درمان دارویی و خانگی برگشت ادرار در کودکان

دکترحسین کرمی

دکترحسین کرمی

اشتراک گذاری در facebook
اشتراک گذاری در twitter
اشتراک گذاری در linkedin
در این مقاله مطالعه می‌کنید:

حدود نیمی از موارد برگشت ادرار در کودکان بدون نیاز به جراحی و فقط با درمان دارویی و غیرجراحی و با انتظار، درمان می شوند (به ویژه در کودکان کم سنی که علت برگشت ادرار در آنها، ضعف خفیف عضلات مثانه در محل اتصال سوراخ های حالب بوده است.

برگشت ادرار از مثانه به حالب (ریفلاکس ادراری)

در شرایط طبیعی به دلیل شکل و وضعیت حمایتی عضلات مثانه در محل اتصال حالب ها به مثانه، برگشت ادرار از مثانه به حالب ها رخ نداده و حالب ها و کلیه ها از فشار بالای داخل مثانه و از ادرار احتمالاً عفونی داخل مثانه مصون هستند. بنا به دلایلی از جمله اشکال در شکل طبیعی محل اتصال حالب به مثانه یا ضعف عضلانی این قسمت از مثانه یا افزایش بیش از حد فشار داخل مثانه به دلیل مثانه عصبی یا انسداد خروجی مثانه یا … ممکن است ادرار از مثانه به درون حالب ها (و در موارد شدیدتر حتی تا کلیه ها) برگشت نماید.

برگشت ادراری

علایم برگشت ادرار در کودکان

-عفونت ادراری

در نیمی از کودکان مبتلا به عفونت ادراری و به ویژه دختر ها (پس از 6 ماهگی) برگشت ادرار دیده می شود. (در سن کمتر از شش ماهگی در صورت برگشت ادرار عفونی، شواهد عفونت منتشر در بدن و آسیب به عملکرد کلیه ها شایع تر است و این وضعیت به ویژه در پسر بچه های با دریچه مجرای خلفی ادراری بیشتر دیده می شود) عفونت ادراری ممکن است با یا بدون تب و شاید در همراهی با تهوع واستفراغ، اسهال یا یبوست و درد مبهم شکمی باشد.

-اختلال در ادرار کردن

که به صورت زور زدن حین ادرار کردن، قطع و وصل شدن جریان ادرار، قیچی کردن پاها، بیقراری حین ادرار کردن، شب ادراری (پس از آموزش کنترل ادرار) و … می باشد.

تشخیص برگشت ادرار 

در تشخیص علت برگشت ادرار در کودکان و یا مسیر و عوارض بیماری یاد شده ممکن است از روش های تشخیصی متنوعی بر اساس شرح حال اخذ شده و معاینه بالینی در هر مورد و روش های تصویربرداری یا آزمایشگاهی قبلی آن مورد، کمک گرفته شود. برخی از این روش ها عبارتند از: آزمایش کشت و کامل ادرار، عکس رنگی مثانه، عکس رنگی کلیه ها، سونوگرافی، اسکن هسته ای مثانه، اسکن هسته ای کلیه ها، بررسی داخل مثانه و مجرا با دوربین، نوار مثانه و ….

درمان برگشت ادرار در کودکان

حدود نیمی از موارد برگشت ادرار کودکان بدون نیاز به جراحی و فقط با درمان دارویی و غیرجراحی و با انتظار، درمان می شوند (به ویژه در کودکان کم سنی که علت برگشت ادراری در آنها، ضعف خفیف عضلات مثانه در محل اتصال سوراخ های حالب بوده و کلیه های آنها در اثر برگشت ادراری آسیب ندیده باشند).

