اگر سوالی داری اینجا از ما بپرس

بهترین روش تشخیص واریکوسل از روی نشانه های آن

تصویر دکترحسین کرمی

دکترحسین کرمی

در این مقاله مطالعه می‌کنید:
امروزه واریکوسل به عنوان شایعترین علت ناباروری مردان شناخته شده است. مردان زیادی بعلت واریکوسل به مراکز درمانی مختلف مراجعه می کنند و دنبال تشخیص واریکوسل و درمان آن هستند. در این مقاله به بررسی علائم واریکوسل و روش های تشخیص آن می پردازیم.

چگونه بفهمیم واریکوسل داریم؟

  • درد بیضه
  • پر شدگی رگ های آویزان کننده بیضه
  • احساس کیسه کرم در بالای بیضه
  • بی علامتی کامل می تواند از نشانه های واریکوسل باشد.

بزرگ کردن آلت تناسلی

 

تشخیص واریکوسل در خانه (توسط خود فرد)

بهترین مکان برای معاینه، حمام گرم است (چون گرما باعث شل شدن کیسه بیضه و پایین آمدن بیضه‌ها می‌شود که لمس عروق را آسان‌تر می‌کند).

مراحل معاینه شخصی:

-بایستید: واریکوسل معمولاً در حالت ایستاده خود را نشان می‌دهد و در حالت درازکش ناپدید می‌شود.

-مشاهده کنید: جلوی آینه بایستید. آیا سمت چپ (که واریکوسل در آن شایع‌تر است) توده‌ای شبیه “کیسه پر از کرم” دارد؟ یا رگ‌های آبی‌رنگ برجسته می‌بینید؟

-لمس کنید: به آرامی بالای بیضه را بین انگشت شست و اشاره لمس کنید. اگر رگ‌ها سالم باشند، مثل ماکارونی نپخته (سفت و صاف) هستند. اگر واریکوسل باشد، حسی شبیه به لمس کردن یک مشت کرم خاکی نرم یا ماکارونی پخته شده خواهید داشت.

مانور والسالوا واریکوسل چیست؟

بر اساس کتاب های مرجع ارولوژی، تشخیص واریکوسل به صورت قطعی با معاینه می باشد. این تکنیک کلیدی‌ترین روش برای تشخیص واریکوسل‌های خفیف (گرید ۱) است که در حالت عادی دیده یا لمس نمی‌شوند.

-روش انجام: پزشک از شما می خواهد که در حالی که ایستاده‌اید، نفس عمیقی بکشید، دهان و بینی خود را ببندید و مانند زمانی که می‌خواهید اجابت مزاج کنید (یا بادکنکی را به زور باد کنید)، به شکم خود فشار بیاورید (زور بزنید).

-چه اتفاقی می‌افتد؟: این کار فشار داخل شکم را بالا می‌برد. اگر دریچه‌های لانه کبوتری در سیاهرگ‌های بیضه خراب باشند، این فشار باعث می‌شود خون به سمت پایین (بیضه) پس بزند و رگ‌ها ناگهان متورم و قابل لمس شوند. اگر با زور زدن، بالای بیضه متورم شد، احتمالاً واریکوسل دارید.

علائم واریکوسل

بر اساس یافته های زیر، واریکوسل به سه درجه خفیف، متوسط و شدید تقسیم می شود.

نوع خفیف

زمانی است که در حالت طبیعی رگ سالم است وقتی بیمار بینی را گرفته و فشار می دهد رگ خراب شده برجسته می شود که به این واریکوسل نوع Ι گفته می شود.

نوع متوسط

در معاینه رگ خراب شده کاملاً گشاد و مشخص است و نیاز به فشار شکمی ندارد ولی اگر بیمار بینی خود را گرفته و فشار دهد برجستگی رگ 2 الی 3 برابر می شود که به آن واریکوسل نوع Π می گویند.

