آزمایش اسپرم (اسپرموگرام) و هر آنچه که باید در باره آن بدانید

امروزه ۱۰-۱۵ درصد زوجین به علت مشکل ناباروری مراجعه می نمایند که در بررسی مردان اولین آزمایش که بعد از معاینه بیضه ها انجام می شود آزمایش اسپرم می باشد. آزمایش اسپرم سه عامل اصلی در سلامت اسپرم ها را سنجش می کند که عبارتند از:

  • شمار اسپرم ها
  • شکل اسپرم ها
  • جا به جایی اسپرم ها که به تحرک اسپرم ها نیز شناخته می شود.

با توجه به اهمیت و نتیجه آزمایش اسپرم و تفسیر آن لازم می دانم نکاتی مهم را در این مورد عرض نمایم.

✅ حرکت اسپرم چیست؟

بر طبق شیوه شنا کردن اسپرم، دو نوع حرکت وجود دارند. حرکت پیش رونده به جنبش اسپرم هایی گفته می شود که اغلب در خطی مستقیم یا دایره هایی بزرگ در حال شنا هستند. حرکت غیر پیش رونده به جنبش اسپرم هایی گفته می شود که در خطوطی مستقیم حرکت نکرده و یا در دایره هایی بسیار کوچک شنا می کنند. اسپرم ها برای حرکت از میان مایع واژنی (موکوس) و بارور سازی یک تخمک باید حرکتی پیش رونده به میزان ۲۵ میکرومتر در ثانیه داشته باشند.

هنگامی که کم تر از ۳۲ درصد از اسپرم ها قابلیت حرکت موثر داشته باشند، تحرک کم اسپرم ها یا آستنو آزوسپرمی (آستنوسپرمی نیز نامیده می شود) تشخیص داده می شود.

چگونه آزمایش اسپرم بدهیم

✅ نکاتی لازم در هنگام انجام آزمایش اسپرم

۱-زمان آزمایش اسپرم

اولین نکته مهم در انجام آزمایش اسپرم زمان دادن آزمایش است و حتماً توصیه می شود مدت ۲-۳ روز قبل از آزمایش مایع منی از شما خارج نشده باشد چه در خواب و یا هنگام مقاربت جنسی. اگر آزمایش زود از ۳ روز انجام شود باعث اختلال در نتیجه اسپرم از جمله کاهش حجم اسپرم و افت نمونه آزمایش خواهد شد و برعکس اگر بیش از سه روز از انجام آخرین مقاربت جنسی آزمایش دهید مثلاً ۵-۶ روز بعد، باعث افت در حرکت اسپرم و گزارش نادرست خواهد شد.

۲-نحوه انجام آزمایش

دومین نکته مهم کیفیت دادن آزمایش اسپرم است. امروزه دو روش جهت دادن آزمایش منی وجود داد:

– روش استمنا: که فرد با تحریک خود تارسیدن به ارگاسم باعث خروج مایع منی می شود که شایعترین روش دادن آزمایش اسپرم می باشد.

– روش مقاربت: بعضی افراد انجام استمنا جهت آزمایش اسپرم برایشان بسیار سخت است و تنها راهشان استفاده از کاندوم و مقاربت و خروج مایع منی می باشد که در اینجا لازم است از کاندوم های معمولی مطلقاً استفاده نشود چرا که به علت اثرات ضد اسپرمی کاندومها باعث خراب شدن اسپرم و آزمایش غلط می شود. کاندوم های مخصوصی جهت این آزمایش در مراکز ناباروری وجود دارد که توصیه می شود تنها از این کاندوم ها استفاده گردد.

۳-زمان تحویل آزمایش اسپرم

سومین نکته مهم زمان تحویل دادن آزمایش به آزمایشگاه است. حتماً نمونه اسپرم خارج شده باید کمتر از نیم ساعت به آزمایشگاه تحویل داده شود.توصیه می کنم از مقاربت بدون کاندوم جهت دادن آزمایش منی اجتناب نمایید چون PH واژن خانم ها باعث افت کیفیت اسپرم می شود و از طرفی باعث آلودگی اسپرم به باکتری های واژن نیز می شود. لذا حتماً از کاندوم های مخصوص آزمایش استفاده نمایید.