در پسر بچه هایی که برگشت ادراری آنها به دلیل دریچه خلفی مجرا باشد، با انجام جراحی برای از بین بردن دریچه، مشکل آنها برطرف می شود. در مواردی که شدت برگشت ادرار در کودکان بالاست یا با گذشت زمان بیشتر می شود و نیز در مواردی که آسیب کلیه ها در اثر برگشت ادراری بیشتر می شود یا در مواردی که استریل نگه داشتن ادرار مقدور نیست و علی رغم مصرف آنتی بیوتیک، عفونت ادراری عود می کند و به ویژه در دختر هایی که بعد از سن پنج سالگی برگشت ادراری آنها باقیست، درمان جراحی پیشنهاد می شود.

درمان برگشت ادرار در کودکان

آشنایی با علت و دوره ی بی اختیاری ادراری، به کاهش تأثیرات روانی منفی حوادث ادراری کمک می کند. پزشکان از والدین سؤال می پرسند که کودک تا چه حد تحت تأثیر بی اختیاری ادراری قرار گرفته است، زیرا این موضوع می تواند بر تصمیم گیری در مورد درمان تأثیر بگذارد. درمان بی اختیاری ادراری بستگی به علت آن دارد. برای مثال، عفونت معمولاً با آنتی بیوتیک درمان می شود.

کودکانی با مشکلات مادرزادی یا ناهنجاری های جسمی، ممکن است نیاز به جراحی داشته باشند. برای درمان مشکل بی اختیاری ادراری، بسته به این که در شب اتفاق می افتد یا در روز، اقدامات خاصی می توان انجام داد.

بی اختیاری اداری شبانه (شب ادراری)

مؤترین راهکار طولانی مدت، استفاده از هشدار خیس شدن رختخواب یا آلارم شب ادراری است. با وجود اینکه این روش زمان بر است، اما وقتی که کودکان برای پایان دادن به شب ادراری تشویق شوند و خانواده ها با جدیت برنامه را دنبال کنند، میزان موفقیت آن 70% خواهد بود. برطرف شدن کامل علائم، پس از 4 ماه استفاده ی شبانه از این آلارم اتفاق می افتد. تنبیه کودکان برای خیس کردن رختخواب واقعاً کارساز نیست. این روش فقط عزت نفس کودک را پایین می آورد. قرص های خوراکی مانند دسموپرسین  و ایمی پر امین می توانند تعداد دفعات خیس کردن رختخواب را کاهش دهند.

گرچه با قطع دارو ها در اکثر کودکان، دوباره خیس کردن رختخواب اتفاق می افتد. والدین و کودکان باید از این احتمال آگاه باشند و اگر دوباره شب ادراری شروع شد، کودکان را تخریب شخصیتی نکنند. در حال حاضر، داروی ایمی پر امین به ندرت تجویز می شود، زیرا در موارد بسیار اندک می تواند موجب مرگ ناگهانی شود.

بی اختیاری ادرار در روز

اقدامات کلی ممکن است شامل تمرینات مهار ادرار فوری (تقویت اسفنکتر مجرای ادرار) باشد.

✔️ به تدریج طولانی کردن فاصله زمانی های رفتن به دستشویی (اگر فکر می کنید که کودک عضله مثانه ی ضعیفی دارد یا تخلیه ناکارآمد دارد)

✔️ تغییر رفتار (برای مثال، به تأخیر انداختن ادرار) از طریق تقویت مثبت رفتار و برنامه ریزی برای ادرار کردن

✔️ یادآوری زمان ادرار کردن به کودکان با ساعت زنگ دار یا آلارم تلفن همراه

✔️ انجام روش هایی که مانع از نگه داشتن ادرار در واژن می شوند (برای مثال، نشستن رو به عقب در توالت یا با زانو های با فاصله)

✔️ به کودکان نحوه تمرینات کنترل عضلات کف لگن (پیشابراه، واژن، مثانه و مقعد) و عضلات شکم را برای هماهنگی عضلات دستگاه ادراری آموزش دهید.

