 1و8بود حالا در عرض 3ماه ب 2و23رسیده.اوره ام مثل همیشه ثابته دفع پروتین و خون در ادرارم ندارم قند خون و فشار خون هم ندارم. خاستم بدونم این بالارفتن کراتیین به چه علت بوده؟ایا باز پایین میاد؟ایا خطرناک است. خیلی نگرانم لطفا راهنمایی کنید
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی یکشنبه ۲۹ اسفند ۹۵( 4 سال پیش)
  • تصویر کاربر سارا جمعه ۶ اسفند ۹۵( 4 سال پیش) تعداد بازدید: 699 مشاهده پرسش
    در کلیه سمت چپ یه کیست پاراپلویک با چند سپتای داخلی دارم به ابعاد 19ملیمتر در قسمت داخلی راه درمان چیست؟
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی جمعه ۶ اسفند ۹۵( 4 سال پیش)
  • تصویر کاربر علی چهارشنبه ۱۳ بهمن ۹۵( 4 سال پیش) تعداد بازدید: 59 مشاهده پرسش
    باسلام و احترام
    بنده مدتی بود که کلیه راستم درد میکرد تا اینکه به متخصص کلیه مراجعه کردم و دکتر با ازمایش و سونو گرافی گفت که کلیه های شما کم کار شدن
    و برام داروهای calcitriol و nephrovit تجویز کردن ایا امکان بهبود کلیه ها هستش
    الان من نگرانم که کلیه هام بدتر بشه و به دیالیز مهتاج بشم
    لازمه که به فوق تخصص یا نفرو لوژی مراجعه کنم
    با تشکر
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی چهارشنبه ۱۳ بهمن ۹۵( 4 سال پیش)
      سلام كار دكتر نفرولوگ است
  • تصویر کاربر سید شنبه ۲۷ آذر ۹۵( 4 سال پیش) تعداد بازدید: 142 مشاهده پرسش
    با سلام و احترام.
    من 34 ساله هستم و سالهاست که با مشکل مثانه عصبی روبرو هستم و تکرر ادرار دارم.نزدیک به 2 ماه پیش یه دفعه کلیه ام درد گرفت با تب و لرز.به دکتر مراجعه کردم و آزمایش دادم.بجز کمی خون که همیشه و هر ساله تو آزمایشات ادرارم هست و همیشه یه خورده بیشتر از نرمال بوده، چیزی نشون نداد.کشت دادم که منفی بود.دکتر بهم گفت باید سونو بدم تو سونو هم چیزی نبود جز ورم کلیه.هم سونو گراف و هم پزشکم بهم گفتن شن تو حالب گیر کرده.سیتی دادم چیزی نبود.گفتن افتاده و همه این مراحل یک هفته ای طول کشید و از اون موقع تا الان یه احساس درد خیلی خفیف تو کلیه چپ و گاهی هردو کلیه حس می کنم. احساس میکنم کلیه ام سوزن سوزن میشه.بعضی روزها هست و بعضی روزها نیست.به پهلوهام که دست میکشم کلیه ام رو حس می کنم و اگه فقط یه کم فشارش بدم درد میگیره.بازم سونو و آزمایش دادم چیزی نبود.خیلی می ترسم. لطفا راهنماییم کنید.
    با احترام مجدد و تشکر از شما بابت کمک هاتون
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی شنبه ۲۷ آذر ۹۵( 4 سال پیش)
      بايد نوار مثانه بگيريد٠٢١٢٢٦٤٢٧٤٤
  • تصویر کاربر فرحناز شنبه ۱۳ شهریور ۹۵( 5 سال پیش) تعداد بازدید: 57 مشاهده پرسش
    آقای دکتر از کجا باید بدونم که کیست کلیم از چه نوعی هست یکم بیشتر توضیح بدید من از بیماران بیمارستان هاشمی نژاد هستم وسی تی و ام آرآی وسونو گرافی هم دارم اگه بخواین براتون بفرستم راهنماییم کنید سر در گم موندم تو بیماریم.
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی شنبه ۱۳ شهریور ۹۵( 5 سال پیش)
      مطلب سايت من را بخوانيد كاملا گويا است
  • تصویر کاربر سمیه پنجشنبه ۴ شهریور ۹۵( 5 سال پیش) تعداد بازدید: 64 مشاهده پرسش
    باعرض سلام و خسته نباشی
    فرزند دختری یک ساله دارم که نمودار رشتش کند بود با گرفتن ازمایش دو ماه پیش متوجه شدیم کلیه هاش دفع پروتئین داره .الان که یک سالش هست هنوز ۸،۹۰۰ کیلو گرم وزن داره .لطفا من راهنمایی کنید
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی پنجشنبه ۴ شهریور ۹۵( 5 سال پیش)
      دكتر نفرولوگ برويد
  • تصویر کاربر سارا جمعه ۲۹ مرداد ۹۵( 5 سال پیش) تعداد بازدید: 57 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتردوساله ازدواج کردم ومتوجه شدم شوهرم عفونت کلیه دارن البته قبلاعفونت تناسلی داشتن ،آیاعفونت کلیه روی توانایی باروری مرداتاثیرمیذاره؟؟
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی جمعه ۲۹ مرداد ۹۵( 5 سال پیش)
      خير
  • تصویر کاربر عبدالله پنجشنبه ۲۱ مرداد ۹۵( 5 سال پیش) تعداد بازدید: 63 مشاهده پرسش
    باسلام خدمت آقای دکترکرمی.من کیست هیداتیک داشتم توی دوتا کلیه هام که یکیشونوشهریور عمل کردم وخوب شدامایکیشونوبهمن ماه عمل کردم که اکنون6ماه میگذرد که ترمیم نشده ومایعی شبیه به خون ورقیق ازآن خارج میشه ومن واقعاازاین وضع خسته شدم به دکترخودمم مراجعه کردم ولی نتیجه ای نگرفتم وبه چنتادکترفوق تخصص دیگه ای همرفتم میگن امری عادی است آخه کجای این عادیه لطفاکمکم کنیدوپاسخ بدهید
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی پنجشنبه ۲۱ مرداد ۹۵( 5 سال پیش)
      از دکترت بپرسید بهتر است
درحال دریافت اطلاعات

مطالب بیشتری بخوانید

کراتین یک ماده زائد در خون شماست که از ساییدگی عادی ماهیچه ها به وجود می آید….
وقتی صحبت از سلامت آلت تناسلی می شود، بیشتر افراد به بیماری های مقاربتی و اختلال نعوظ…
HPV (ویروس پاپیلومای انسانی) ، به گروهی شامل بیش از 200 ویروس مرتبط گفته می شود که…

روزای هفته

ساعت مطب

شنبه

17:00 - 21:00

یکشنبه

16:00 - 21:00

دوشنبه

17:00 - 21:00

سه شنبه

16:00 - 21:00

پرسش از دکتر