✅ آیا روش ارزیابی اسپرم در خانه توصیه می شود؟

آزمایش های خانگی منی در بازار وجود دارند اما آن ها تنها برای شمار اسپرم ها کاربرد دارند. این آزمایش ها تحرک و شکل اسپرم ها را ارزیابی نمی کنند. نتایج این آزمایش ها معمولا ظرف ۱۰ دقیقه نمایان می شود. از آن جایی که این آزمایش ها تمامی عوامل نازایی در مردان را در نظر نمی گیرند، عادی بودن شمار اسپرم های یک مرد (بالای ۲۰ میلیون اسپرم در هر میلی متر مکعب منی) در نتیجه یک آزمایش خانگی الزاما به معنای توانایی باروری او نمی باشد.

در صورتی که فرد در ارتباط با باروری خود نگران می باشد، بهترین کار انجام یک آزمایش اسپرم در آزمایشگاه است که توسط یک متخصص در زمینه پزشکی انجام می شود. این آزمایش یک ارزیابی جامع تر از باروری فرد به او ارائه می دهد.

✅ آیا عوامل خارجی از قبیل تغذیه و مصرف دخانیات روی اسپرم اثر دارد؟

بله، در مطالعات متعدد ثابت شده است که موارد زیر روی اسپرم اثر دارد:

۱- سیگار کشیدن و انواع دود باعث کاهش حرکت و تعداد اسپرم می شود.

۲- گرم نگه داشتن بیضه ها و استفاده زیاد از جکوزی، دوش آب گرم، گذاشتن لب تاب روی پاها و اثر حرارتی آن روی بیضه ها و نشستن های طولانی باعث افت کیفیت اسپرم می شود.

۳- بیماری واریکوسل امروزه شایعترین علت خرابی اسپرم ها از نظر تعداد، شکل و حرکت، بیماری واریکوسل بیضه ها میباشد و لذا حتماً باید با تشخیص به موقع درمان شود.

۴- استفاده از داروهای مکمل های بدنسازی که در باشگاه ها استفاده می شود. تزریق هورمون های ناندرولوژ و تستوسترن باعث خرابی اسپرم و کم کاری بیضه می گردد.

۵- هر گونه تورم درمان نشده بیضه: علت عفونت ممکن است باعث آسیب به سلول های نطفه ساز و یا باعث انسداد در قسمت خروجی منی شود و تعداد و حرکت اسپرم ها را کاهش دهد.

۶- سابقه پرتودرمانی و شیمی درمانی که باعث از بین رفتن سلول های نطفه ساز مرد می شود.

۷- مصرف آنتی اکسیدان ها از قبیل سلنیوم و ویتامین E و C و B باعث بهتر شدن کیفیت اسپرم های مرد می شوند.

۸- پزشکان اغلب دو یا سه آزمایش اسپرم جداگانه درخواست می کنند تا نتیجه ای مناسب از سلامت اسپرم ها بدست آورند.

۹- آزمایش ها باید حداقل هفت روز فاصله داشته و در طول ۲ تا ۳ ماه انجام شوند. شمار اسپرم ها می تواند به صورت روزانه تغییر کند. در نظر گرفتن میانگین نمونه های اسپرم می تواند سبب بدست آوردن بهترین نتیجه شود.

تفسیر ازمایش اسپرم

✅ تفسیر نرمال اسپرم چگونه است؟

در هر آزمایش اسپرم نرمال که با رعایت موارد ذکر شده انجام شود باید از لحاظ حجم مایع منی، حرکت، شکل، تعداد اسپرم بررسی شود.

۱- مایع منی نرمال باید cc2-3 حجم داشته باشد.

۲- ۴۰-۶۰ میلیون سلول ها باید از حرکت خوبی جهت باروری تخمک برخوردار باشند.

۳- بیش از ۵ درصد شکل اسپرم ها باید در آزمایش منی طبیعی گزارش شود.

۴- نوع آزمایشگاه و دقت آنها در گزارش آزمایش فاکتور بسیار مهمی می باشد.

اینجانب به بیماران خودم توصیه می کنم که آزمایش اسپرمشان را فقط در مراکز ناباروری انجام دهند.

 مدت زمان ارائه جواب آزمایش چه مقدار است؟

نتیجه آزمایش ساده اسپرموگرام ظرف یک ساعت آماده می شود. سپس رنگ آمیزی اسپرم برای ارزیابی مورفولوژیک (از نظر شکل) اسپرم ها صورت می گیرد. پس از این که اسپرم ها با روشی خاص رنگ آمیزی شدند حداقل ۱۰۰ سلول در زیر یک میکروسکوپ از نظر جنبه های ساختاری و ناهنجاری های شکلی ارزیابی شده و نسبت اسپرم هایی که از نظر شکلی سالم هستند محاسبه می شود.