بی اختیاری ادرار در روز

برای آموزش تمرینات مهار ادرار فوری، به کودکان بگویید به محض اینکه احساس نیاز فوری به ادرار کردن پیدا می کنند، به دستشویی بروند و زمانی که در دستشویی هستند، از آنها بخواهید که تا جایی که می توانند ادرار خود را نگه دارند. وقتی که دیگر قادر به نگه داشتن ادرار خود نباشند، آنها باید شروع به ادرار کردن کنند اما هر چند ثانیه یک بار ادرار کردن را متوقف کنند و سپس دوباره آن را شروع کنند. این تمرین، عضله اسفنکتر مجرای  ادراری را تقویت می کند و به کودکان این اعتماد به نفس را می دهد که پیش از بروز حادثه ادراری ناخواسته، به دستشویی بروند.

این تمرین پس از معاینه کودک توسط پزشک، باید به او آموزش داده شود. دختربچه هایی که به چسبندگی لابیا دچار هستند، باید از کرم های حاوی استروژن استفاده کنند. اگر مشکل مربوط به اسپاسم مثانه باشد، دارو هایی مانند اُکسی بوتینین و تولترودین می توانند به درمان کمک کنند.

دکتر حسین کرمی متخصص جراحی کلیه ، مجاری ادراری تناسلی و فلوشیپ فوق تخصصی درمان آندوسکوپی و لاپاراسکوپی  

عضو هیئت علمی و دانشیار دانشگاه شهید بهشتی تهران ، عضو انجمن ارولوژی اروپا ، امریکا و آسیا

مشاوره پزشکی

در پایان هر مقاله برای راحتی شما عزیزان، نرم افزار پرسش و پاسخ قرار داده شده است تا به راحتی سوالات خود را با ما در میان بگذارید. از طریق این نرم افزار می توانید پرسش ها و مدارک پزشکی خود را ارسال کنید تا در اسرع وقت به آنها پاسخ داده شود.

سیستم پرسش و پاسخ

ثبت سوال جدید

پاسخ های ارایه شده اعم از تشخیصی و درمانی توصیه های کلی بوده شما را از مراجعه به پزشک معالجتان بی نیاز نمی کنند.  