نوع شدید

در این حالت برجستگی رگ های بیضه با نگاه کاملاً مشخص و مثل کیسه پر از کرم در بالای بیضه دیده می شود و در معاینه بالای بیضه پر از رگ های گشاد شده می باشد و اگر بیمار بینی خود را گرفته و فشار دهد چند برابر خواهد شدکه به آن واریکسل گرید Ш می گویند. هزینه عمل جراحی واریکوسل بسته به شدت بیماری و یکطرفه یا دو طرفه بودن آن متفاوت است.

سونوگرافی واریکوسل چگونه است؟

سونوگرافی رنگی داپلر تقریبا در تمامی موارد ابتلا به واریکوسل انجام شده و آزمایش تشخیصی انتخابی می باشد. ورید های متسع و پیچ خورده در این سونوگرافی (با مقیاس خاکستری) دیده می شوند. انجام مانور والسالوا می تواند قطر ورید را افزایش دهد. در واریکوسل هایی که بدون علامت و تحت بالینی هستند امکان دارد قطر داخلی ورید اسپرماتیک 2 تا 3 میلی متر باشد.

در مواردی که واریکوسل بسیار کوچک یا تحت بالینی می باشد، نمی توان جهت تشخیص ابتلا به واریکوسل قطر ورید ها را به عنوان معیاری مطمئن در نظر گرفت. این قطر ها تنها جهت مستند سازی و بررسی های پاتولوژی به کار گرفته می شوند. سونوگرافی رنگی داپلر جهت بررسی تغییرات همودینامیکی مرتبط با این بیماری به کار گرفته می شود. در صورتی که قطر ورید کوچک باشد این تغییرات را می توان معیار تشخیص قرار داد.

سونوگرافی واریکوسل

اغلب در هنگام تنفس آرام، ایستادن یا انجام مانور والسالوا بازگشت جریان خون در این ورید ها دیده می شود. در تحلیل طیفی داده ها الگو های مختلفی از جریان خون در این ورید های متسع نشان داده می شود. با این حال، اختصاصی ترین الگوی تشخیصی الگوی جریان خون وریدی است که به بیضه ها رسیده و با افزایش فشار شکمی افزایش می یابد. در یک مطالعه از یک سیستم امتیاز دهی جهت تشخیص واریکوسل استفاده شد.

برای آگاهی از بیماری واریکوسل و صحبت هایی که در مورد درمان واریکوسل با یخ، نخ و از این قبیل موارد در میان مردم شایع شده است بر روی لینک درمان واریکوسل کلیک کنید.

این سیستم به طور کلی یافته های انفرادی ذکر شده را در بر گرفته و به هر کدام از آن ها امتیاز دهی می کند. تصور بر این است که این فرایند نسبت به معاینه فیزیکی نتایج اختصاصی تری ارائه می دهد.سونوگرافی داپلر در بازه زمانی پس از عمل نیز جهت بررسی اثرات درمانی جراحی و پایش بروز مجدد بیماری اهمیت فراوانی دارد.

در اغلب موارد، ترمیم میکروسرجیکال (جراحی میکروسکوپی) واریکوسل انجام می شود. همچنین تحقیقات بیان دارند که سونوگرافی رنگی داپلر در ترسیم آناتومی و نمایش الگو های جریان آناستوموز میکروسرجیکال مفید است. به همین دلیل معمولا جهت تشخیص و پیگیری واریکوسل انجام سونوگرافی رنگی داپلر از کیسه بیضه پیشنهاد می شود.

تشخیص واریکوسل با آزمایش اسپرم

در رابطه با نحوه تشخیص واریکوسل با آزمایش اسپرم باید گفت که اگر پزشک به وجود واریکوسل مشکوک شود، انجام یک آزمایش سونوگرافی را درخواست خواهد داد. در صورتی که فرد با مشکلات باروری مواجه باشد، پزشک جهت بررسی کیفیت اسپرم ها انجام یک آزمایش اسپرم را برای او تجویز می کند.