با انجام این ارزیابی، نتیجه آزمایش اسپرم روز بعد حاضر خواهد شد.

✅ تاثیر شرایط کاری فرد در نتیجه ی آزمایش

اسپرم ها می توانند تحت تاثیر محیط کار فرد قرار گیرند. در افرادی که تعامل نزدیکی با سموم و آفت کش های کشاورزی دارند، امکان دارد کیفیت اسپرم ها کاهش یافته و مشکلات باروری پدیدار شوند. به عنوان یک احتیاط، این افراد می توانند با پوشاندن دهان خود به وسیله یک ماسک در حین کارکردن از مضرات سموم از طریق راه تنفسی جلوگیری کنند.

این گروه از افراد عموما شامل کشاورزان می شوند. همچنین، افرادی که به عنوان بخشی از شغلشان در معرض تشعشعات قرار گرفته یا در محیط های بسیار گرم فعالیت می کنند (مانند کارکنان نانوایی ها و صنایع ذوب آهن یا ریخته گری) باید مراقبت باشند.

نمونه آزمایش اسپرم

✅ وجود عفونت (باکتری) در داخل نمونه آزمایش

یافتن باکتری در منی نسبتا شایع بوده و برای تشخیص عفونت کافی نیست. زیرا باکتری می تواند در اثر آلوده شدن نمونه منی در حین جمع آوری پدیدار شده باشد. باکتری های موجود بر روی پوست مانند استافیلوکوکوس و استرپتوکوکوس منابع شایع در آلودگی هستند.

در صورتی که فرد به عفونت مجاری ادرار مبتلا باشد، منی می تواند به باکتری آلوده شود. باکتری اشریشیا کولای که در مجرای معده ای روده ای قرار دارد نیز می تواند سبب آلوده شدن منی در هنگام انزال شود. سازمان بهداشت جهانی، عفونت منی را حضور بیش از ۱۰۰۰ باکتری در هر میلی لیتر (یک قاشق چای خوری) آن می داند.

حضور مقادیر بالای گلبول های سفید خون در منی (بیش از یک میلیون در هر میلی لیتر) نیز می تواند نشانه حضور عفونت باشد. برای تشیخص عفونت، نمونه ای از منی در آزمایشگاه کشت داده می شود تا نوع باکتری که به صورت کلونی در صفحات کشت رشد می کند مشخص شود.

مطلب مرتبط: درمان واریکوسل برای ناباروری

در صورت داشتن مشکل ناباروری جهت اخذ نوبت با شماره تلفن ۲۲۶۴۲۷۴۴  تماس بگیرید. دوستدار شما دکتر حسین کرمی

اگر به دنبال روش های خانگی و طب سنتی برای افزایش اسپرم هستید بر روی لینک زیر کلیک کنید:

گیاهان اسپرم ساز

دکتر حسین کرمی متخصص کلیه و فوق تخصص درمان آندوسکوپی و لاپاراسکوپی

5 (100%) 2 رای

سیستم پرسش و پاسخ

ثبت سوال جدید

پاسخ های ارایه شده اعم از تشخیصی و درمانی توصیه های کلی بوده شما را از مراجعه به پزشک معالجتان بی نیاز نمی کنند.  