پیگیری سوال قبل

برای پیگیری پاسخ سوال خودتون و نمایش آن کد رهگیری خود را در این قسمت وارد کنید.
تصاویر پیوست امکان انتخاب تا ۵ تصویر وجود دارد. جهت انتخاب چندگانه کلید Ctrl را نگه دارید. (فرمت های مجاز شامل png, gif و jpg می باشد و حداکثر حجم هر تصویر ۸ مگابایت است.)
© همیارسیستم
  • تصویر کاربر پرویز دوشنبه ۳ خرداد ۰( 4 ماه پیش) تعداد بازدید: 34 مشاهده پرسش
    جناب دکترسلام. من درمقطع دیستال حالب راست دچارگرفتگی هستم که باعث هیدرونفروز کلیه و درد پهلو و مثانه شده است. متاسفانه با وجود تعبیه دبل جی 4.5 فرنچ به مدت 5 هفته مشکلم رفع نشده است. 1- آیا امکان بالون زدن و استنت گذاری همانند رگ های قلب وجود دارد؟ 2- آیا امکان دارد با تعبیه دبل جی یکساله 28 * 4.8 گرفتگی درمان شود؟ در صورت منفی بودن پاسخ پیشنهاد جنابعالی برای رفع مشکل چیست؟ سپاسگزارم.
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی دوشنبه ۳ خرداد ۰( 4 ماه پیش)
      با مدارکتون مراجعه کنید بررسی کنم شاید نیاز به عمل باز باشه ۰۲۱۲۲۶۴۲۷۴۴
  • تصویر کاربر کاظم دوشنبه ۳ خرداد ۰( 4 ماه پیش) تعداد بازدید: 34 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر وقت شما بخیر من مذکر ۳۱ سالمه و دو هفته پیش در پهلوها کمی درد احساس کردم و ادرارم هم خیلی با فشار نمیوم و باید کمی زور میزدم و قطع و وصل هم میشد و در ابتدای ادرار کمی درد داشتم ،سونوگرافی کلیه ها و پروستات طبیعی بود ولی از تقریبا ۴۰۰ سی سی ادرار ۲۲۰ سی سی خالی نشد،آزمایش عفونت هم مشکلی نداشتم ، فردای سونوگرافی نمیدونم بخاطر مایعات زیادی که برای سونو روز قبل خورده بودم یا خوردن مایعات کم در اون روزعصر درد در ناحیه کمر پهلوها شکم و زیر شکم و مثانه خیلی زیاد شد خصوصا بعد ازخوردن شام که ادرارم هم در اون شب به قطره ای رسید ولی از فرداش بهتر شد،RUG تقریبا طبیعیه فقط به اون نازکی قبل از مثانه مشکوک هستند، دو تا قرص فورزمایید و پروترال ۴/. برای ده روز گفتند بخورم به دلیل احتمال گیر کردن سنگ در اون قسمت باریکتر مجرای ادرار که الان بعد یه هفته دردهای پهلو و کمر و زیر شکم بهترشدولی حالات ادرارم تغییری نکرده ،این و هم عرض کنم که این مشکل و بعد از این متوجه شدم که دکتر احتمال قوی نقرس و بهم داد که بعدش اختلال تنفسی خواب هم پیدا کردم دکتر لطفا نظرتون و بفرمایید این علائم چقدر ممکنه تنگی باشه و یا ناشی از چیز دیگه ای. تشکر از لطف جنابعالی
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی دوشنبه ۳ خرداد ۰( 4 ماه پیش)
      بهتر است سیستوسکوپی شوید
  • تصویر کاربر محمدرضا شنبه ۱ خرداد ۰( 4 ماه پیش) تعداد بازدید: 25 مشاهده پرسش
    باسلام.من عکس Rugگرفتم ام گفته که تنگی مجاری ادرار دارم ولی سیستوسکوپی انجام دادم ولی گفته که تنگی مجاری ادرار ندارم .ولی من شب ادرارم یکبار تخلیه نمیشه باید چند بار مرتب
    برم ..مرسی
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی شنبه ۱ خرداد ۰( 4 ماه پیش)
      بهتر است خودم معاینه کنم. فعلا شبی یک عدد کپسول تامسولوسین مصرف کنین
  • تصویر کاربر میلاد دوشنبه ۲۰ اردیبهشت ۰( 5 ماه پیش) تعداد بازدید: 46 مشاهده پرسش
    با سلام و وقت بخیر
    من موقع ادرار یکم طول میکشه تا ادرارم بیاد و وقتی هم میاد سرعت پایینی داره و هر چقدرم مثانم پر تر باشه سرعت خروج ادرارم خیلی کمتر میشه