آزمایش اسپرم به تنهایی نمی‌گوید “شما واریکوسل دارید”، بلکه آسیب‌های ناشی از واریکوسل را نشان می‌دهد. در واقع بسیاری از افراد واریکوسل دارند اما آزمایش اسپرمشان سالم است (که معمولاً نیاز به عمل ندارند). الگوی کلاسیک واریکوسل در آزمایش اسپرم (الگوی استرس):

در اینجا یک راهنمای ساده و کاربردی برای خواندن برگه‌ی آزمایش آورده شده است. اعداد زیر «حداقل‌های طبیعی» هستند؛ یعنی اگر اعداد شما بالاتر از این باشد، وضعیت نرمال است.

۱. تعداد اسپرم: این عدد نشان می‌دهد در هر میلی‌لیتر منی، چند میلیون اسپرم وجود دارد. حد نرمال آن بالای ۱۵ میلیون در هر میلی‌لیتر است.

-تفسیر شدت مشکل:

    • ۱۰ تا ۱۵ میلیون (خفیف): شانس بارداری طبیعی وجود دارد، اما ممکن است زمان‌بر باشد.

    • ۵ تا ۱۰ میلیون (متوسط): احتمال بارداری طبیعی کم است؛ معمولاً کاندیدای IUI (تزریق اسپرم به رحم) هستند.

    • زیر ۵ میلیون (شدید – الیگواسپرمی شدید): وضعیت جدی است. معمولاً نیاز به IVF یا میکرواینجکشن است.

    • صفر (آزواسپرمی): هیچ اسپرمی وجود ندارد (نیاز به نمونه‌برداری از بیضه).

۲. تحرک اسپرم: اسپرم باید شنا کند تا به تخمک برسد. حد نرمال مجموع اسپرم‌های پیش‌رونده باید بالای ۳۲٪ باشد (یا مجموع کل متحرک‌ها بالای ۴۰٪).

این بخش معمولاً به سه دسته تقسیم می‌شود:

-Progressive (پیش‌رونده): اسپرم‌هایی که مستقیم و سریع به جلو حرکت می‌کنند (بهترین نوع).

-Non-Progressive: در جا حرکت می‌کنند یا دور خود می‌چرخند (مفید نیستند).

-Immotile: کاملاً بی‌حرکت

 ۳. شکل اسپرم: این بخش سخت‌گیرانه‌ترین قسمت آزمایش است و اغلب باعث نگرانی بی‌مورد می‌شود. در این فاکتور، شکل سر و دم اسپرم بررسی می‌شود. حد نرمال آن بالای ۴٪ (بله، فقط ۴ درصد!) است.

-تفسیر: اگر در آزمایش شما نوشته شده ۹۵٪ اسپرم‌ها غیرطبیعی (Abnormal) هستند، نترسید! اگر فقط ۵٪ یا ۴٪ نرمال باشند، شما در محدوده سلامت هستید.

-وضعیت جدی: اگر شکل نرمال زیر ۲٪ یا ۱٪ باشد، نفوذ اسپرم به تخمک به صورت طبیعی بسیار دشوار است (عارضه: تراتواسپرمی).

۴. سایر فاکتورهای مهم (علائم خطر)

-Volume (حجم منی): باید بین ۱.۵ تا ۵ میلی‌لیتر باشد. حجم خیلی کم (زیر ۱) ممکن است نشانه انسداد یا انزال بازگشتی باشد.

-WBC (گلبول سفید): باید کمتر از ۱ میلیون باشد. اگر بیشتر باشد (Pyospermia)، نشانه عفونت است که می‌تواند موقتاً باعث ناباروری شود و با آنتی‌بیوتیک درمان می‌شود.

-Liquefaction (زمان روان شدن): منی باید ظرف ۱۵ تا ۳۰ دقیقه آبکی شود. اگر بیشتر از ۶۰ دقیقه طول بکشد، اسپرم‌ها نمی‌توانند آزاد شوند.