پیگیری سوال قبل

برای پیگیری پاسخ سوال خودتون و نمایش آن کد رهگیری خود را در این قسمت وارد کنید.
تصاویر پیوست امکان انتخاب تا ۵ تصویر وجود دارد. جهت انتخاب چندگانه کلید Ctrl را نگه دارید.
© همیارسیستم
  • تصویر کاربر علی شنبه ۲۹ اردیبهشت ۹۷( 10 ماه پیش) مشاهده پرسش
    New
    با سلام
    5ساله ازدواج کردیم.3 سال اقدام کردیم و جواب نگرفتیم
    شوهرم آزواسپرمی بودن.
    بیوپسی رو دکتر محمود رضا مرادی انجام دادن.فوق تخصص ارولوژی.
    در جواب گفتن که اسپرم ها به صورت نابالغ هستن
    معرفی کردن به موسسه ی رویان
    از نظر فیزیکی و هورمون مشکلی نداشتن
    به نظر شما درصد موفقیت چقدره؟با چه روشی؟
    ممنون
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی شنبه ۲۹ اردیبهشت ۹۷( 10 ماه پیش)
      تنها راه درمان تي وي اف است
  • تصویر کاربر حسین شنبه ۸ اردیبهشت ۹۷( 10 ماه پیش) مشاهده پرسش
    با سلام
    وقتتون بخیر
    بنده بعد از اینکه فهمیدم فتق دارم به همکارتون مراجعه کردم تو شهر خودمون
    و از ایشون درخواست کردم تا وارکسیل رو هم بررسی کنن
    که در جواب سونگرافی این مساله تایید شد
    و الان ازمایش semen دادم
    میخواستم برام تحلیل بفرمایید
    و اینکه ایشون گفتن اگر فتق و عمل کنیم باید از مش استفاده کرد
    که ممکنه با توجه به وارکسیل در ناباروری تاثیر بزاره لطفا نظرتون و بفرمایید
    هم در مورد عمل فتق و وارکسیل
    و تاثیر اونها در باروری
    و اینکه من مجردم و 31 سالمه
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی شنبه ۸ اردیبهشت ۹۷( 10 ماه پیش)
      واريكوسل داريد بياييد ببينم٠٢١٢٢٦٤٢٧٤٤
  • تصویر کاربر میررحیم یکشنبه ۲۶ فروردین ۹۷( 11 ماه پیش) مشاهده پرسش
    بنده تعداد اسپرم 17-30 میلیون متغیره فقط مشکل سرعت دارم، آیا برای بیشتر کردن گریت A یعنی سرعت چاره ای وجود داره، متشکرم از زحماتتون 🙏🏽
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی یکشنبه ۲۶ فروردین ۹۷( 11 ماه پیش)
      اگر مجردي درمان نميخواهد اگر متاهلي ١٨ماه اقدام كنيد بعد تصميم درماني
  • تصویر کاربر بنده سه شنبه ۲۱ فروردین ۹۷( 11 ماه پیش) مشاهده پرسش
    بنده چند سال پیش با آزمایش متوجه واریکوسل دو طرفه شدم ول با توجه به وضعیت کاری نتوانستم درمان کنم الان درد بیضه و کناره های زیر شکم زیاد تر شده و گاهی درد از سمت بیضه چپ به کلیه چپ تیر میکشه می خواستم بدونم آیا با عمل واریکوسل این درد ها تمام میشود و آیا شما در بیمارستان میلاد عمل جراهی واریکوسل انجام می دهید یا خیر و اگر غیر بیمارستان میلاد باشه هزینه عمل چقدر می شود
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی سه شنبه ۲۱ فروردین ۹۷( 11 ماه پیش)
      سلام اول لياييد معاينه كنم٠٢١٧١٠٦٢٣٠٠
  • تصویر کاربر بابک سه شنبه ۲۱ فروردین ۹۷( 11 ماه پیش) مشاهده پرسش
    با سلام.بنده 2 سال پیش به شما مراجعه کردم.با گذشت 3.5 سال از ازدواج و 2 بار اقدام ivf به طریق icsi اخیرا سونوگرفی بیضه و آزمایش dfi انجام دادم که نتیجه آن را ارسال کردم.بیضه چپ واریکوسل درجه 2 با جریان معکوس و بیضه راست خفیف و right side epididymal cyst 4 mm. Dfi 51.5{7c4a4d5f1d05b28926c26806fd84991eca2deb9346cdf10ce94f807284b6196c} آییا باید عمل واریکوسل انجام دهم؟ با dfi بالا باروری امکان دارد؟متشکرم.
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی سه شنبه ۲۱ فروردین ۹۷( 11 ماه پیش)
      ٠٢١٧١٠٦٢٣٠٠ تشريف بياوريد دوباره معاينه كنم
  • تصویر کاربر arvin چهارشنبه ۹ اسفند ۹۶( 1 سال پیش) مشاهده پرسش
    سلام خسته نباشید دکتر.من 23 سال سن دارم و واریکوسل گرید3 دارم وطبق آزمایش اسپرمم تعداد اسپرمام 8 تاست ونوع حرکت ضعیف است.آیا ایجادناباروری درمن وجود دارد؟؟آیا نیاز ب عمل دارم؟؟ دکتر بهم گفت عمل اختیاریست.موندم چیکارکنم ممنون میشم کمکم کنین.