    البته من شهرستان هستم و وقت ویزیت حضوری هم گرفتم برای اواخر اردیبهشت خواستم اگه میشه اقای دکتر راهنمایی بفرمایند من در شهر خودم پیش متخصص رفتم و ایشون برام سونو و ازمایش ادرار نوشتن که تو هیچکدوم مورد مشکوکی نبود. البته در دقیق بودن سونو هم کمی شک دارم
    ضمنا 30 ساله هستم تشخیص دکتر این بود که ممکنه عصبی باشه دو تا قرص برای باز شدن مجرا برای من نوشتن ولی بازم تاثیر زیادی نداشت
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی دوشنبه ۲۰ اردیبهشت ۰( 5 ماه پیش)
      گرافی RUG انجام شود
  • تصویر کاربر رحمانی چهارشنبه ۲۵ فروردین ۰( 6 ماه پیش) تعداد بازدید: 68 مشاهده پرسش
    سلام و احترام خدمت آقای دکتر
    من سوزش ادرار دارم. مخصوصا اولین ادرار بعد از خواب و اولین ادرار بعد از خروج منی. گاهی در آخرین قطرات ادرار خونابه دیده میشه. تشخیص دکتر تنگی مجرا، ضخامت مثانه و عفونت بود. آزمایشات رو براتون میفرستم. لطفا راهی راحت تر از عمل به من معرفی کنید چون الان شرایطش رو ندارم. حداقل راهی باشه که فعلا از حاد شدن مشکل جلوگیری کنه. باتشکر
    1. تصویر کاربر رحمانی دوشنبه ۲۳ فروردین ۰( 6 ماه پیش)
      آزمایشات برای شما ارسال شد؟
    2. تصویر کاربر رحمانی دوشنبه ۲۳ فروردین ۰( 6 ماه پیش)
      عکس مجرا
    3. تصویر کاربر رحمانی دوشنبه ۲۳ فروردین ۰( 6 ماه پیش)
      .
    4. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی چهارشنبه ۲۵ فروردین ۰( 6 ماه پیش)
      باید سیستوسکوپی شوید
    5. نمایش سایر 3 پاسخ
  • تصویر کاربر سینا چهارشنبه ۲۷ اسفند ۹۹( 7 ماه پیش) تعداد بازدید: 57 مشاهده پرسش
    سلام جناب دکتر تنگی مجرا در ناحیه بولبر به قطر ۱۲ میلی داشتم که الان‌۲ ماه است اینترنال کردم و خداروشکر خوب هستم ایا سونداژ متناوب الان انجام دهم یا هنگامی که فشار ادرارم کم شد؟ و اگر سونداژ به مدت طولانی انجام شود از عود جلوگیری میکند؟
    اگر عود کرد مجددا اینترنال و سیستوسکوپی ممکنه کمک کنه یا فقط وقت خریدن هست و مجددا عود خواهد کرد؟
    میتوانم از استنت استفاده کنم بجای جراحی باز؟ باعث عفونت با بدتر شدن تنگی‌نمیشود
    ممنون از شما
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی چهارشنبه ۲۷ اسفند ۹۹( 7 ماه پیش)
      بله بهتر است cic انجام شود
  • تصویر کاربر محمد چهارشنبه ۲۷ اسفند ۹۹( 7 ماه پیش) تعداد بازدید: 60 مشاهده پرسش
    با سلام
    همانطور که مشاهده میکنید سوراخ نوک‌الت بنده خیلی بزرگ است که وقتی بازش میکنم دو سوراخ وجود داره که از هر دو ادرار میاد
    موقع سکس و‌تلمبه خیلی باز میشه و‌سوزش داره و من نمیتونم محکم تلمبه بزنم و خیلی اذیتم و میترسم پاره شه کمکم کنید مشکلم‌چیه خیلی استرس دارم لطفا راه حل بفرمایید
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی چهارشنبه ۲۷ اسفند ۹۹( 7 ماه پیش)
      اگر از دو راه ادرار میاد باید سیستوسکوپی انجام شود
  • تصویر کاربر مجید شنبه ۲۳ اسفند ۹۹( 7 ماه پیش) تعداد بازدید: 56 مشاهده پرسش