جدول جمع‌بندی: وضعیت شما چقدر جدی است؟

پارامتروضعیت نرمال (سبز)وضعیت هشدار (زرد)وضعیت جدی (قرمز)
تعداد> ۱۵ میلیون۱۰ تا ۱۵ میلیون< ۵ میلیون
تحرک پیش‌رونده> ۳۲٪۲۰٪ تا ۳۲٪< ۱۰٪
شکل نرمال> ۴٪۲٪ تا ۳٪

< ۱٪

یک اصطلاح مهم پزشکی: سندروم OAT

اگر در آزمایش شما هر سه مورد (تعداد، تحرک و شکل) پایین باشد، به آن OAT (Oligo-Astheno-Teratozoospermia) می‌گویند. این شایع‌ترین الگویی است که در واریکوسل‌های شدید دیده می‌شود و معمولاً قوی‌ترین دلیل برای انجام جراحی واریکوسل است.

جدول درجات (گرید) واریکوسل برای تشخیص

گرید (درجه)نحوه تشخیص
گرید ۱ (خفیف)فقط با مانور والسالوا (زور زدن) قابل لمس است.
گرید ۲ (متوسط)بدون زور زدن و در حالت ایستاده قابل لمس است، اما دیده نمی‌شود.
گرید ۳ (شدید)بدون لمس کردن و از فاصله دور، مثل یک کیسه پر از کرم روی بیضه دیده می‌شود.

اپیدیدیم را با واریکوسل اشتباه نگیرید!

بسیاری از افراد در معاینه خانگی دچار ترس می‌شوند چون یک لوله نرم را پشت بیضه حس می‌کنند.

-اپیدیدیم (طبیعی): یک لوله نرم و طنابی‌شکل است که به پشت بیضه چسبیده و کاملاً طبیعی است (محل بلوغ اسپرم).

-واریکوسل (غیرطبیعی): شبکه‌ای از رگ‌های کلاف‌شده است که معمولاً بالای بیضه قرار دارد و حجمش بیشتر از یک لوله ساده است.

چه زمانی معاینه خانگی نگران‌کننده است؟

اگر در معاینه با موارد زیر روبرو شدید، حتماً نیاز به سونوگرافی دارید:

-اختلاف سایز محسوس: اگر بیضه سمت چپ (که واریکوسل دارد) به وضوح کوچک‌تر و نرم‌تر از سمت راست شده باشد (نشانه تحلیل رفتن بیضه).

-توده سفت و بدون درد: اگر روی خودِ بدنه بیضه یک دکمه سفت یا سنگریزه حس کردید که با فشار دادن درد نمی‌گیرد (این می‌تواند خطرناک باشد و ربطی به واریکوسل ندارد).

-درد با لمس: اگر با لمس آرام رگ‌های بالای بیضه، درد تیزی حس کردید.

3.6/5 - (66 امتیاز)

مشاوره پزشکی

در پایان هر مقاله برای راحتی شما عزیزان، نرم افزار پرسش و پاسخ قرار داده شده است تا به راحتی سوالات خود را با ما در میان بگذارید. از طریق این نرم افزار می توانید پرسش ها و مدارک پزشکی خود را ارسال کنید تا در اسرع وقت به آنها پاسخ داده شود.