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی چهارشنبه ۹ اسفند ۹۶( 1 سال پیش)
      سلام باید بیایید معاینه کنم
  • تصویر کاربر Mr یکشنبه ۶ اسفند ۹۶( 1 سال پیش) مشاهده پرسش
    با عرض سلام تو رو خدا سریعتر این آزمایش را بررسی کنید چون اورژانسی ممنون
    واریکوسل گرید ۱سمت چپ دارم
    Volome 3.50
    Oh 7.9
    Liquefaction time 30
    Sperm count 9.04
    Motility
    Full+sluggish(a+b ) 46
    11 (Low motility (c
    Immobile d 42
    Normal form 38
    Mai 2.0
    Tzi 1.5
    Sri 1.2
    Germ cell mill 3-4
    Round cell mill 3-4
    چی کار باید بکنم خیلی ممنون میشم راهنمائی بکنید
    1. تصویر کاربر Mr جمعه ۴ اسفند ۹۶( 1 سال پیش)
      ادامه
      در ضمن ۲۹ سال سن و مجرد هستم قصد متاهل شدن داشتم اما با این موضوع خیلی نگرانم
      جواب سنو هم ابعاد بیضتین
      راست ۴۲×۱۸/۵ و راست ۴۶×۱۴/۵ آیا ابعاد بیضه مشکل دارند
    2. تصویر کاربر Mr جمعه ۴ اسفند ۹۶( 1 سال پیش)
      18/5×42 راست
      14/4×46 چپ
    3. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی یکشنبه ۶ اسفند ۹۶( 1 سال پیش)
      از نظر من اقدام کنید نتیجه بگیرید
    4. نمایش سایر 2 پاسخ
  • تصویر کاربر نیما شنبه ۲۱ بهمن ۹۶( 1 سال پیش) مشاهده پرسش
    با سلام حدود دو رو پیش سکس داشته ام بعد از گذشت 2 روز الت تناسلی کمی باد کرده و بالای الت هم زیر ناف سمت راست کمی باد به همراه درد دارد با توجه به اینکه تار تاریخ 23 تهران نیستم آیا مشکلی ایجاده میکند یا آلت تناسلی بند شکسته است اتفاقی رخ ندهد ؟
    1. تصویر کاربر نیما پنجشنبه ۱۹ بهمن ۹۶( 1 سال پیش)
      دکتر بیشتر ۴۸ ساعت شد جوابگویی شما
    2. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی شنبه ۲۱ بهمن ۹۶( 1 سال پیش)
      سونو از تلت از نظر شکستهگی بکنید با عکس از الت بفرستید ببینم
    3. نمایش سایر 1 پاسخ
  • تصویر کاربر سلام چهارشنبه ۴ بهمن ۹۶( 1 سال پیش) مشاهده پرسش
    با سلام 4 ماهه اقدام به بارداری کردم اما متاسفانه نتیجه ای در بر نداشت یک بار هم آزمایش اسپرم دارد البته بعد از یه سرما خوردگی شدید دو هفته ای که همراه تب بوده و 2 هفته آنتی بیوتیک خوراکی و تزریقی استفاده کردم برگه آزمایشو پیوست کردم میخواستم بدونم وضعیت اسپرمم چطوره دکتر گفته خوبه یک سال اقدام کن،آیا سرماخوردگی و سینوزیت عامل ضعیف شدن اسپرم میشه؟مصرف مکمل های تقویتی مثل پروفرتیل خوب هست ؟ لطفا راهنمایی بفرمایید
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی دوشنبه ۲ بهمن ۹۶( 1 سال پیش)
      ازمایش اسپرمتان را بفرستید
    2. تصویر کاربر سلام سه شنبه ۳ بهمن ۹۶( 1 سال پیش)
      با سلام آزمایش اسپرم ارسال شد درضمن توسط متخصص اورولوژی معاینه بالینی شدم و گفتن مشکل ندارم.با تشکر
    3. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی سه شنبه ۳ بهمن ۹۶( 1 سال پیش)
      حرکت کم است
    4. تصویر کاربر سلام سه شنبه ۳ بهمن ۹۶( 1 سال پیش)
      با سلام راه درمان چیست؟چه دارویی استفاده کنم؟
    5. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی چهارشنبه ۴ بهمن ۹۶( 1 سال پیش)
      اگر واريكوسل داريد بايد عمل شود
    6. نمایش سایر 4 پاسخ
  • تصویر کاربر .... دوشنبه ۲ بهمن ۹۶( 1 سال پیش) مشاهده پرسش
    سلام.من واریکوسل گرید2در بیضه چپ دارم.و گرید 1در راست.آیا اگه عمل کنم میتوانم ورزش جودو را به صورت حرفه ای دنبال کنم؟؟؟؟
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی دوشنبه ۲ بهمن ۹۶( 1 سال پیش)
      بعد از ۲ماه میتوانید
درحال دریافت اطلاعات
پرسش از دکتر