    سلام من چند وقت پیش حالت تهوه داشتم وعدسه های جدید و دو یا یک بار در روز ادارار بزرگ می رفتم پیش یک دکتر رفتم یک امپول بیت امپلس و یک امپول برلی عفونت معده داد یک ورق قرص دیمترون برلی حالت تحوح و یک ورق قرص آمی لوپرا 2 لوپرامید پزشک گفته بود روز دو تا عدد از این قرص شش ساعته لخوری من 7 عدد از یک ورق این قرص را خوردم اما با مشکل یبوست مواجع شدم اصلا ادرار بزرگ نمی توانم بکنم هر چی زور میزنم نمی یاد فقط ادرار کوچک میاد حتی رولاکس چند عدد قرص خوردم ملین برای شکمم کار کنم بازم فقط ادرار کوچک میاد ادرار بزرگ نمی توانم بکنم چند تا باد می اندازه هر چی زور میزنم نمی یاد من ننی دانستم این قرص لوپرامید من نمی دونستم برای اسهال است در حالی من اسهال یک بار داشتم ولی شکمم هر روز یکبار کار می کرد . الان می خواستم بپرسم اثرات این قرص لوپرامید کی از بین میره شرایط مثل روال قبل بیافته سه روز است شکمم کهر نمی کنه هر چی آب می خورم و قرص رولاکس می خورم و برگه قیص وکیوی وپرتغال وسیب می خورم بازم میرم دستشویی فقط ادرار کوچک میاد شر شر ولی ادرار بزرگ چند باد اصلا نمی یاد چکار باید بکنم این این قرض 7 عدد دو تایی خوردم باعث اسیب به روده هایم شده یا نقعد ادرار بزرگ نمی توانم بکنم ؟
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی شنبه ۲۳ اسفند ۹۹( 7 ماه پیش)
      از شربت لاکتولوز یا شربت MOM استفاده کنید تا درست شه
  • تصویر کاربر بهمن چهارشنبه ۲۰ اسفند ۹۹( 7 ماه پیش) تعداد بازدید: 57 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر خسته نباشید پسرمن چهار ماهشه یک هفته میشه متوجه شدیم که وقتی ادرار میکنه زور میزنه و ادرارش دوسه بار قطع وصل میشه ویکی از بیضه هاش هم نزول نکرده عکس مربوط به دو ماهگیشه الان خوب اومده پایین
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی چهارشنبه ۲۰ اسفند ۹۹( 7 ماه پیش)
      ابتدا یه ازمایش ادرار داده شود
  • تصویر کاربر Mp جمعه ۲۲ اسفند ۹۹( 7 ماه پیش) تعداد بازدید: 41 مشاهده پرسش
    سلام وقت بخیر پیرو ویزیت قبلی که فرمودید بعد مصرف تاوانکس ۷۵۰ انجام میل زدن با نلاتون سایز ۸ ابی رنگ روزی دو مرتبه صبح و شب بعد از دو یا سه روز بهبود را شاهد بودم ولی روز بعدیش انگار به حالت قبلی برگشت و بعد از در اوردن نلاتون مقدار بیشتری چرک داخل لوله مشاهده شد و مجرا مجدد تنگ شد یه برگ تاوانکس گرفتم و مصرف کردم بعد اتمام دوباره شروع کردم که تغییری نکرد و بعد چند روز در محل تنگی که احساس ضخم و ازردگی میکردم احساس کردم پوست نازک شده امروز نگاه کردم دیدم اندازه یک گردو رو آلت متورم شده . البته پیام قبلی که داده بودم گفته بودید ازمایش کشت ادرار بدم که فردا میخوام انجام بدم ولی الان نگرانی اصلیم میزان ورمی بود که دیدم من نوبت گرفتم برای دوشنبه هفته اینده مطب قلهک ولی نگرانم خطر نداشته باشه
    به همین دلیل پیام دادم
    1. تصویر کاربر دکتر حسین کرمی جمعه ۲۲ اسفند ۹۹( 7 ماه پیش)
      با جواب کشت مراجعه کنید نگران نباشید
درحال دریافت اطلاعات

مطالب بیشتری بخوانید

افراد مبتلا به بیماری های کلیوی و بیماری های مزمن دیگر، بیشتر در معرض خطر ابتلا به…
تحقیقات نشان داده است که درماتیت اسکروتال نوعی عفونت پوستی غیر مسری است که دستگاه تناسلی مردان،…
نقش بیضه ها در بدن، تولید و ذخیره سازی اسپرم است. اما عواملی مانند سیگار کشیدن و…

روزای هفته

ساعت مطب

شنبه

17:00 - 21:00

یکشنبه

16:00 - 21:00

دوشنبه

17:00 - 21:00

سه شنبه

16:00 - 21:00

پرسش از دکتر