  • تصویر کاربر عبدی جمعه ۲۰ شهریور ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 392 مشاهده پرسش
    با سلام و عرض خسته نباشید به جناب دکتر
    بنده ی پسر ۲۶ساله,,,,,از استان گلستان,,شهرستان گنبد کاووس هستم
    چند شب پیش قبل خواب هندوانه خوردم,,که همون شب بیش از چهار بار رفتم wc,,,هربار که میرم انگار مثانه ام کامل تخلیه نشده و چندساعت بعد دوباره میرم,,,این اتفاق چندروز پیش و یکباره برام افتاد,,,,,اگه مشغول به کار باشم و به فکرم نیاد,,,اصلا معلوم نمیکنه,,ولی اگ بیکار باشم زود فکر میکنم که مثانه ام پر هستش,,,,الان چندروزی خیلی حالمو گرفته و فکر و ذهن و خانوادمو ناراحت کرده,,میترسم برم دکتر و بگه مشکل خاصی داری,,,از متنایی که گذاشتین خوندم که عفونت ادراری علایمش مثل علایم من هستش,,,,,از صبح دارم چرک خشک کن میخورم,,,بنظرم ی کم گاهش یافته تکرر ادرارم,,,بنظر شما اگ من قرص چرک خشک کن مصرف کنم,,,خوب میشم؟لطفا راهنماییم کنین دکتر,,,خیلی بدجور نگرانم,,,خواهشا,,,التماسا کمک کنید و جواب سوالمو بدین,,
    باتشکر ازتون آقای دکتر,,,من منتظر جواب هستم
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی جمعه ۲۰ شهریور ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام آزمایش بدهید
  • تصویر کاربر دنیز جمعه ۲۰ شهریور ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 433 مشاهده پرسش
    باسلام و خسته نباشید خدمت شما
    آقای دکتر شوهرم دوسه ساله ترامادول مصرف میکنه الان دوماهه تو ترکه،قرص برروی اسپرم تاثیر داره?چقدر باید برای بچه دار شدن صبر کنیم?
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی جمعه ۲۰ شهریور ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام میتوانید
  • تصویر کاربر مومن جمعه ۲۰ شهریور ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 604 مشاهده پرسش
    با سلام
    پسر 12 ساله ام نیاز به عمل جراحی به جهت مشکل ختنه خدایی دارد
    ما بیمه روستایی داریم
    در شهر نهاوند چنین عملی انجام نمی شود.
    اگر به تهران بیائیم محضر شما چه در بیمارستان و یا مطب، هزینه عمل برای ما چقدر خواهد شد.
    آیا با توجه به اینکه از نوع خفیف می باشد، آیا عمل در دو مرحله انجام خواهد شد یا در یک مرحله؟
    نوبت دهی حضرتعالی به چه نحوی است؟
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی جمعه ۲۰ شهریور ۹۴( 1 دهه پیش)
      09351142080
  • تصویر کاربر خسرو جمعه ۲۰ شهریور ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 484 مشاهده پرسش
    آقاي دكتر سلام- در تاريخ 94/5/1 توسط دكتر معقول در بيمارستان ميلاد اورژانسي عمل فتق انجام دادم اما الان هنوز احساس درد دارم و اساس مي‌كنم كه يك چيز اضافي در آن منطقه است و باد نيز دارد احساس مي‌كنم مش گذاشتند به هر حال دكترم مي گويد خوب مي‌شود مي خواستم اگر شما صلاح بدانيد خدمتتان برسم و شما لطف كنيد يك معاينه انجام دهيد. تا خيالم راحت شود. ضمناً از مطالبي كه برايم مي‌فرستيد كمال تشكر و امتنان را دارم. ارادتمند هميشگي شما
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی جمعه ۲۰ شهریور ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام فقط دکتر خودتان
  • تصویر کاربر ش جمعه ۲۰ شهریور ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 493 مشاهده پرسش
    با سلام لطفا محل تهيه كاندوم هاى مخصوص ازمايش اسپرم چون مراكز نا باروى بيمارستانها ندارند
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی جمعه ۲۰ شهریور ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام نمیدانم
  • تصویر کاربر امیر جمعه ۲۰ شهریور ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 507 مشاهده پرسش
    سلام اقای دکتر چند مدتی بود که هش احساس نیاز به دفع ادرار داشتم ولی دفع نمیشد یا طول میکشید دفع بشه...ازمایشات و سونوگرافی هم انجام دادم مشکلی نداشتم و دکتر برام قرص تامسولوسین نوشت به مدت14روز مصرف کردم و اون علائمم برطرف شد و خوب شدم..از دیشب که قطع کردم و نخوردم دوباره اون علائم برگشته البته بعد از این که مصرف قرص رو قطع کردم استرس گرفتم که نکنه دوباره اون علائم برگرده که برگشت!..ممنون میشم کمکم کنید
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی جمعه ۲۰ شهریور ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام ادامه دهید
  • تصویر کاربر علی جمعه ۲۰ شهریور ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 470 مشاهده پرسش
    سلام من17 سال سنمه التم9 سانته .ایا رشد میکنه یا تو همین سایز میمونه؟
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی جمعه ۲۰ شهریور ۹۴( 1 دهه پیش)
      امیدوار باشید
  • تصویر کاربر هادی جمعه ۲۰ شهریور ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 298 مشاهده پرسش
    حدود دو هفته قبل یه جوش زیر پوستی روی آلت تناسلی زیر ختنه گاه به وجود اومد که بعد از چند روز وبا نزدیکی باهمسرم سر جوش باز شد والان به شکل زخم وپوست شدگی به وجود آمده علتش چیه چه دارویی مصرف کنم
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی جمعه ۲۰ شهریور ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام باید ببینم
  • تصویر کاربر سینا جمعه ۲۰ شهریور ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 493 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر من 17سالمه و سایز آلتم در حالت شق یا نعوظ 8 سانته و 15کیلو اضافه وزن دارم عکسشو باید کجا براتون بفرستم؟
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی جمعه ۲۰ شهریور ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام همینجا
  • تصویر کاربر نوره جمعه ۲۰ شهریور ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 394 مشاهده پرسش
    سلام دکتر نوره مالیدن خوبه؟
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی جمعه ۲۰ شهریور ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام متوجه نشدم
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر ملکی دوشنبه ۲۵ فروردین ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 587 مشاهده پرسش
    با سلام و خسته نباشید
    جناب دکتر بنده واریکوسل 3 چپ و 1 راست دارم و چند وقتی هست رگ های شکم از بالای ناف تا بخشی از آلت تناسلی حس درد و سفت شدن ، گشادی و تیر کشیدن شدید دارد و رگ آلت حس گز گز دارد و همینطور رگهای زیر شکم بالای پاها تیر میکشد آیا ربطی به واریکوسل دارد یا خیر ؟

    اگر ندارد نیازی میبینید به چه متخصصی مراجعه کنم و چه کسی ؟
    با نهایت سپاس و احترام .
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی دوشنبه ۲۵ فروردین ۹۳( 1 دهه پیش)
      باید معاینه کنم 02122642744
  • تصویر کاربر بابک یکشنبه ۱۷ فروردین ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 690 مشاهده پرسش
    با سلام و تبریک سال نو
    بنده از گیلان و شهر تالش مزاحمتون میشم و 36 سال دارم و از تاریخ 93/1/4 دچار خون شاشی شدم و هنوز ادامه دارد و هیچگونه دردی هم ندارم فقط درد خیلی خیلی خفیف تو کمرم احساس میکنم و رنگ آن صورتی و یا قهوه ای است . سابقه کلیه درد یا سنگ کلیه هم ندارم . چون متخصص ها تو مسافرت نوروزی هستند نزد پزشک عمومی رفتم ، ازمایش و سنوگرافی هم گرفتم ولی چیزی نشون نداد ولی یک روز قبل از خون شاشی کمردرد داشتم البته خیلی شدید نبود . پزشک عمومی گفت شاید سنگ ریزه دفع شده . طلفاً در زمینه مرا راهنمایی فرمائید . با سپاس بتاریخ 6/1/93
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی یکشنبه ۱۷ فروردین ۹۳( 1 دهه پیش)
      اگر تکرار شد اطلاع دهید
درحال دریافت اطلاعات

مطالب بیشتری بخوانید

روزای هفته

ساعت مطب

شنبه (مطب نیکان)

14:00 - 19:00

دوشنبه

تعطیل است

سه شنبه (مطب نیکان)

13:00 - 19:00

جستجو

حالب

+54 مطلب